Performans nedeniyle fesih ve işe iade

SORU: İyi günler. Ben bir iş yerinde 4 yıldır çalışıyorum. Geçtiğimiz aylarda işveren bana performansım düşük olduğu için bir ihtar gönderdi. Ayrıca bana eğitim de verdiler ama bunlar genel eğitimlerdi performans ile ilgili değillerdi. Ama buna rağmen yine de performansım iyi olmadığı için işten çıkardılar. Şimdi buna rağmen ben yine de işe iade davası açmayı düşünüyorum. Bu durumda mahkemeyi kazanma şansım var mıdır?

CEVAP: İyi günler. İlginize teşekkür ederim. Ancak burada mahkemeyi kesin kazanırsınız ya da şansınız şu kadardır diye bir oran veya kanaat belirtmek yerine sizler için davanızda yararlı olacak hukuki bilgiler veriyorum. Ancak davanızı kazanmanız elinizdeki delillere, bu delilleri mahkemeye usule uygun bir şekilde, süresinde sunmanıza da bağlı olduğunu hatırlatmak isterim.

İş Kanunu’nun “Sözleşmenin feshinde usul” başlıklı 19. maddesinin ikinci fıkrası, “Hakkındaki iddialara karşı savunmasını almadan bir işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesi, o işçinin davranışı veya verimi ile ilgili nedenlerle feshedilemez. Ancak, işverenin 25. maddenin (II) numaralı bendi şartlarına uygun fesih hakkı saklıdır” hükmünü içermektedir. Yani işveren size her ne kadar performans düşüklüğü nedeni ile ihtarname göndermiş olsa da iş sözleşmenizin feshinden önce sizin savunmanızı almamış ise bu durum yazılı kanun hükmüne açıkça aykırı bir uygulama olacağı için işe iadenize karar verilecektir. (Yargıtay 7. HD, 03.12.2015 tarih, 2015/24618 E, 2015/24174 K)

İşçinin performansının, veriminin düşük olması nedeni ile yapılan iş sözleşmesinin fesihlerinde de uygulamada Yargıtay birtakım kriterler getirmiştir. Feshin son çare olması ilkesi gereği, işveren, iş sözleşmesini feshetmeden önce durumu kurtaracak daha hafif olan tüm önlemleri denemesi gerektiği hususudur. Yani işçinin performans düşüklüğü nedeniyle iş sözleşmesini hemen feshetmeden önce işçinin performansını, verimini yükseltecek gerekli önlemleri almak durumundadır.

İşçinin performans ve verimlilik sonuçlarının geçerli bir nedene dayanak olabilmesi için her şeyden önce iş yerinde objektif ölçütlerin belirlenmesini Yargıtay aramaktadır. Performans ve verimlilik standartları iş yerine özgü olmalıdır. Objektiflik ölçütü o iş yerinde aynı işi yapanların aynı kurallara bağlı olması şeklinde uygulanmalıdır. Dolayısıyla sizin durumunuzda işverenin sizin performansınızın düşüklüğünü objektif ve ölçülebilir kriterlere göre tespit etmeli ve öncelikle bunu düzeltmek için gerekli adımları da atmalı, eğitimleri vermelidir. İşçiye performans kriterlerine ve performansının düşüklüğüne ilişkin ihtar çekilmeli ve işçi konuyla ilgili bilgilendirilmelidir. İhtar sonrasında verilecek süre içinde, işçinin davranışları da izlenmelidir. Verimliliği, diğer çalışanlar gibi veya gereği gibi olmaya başlamışsa, artık bu nedene dayanılarak yapılacak fesih, geçersiz olacaktır. Dolayısıyla objektif ve ölçülebilir kriterlere göre sizin performansınızda bir düzelme varsa ve buna rağmen iş sözleşmeniz feshedilmiş ise bu durumda da mahkemenin lehinize karar vermesi söz konusu olacaktır.

Ayrıca işçiye verilecek eğitimlerin niteliği, nasıl olduğu hususu da mahkemeler tarafından incelenmektedir. “...Davacıya performans düşüklüğü nedeniyle daha önce yazılı uyarı verilmiş akabinde işçi izleme sürecine alınmış ise de sürecin sadece performans ölçümlerini izlemeye yönelik olduğu, somut olarak performans geliştirmeye yönelik destek verildiğini dair bilgi ve belge yer almadığı, davacıya verilen eğitimlerin bankacılık işleyişine ilişkin genel eğitimler olduğu somut olarak davacının performansını yükseltmeye yönelik eğitimlerin verildiğinin işveren tarafından ortaya konulamadığı anlaşılmaktadır....davacıya performansı düzeltmesi için destek olunduğu eğitim verildiği ispatlanamamıştır. Bu nedenlerle işveren tarafından gerçekleştirilen feshin geçerli nedene dayanmadığı kabul edilmelidir. (Ankara BAM, 22.01.2026 tarih, 2025/ 2936 E, 2026/ 102 K)

Her somut olay kendi içinde mahkemeler tarafından değerlendirilmektedir. Ancak işçiler açısından haklarının temini için dava açmak gerekli yoldur.