13.09.2026 03:50

Evrensel'in manşeti | Avrupa’da bir hortlak dolaşıyor

Avrupa’da faşist partiler, İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana en güçlü dönemini yaşıyor. Neoliberal yıkım ve “liberal merkez”in açtığı zeminde yükselen bu partiler, işçi sınıfının yoksulluğunu göçmenlere fatura ederek kitleselleşiyor.

Evrensel'in manşeti | Avrupa’da bir hortlak dolaşıyor

Fotoğraf: Evrensel 

Avrupa’da bir hortlak, faşizm hortlağı dolaşıyor! İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana en güçlü dönemini yaşayan faşist partiler, Avrupa’nın en büyük ekonomilerinden başlayarak kıta genelinde yükseliyor. İşçi sınıfının yoksulluğunu göçmenlere fatura eden bu partiler sermayenin talepleri, neoliberal yıkım ve 'liberal merkez'in hazırladığı siyasi zeminde, yabancı düşmanlığıyla beslenerek hızla kitleselleşiyor.

İkinci Dünya Savaşı'nın ardından faşist partiler, başta Avrupa olmak üzere yeniden yükselişe geçti. Almanya'da AfD'nin Saksonya-Anhalt’ta ulaştığı yüzde 43.8'lik oran, büyük savaştan bu yana faşist bir partinin bir Alman eyaletinde iktidara bu kadar yaklaşmasının ilk örneği oldu. Avusturya’da FPÖ, İtalya'da Meloni'nin partisi halihazırda iktidarı elinde bulunduruyor. Yüzyıl önce Avrupa'da milyonlara kan, gözyaşı ve yoksulluk getiren faşizme dair günümüzdeki asıl tehlike ise faşist partilerin ortaklaştığı iktisadi siyasetin AfD eliyle yeniden geniş bir kitle tabanı elde etmesi.

Almanya’da AfD sanayi burjuvazisinin, ihracatçı aile şirketlerinin ve işçilerin bir bölümünden oluşan bir sınıf ittifakı. AfD’nin programının başında bürokrasi karşıtlığı, deregülasyon, vergi indirimi, sosyal devletin tasfiyesi var. Bu, finans sermayesinin de en önemli taleplerinden. Sosyal yardımların yeniden bölüşümünden en azından bir süreliğine vazgeçmeyi kabul eden bazı işçiler, “müesses nizam” karşıtlığını yeni bir aristokratik kast yaratmak için kullanan AfD’ye kitle partisi olma imkânı veriyor.

Erman Çete’nin yazısı

ABD’de 11 Eylül sonrası “teröre karşı savaş”, Müslüman ve göçmen düşmanlığını körükleyip içeride gözetimi, ırkçılığı ve neoliberal politikaları güçlendirdi. Clinton’dan Biden’a ‘liberal merkez’, savaş ve kemer sıkmayla bu zemini hazırladı. 1973’teki Şili darbesi neoliberalizmin ilk laboratuvarı oldu. Bu kriz içindeki burjuvazinin işçi sınıfına yanıtıydı. Faşizm de burjuva demokrasisinden organik doğan, sermaye ve elitlerin çıkarına hizmet eden bir sonuç.

Aras Coşkuntuncel’in yazısı

Odadaki fil: Yabancı düşmanlığı

Faşizm yabancı düşmanlığıyla birlikte büyüyor. Bu yükselişte, işçi sınıfının sefil yaşam koşullarının kapitalizmin yapısal özelliklerinden ziyade, göçmenlerle girilen rekabetten kaynaklandığına dair genel bir hissiyat var. Göçmenlerin devleti çökerttiği ve yerli işçileri istikrarlı ve onurlu bir yaşam sürmekten alıkoyduğu iddia edilmektedir. Ancak durum bu mu?

  • Abartılı boyut: Uluslararası göçmenler dünya nüfusunun yalnızca yüzde 3.6'sını oluşturmaktadır.
  • Abartılı coğrafya: Mültecileri korumanın ezici yükü, zengin Kuzey'in değil, Güney'deki yoksul ulusların omuzlarındadır.
  • Abartılı dil: “Yasadışı” sıfatı, "göçmen" isminin anlamını şekillendirir ve ardından onu gölgede bırakır. Sadece göçmen olmak bile bir kural ihlali olarak muamele görür.
  • Ekonomik argüman: İstihdamın yüzde 1'i oranındaki bir göçmen girişi üretimi beş yılda yüzde 1 artırıyor. Bu artışın üçte ikisi artan ‘emek verimliliğine’ dayanıyor.

Vijay Prashad’ın yazısı

Büyük sermaye dünya haritasını neden yeniden çizdi?

