İşten çıkıp tekrar giren işçi işsizlik maaşı alabilir mi?

SORU: İyi günler. Ben geçen ay karşılıklı işverenle anlaşarak işten çıktım. Ama işveren bir hafta sonra beni tekrar çağırdı ve işe yeniden başladım. İki hafta çalıştıktan sonra şartların bana uymaması sebebiyle işten çıkarıldım. Bu durumda ben işsizlik maaşı alabilir miyim?

CEVAP: İyi günler. İşsizlik sigortasından faydalanabilmek için belli koşulların aynı anda bulunmasını kanun aramaktadır.

İşsizlik Sigortası Kanunu’na göre, işsizlik maaşı alabilmek için;

- İşsizlik sigortası kapsamında bir iş yerinde çalışırken çalışma istek, yetenek, sağlık ve yeterliliğinde olmasına rağmen, kendi istek ve kusuru dışında işini kaybedenler,

- Hizmet akdinin feshinden önceki son 120 gün içinde prim ödeyerek sürekli çalışmış olmak kaydıyla son üç yıl içinde en az 600 gün süre ile işsizlik sigortası primi ödemiş olması gerekmektedir.

Ayrıca işçinin de işsizlik sigortasına başvuruyu zamanında yapması gerekir. İşsizlik sigortasına iş sözleşmesinin feshinden sonraki 30 gün içinde başvuruda bulunulmalıdır. Başvuruda gecikilmesi alacaklı işçi açısından hak kaybından ziyade, geçen günler için ödenekten faydalanamayacağı anlamına gelir.

İşsizlik maaşı ödeme süresi de işçinin sigortalı çalışma süresine göre tespit edilmiştir. Ön koşul, iş sözleşmesinin sona ermesinden önceki son 120 gün içinde prim ödeyerek sürekli çalışmış olanlardan, son üç yıl içinde;

- 600 gün sigortalı olarak çalışıp işsizlik sigortası primi ödemiş olan sigortalı işsizler 180 gün,

- 900 gün sigortalı olarak çalışıp işsizlik sigortası primi ödemiş olan sigortalı işsizler 240 gün,

- 1080 gün sigortalı olarak çalışıp işsizlik sigortası primi ödemiş olan sigortalı işsizler 300 gün süre ile işsizlik ödeneğine hak kazanacaktır.

Yukarıda belirtmiş olduğumuz üzere işten çıkarılma sebebi işsizlik maaşı alınabilmesi açısından önemlidir. İşçi kendi isteği ile işten ayrılmış ise örneğin işçinin istifa etmesi, kadın işçinin evlilik nedeni ile iş sözleşmesini feshetmesi gibi hallerde işçi, işsizlik sigortasından faydalanamayacaktır. Yine işçinin iş sözleşmesi işveren tarafından “Ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller” gerekçesi ile feshedilmiş ise işçi yine diğer koşullara haiz olsa bile işsizlik maaşından faydalanamayacaktır.

Daha önceki köşe yazılarımda da belirtmiş olduğum üzere işsizlik maaşı ödemekle yükümlü olan devlet, iş sözleşmesinin sadece taraflarından biri olan işverenin ileri sürdüğü sebebi direkt doğru kabul ederek, kendisine kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı ödenmeyerek işten çıkarılan işçiyi, bir de işsizlik maaşı ödemeyerek ayrıca cezalandırmaktadır. Oysa taraflara eşit oranda uzaklıkta olmalıdır. İşçinin ise daha sonra dava açıp, davayı kazanmış olması halinde dahi aradan uzun bir süre geçmesi durumunda dahi devlet, işçi vatandaşına ihtiyacı olduğu zaman işsizlik maaşı ödemeyerek yardımcı olmamış olmaktadır.

Dolayısıyla, fesih sebebi önem kazanmaktadır. Sizin durumunuzda işsizlik maaşı alarak iş sözleşmenizin feshedildiği durumda, yani işveren haklı nedenle bir fesih yapmamış ve siz de istifa etmemiş iseniz, henüz işsizlik ödeneği alma şartları yerine getirilmeden o işten de ayrılmanız durumunda, daha önce yarım kalan işsizlik maaşının süresi dolduruluncaya kadar bu ödeneği alabilmek için tekrar başvurabilirsiniz.

Yani işçi henüz işsizlik maaşına hak kazanmış olmamasına rağmen önceki kalan hakkının devamını bu şekilde almış olacaktır.