İş yerinde tartışma ve fiziksel temas tazminat hakkını yakar mı?

SORU: İyi günler. Ben dört yıldır bir iş yerinde çalışıyorum. Geçtiğimiz hafta içinde iş yerinde bir arkadaşımla şakalaşırken bana küfretti. Ben de ona yapma böyle deyince tekrar küfretti. Ben de kendisini ittim ve düştü. Bunun üzerine iş yeri beni tazminatsız olarak işten çıkardı. Buna karşı dava açma hakkım var mıdır?

CEVAP: İyi günler diliyorum. Genel olarak işverenin sizi işten çıkardığı fesih işlemine karşı dava açma hakkınız bulunmaktadır. Örneğin işveren bir işçisini kıdem tazminatını ödeyerek işten çıkarmış olsa bile şartlarının varlığı halinde bu fesih işlemine karşı da işe iade davası açılabilmektedir. İşverenin sizi haklı nedenle derhal işten çıkarması durumunda da bu fesih işlemine karşı da dava açma hakkınız bulunmaktadır. Ancak davayı açmış olmanız bu davayı da kazanacağınız anlamına gelmemektedir maalesef. Bu durumda da sizin lehinize olan deliller, olayın gelişimi, sizin durumunuza ilişkin Yargıtay kararları önem kazanır. Yani iddianızı mahkeme önünde ispatlamanız gerekir.

İş Kanunu’nun “İşverenin haklı nedenle derhal feshi” başlıklı 25. maddesinin ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller başlıklı bendinin (d) bendinde yer alan düzenleme şu şekildedir: “İşçinin işverene yahut onun ailesi üyelerinden birine yahut işverenin başka işçisine sataşması, iş yerine sarhoş yahut uyuşturucu madde almış olarak gelmesi ya da iş yerinde bu maddeleri kullanması.”

Görüleceği üzere kanun maddesinde sataşma olarak yazılan durumda kavga bunun daha ağır bir hali olarak karşımıza çıkmaktadır. Dolayısıyla burada Yargıtay iş yerinde meydana gelen fiziksel temaslı kavgada, bu olayın iş yerinin çalışma disiplinini bozup bozmadığı hususu açısından değil yalnızca kavganın meydana gelmiş olmasını haklı sebep olarak değerlendirmektedir.

Uygulamada, iş yerinde kavga sebebiyle iş sözleşmesinin feshi hallerinde Yargıtayın değerlendirdiği hususlar, kavgayı kimin başlattığı, olayın şiddeti ve iş yerindeki işleyişe etkisini dikkate almak şeklindedir. Eğer işçi kavgayı başlatmış ve ilk fiziksel şiddet eylemini gerçekleştirmiş ise bu durumda işveren iş sözleşmesini haklı nedenle feshedebilir. Veya işçi saldırıya uğramış ve kendini müdafaa etmişse bu durumda işveren bu işçinin iş sözleşmesini geçerli nedenle feshedebilir. Ama bu durum olayın gelişimine, işverenin kararına göre değişiklik gösterebilir. Bu durumda Yargıtay böyle bir durumda dahi ilgili durumun derhal işverene bildirilmesini aramaktadır.

“Her ne kadar davacı savunmasında diğer işçinin kendisine küfür etmesi sebebiyle kavga ettiklerini belirtmiş ise de, davacı işçi diğer iş yeri çalışanının kendisine küfür etmesi olayını işverene bildirip gerekli işlemlerin yapılmasını istemesi gerekirken anılan çalışanla kendisinin kavga etmesi karşısında iş yeri düzeninin bozulduğunun kabulü ve bu eylemin İş Kanunu’nun 25/2 maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir, işverenin haklı feshi söz konu olduğunda ise davacı işçi kıdem tazminatı ve ihbar tazminatına hak kazanamayacaktır. Mahkemece yanılgılı değerlendirme ile kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı taleplerinin kabulüne karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.” (Yargıtay 9. HD, 28.04.2011 Tarih, 2009/ 12402 E, 2011/ 12684 K)

Dolayısıyla sizin sorunuzun cevabı olarak işverenin bu haklı fesih işlemine karşı dava açma hakkınız vardır. Ancak bu davayı kazanabilmek için olayın oluşumunda lehinize delillerin varlığı gerekmektedir.