İki yüz yıl sonra ‘yeniden çizilen’ dünya haritasının finansörleri Ford, Bloomberg, eBay kurucusu Pierre Omidyar, Conrad N. Hilton Vakfı, Hewlett Vakfı ve George Soros… Küresel sermaye ve çok uluslu vakıflar, Afrika'nın 'yoksul ve riskli' algısını yıkmak için milyonlarca dolar döküyor. Bu algı, kıtaya her yıl 4.2 milyar dolar ekstra faiz yükü getiriyor. ABD merkezli dev teknoloji ve finans tekellerinin fonladığı, başta dünya haritası yeniden çizmek üzere sürdürülen kampanyaların asıl hedefi ise yatırım risk primini düşürmek ve sermayeyi çok daha düşük maliyetle Afrika'ya ihraç edebilmek.

Dicle Sezen Öz’ün haberi

(Dış Haberler)

Dayanışmaya çağrı!

31 yıldır emeğin sesi olan Evrensel, gücünü sadece okurlarından alıyor. Emeğin sesinin daha gür çıkması için sen de güç ver.

📰
E-Gazete Her gün basılı gazeteyi dijital olarak oku...
🔊
Sesli Yazılar Köşe yazılarımızı sesli olarak dinle...
🚫
Reklamsız Deneyim Reklamlara takılmadan sadece habere odaklan.
ABONE OL Zaten abone misin? Giriş Yap

Dijital Evrensel uygulamamız güncellendi

İndir, Oku, Dinle...

📰
E-Gazete Her gün basılı gazeteyi dijital olarak oku...
🔊
Sesli Yazılar Köşe yazılarımızı sesli olarak dinle...
🔑
Şifresiz Giriş İmkanı E-posta adresinle şifresiz giriş yapabilirsin.
12.09.2026 15:21 / Güncelleme: 16:18

Türkiye pasaportuyla seyahatte yeni uygulama: Havalimanlarında ayrı geçiş noktaları geliyor

Türk Devletleri Teşkilatı ülkeleri, havalimanlarında üye ülke vatandaşlarına özel pasaport kontrol noktaları oluşturulması için çalışma başlattı. Uygulamanın hangi ülkelerde ve ne zaman başlayacağı henüz açıklanmadı.

Türkiye pasaportuyla seyahatte yeni uygulama: Havalimanlarında ayrı geçiş noktaları geliyor

Fotoğraf: Evrensel 

12.09.2026 12:34

Türkiye'ye iade edilen gazeteci Ahmet Polat tutuklandı

Rakka'da haber takibi yaparken 19 Ocak'ta HTŞ tarafından kaçırılan ve ardından Türkiye'ye iade edilen Özgür TV programcısı ve ETHA yazarı Ahmet Polad tutuklandı.

Türkiye'ye iade edilen gazeteci Ahmet Polat tutuklandı

Fotoğraf: Yeni Hayat

12.09.2026 11:30

Hürmüz Boğazı’ndaki son durum: Gemiler İran’ın Keşm ile Larek Adası arasında bekleyişini sürdürüyor

ABD ile İran arasında yaşanan gerginlik nedeniyle Hürmüz Boğazı’ndaki bazı yük gemileri İran’ın Keşm ile Larek Adası arasında bekliyor.

Hürmüz Boğazı’ndaki son durum: Gemiler İran’ın Keşm ile Larek Adası arasında bekleyişini sürdürüyor

Fotoğraf: AA

12.09.2026 18:37

Ford 223 bin aracını geri çağırıyor: Yakıt deposunda arıza riski tespit edildi

Ford, ABD’de 2023-2027 model yılları arasındaki 223 bin 472 F-150 aracı geri çağırma kapsamına aldı. Yakıt deposunun bağlantı sistemindeki sorunun sızıntı, yangın ve kaza riskine yol açabileceği belirtildi.

Ford 223 bin aracını geri çağırıyor: Yakıt deposunda arıza riski tespit edildi

Fotoğraf: Dan Dennis/Unsplash

12.09.2026 10:33

İsrail-Lübnan müzakerelerinde Roma turu ertelendi

İsrail ile Lübnan arasında 15-16 Eylül’de Roma’da yapılması planlanan müzakerenin ertelendiği ileri sürüldü. Axios muhabiri Barak Ravid, ABD'li yetkiliye dayandırdığı haberinde, iki ülke büyükelçilerinin Washington'da bir araya geleceğini aktardı.

İsrail-Lübnan müzakerelerinde Roma turu ertelendi

Evrensel'i Takip Et

Bildirimleri aç

Bildirimler

Önemli haberlerden ve gelişmelerden haberdar olmak ister misiniz?

✓ Bildirimler başarıyla açıldı!