Bugün sokaktayız

Ülkemizde yaşanan ve artık geri dönülmez şekilde salkım saçak ifşa olmuş bulunan fon vurgunu, iktidardaki siyasal ve bürokratik güçler için bir ‘krize’ dönüşmüş durumda. Bu kriz, öncekilere benzemiyor.

Birincisi, finans piyasalarında spekülasyon, hile, dolandırıcılık ve tüm bunları yapmayı mümkün kılan iktidar ağı ilişkileri sayesinde fahiş kazançlar elde edenler açığa çıkıyor ve bu, çok uzun yıllardır enflasyon baskısı altındaki bir toplumun gözleri önünde oluyor. Dolayısıyla kendi gelir ve yaşam düzeylerindeki dramatik kayıplara karşın devlete ve onun etrafına çöreklenmiş bu vurguncu takımının dudak uçuklatan zenginleşmeleri telafisi mümkün olmayan bir nefrete yol açıyor. Kalıcı olacaktır.

İkincisi bu yolsuzluk-dolandırıcılık düzeneği ve onun kemirmesinden geriye kalanlar, 2023 seçiminden beri izlenen politik ekonominin (biz gazete olarak buna Erdoğan-Şimşek programı diyoruz, biliyorsunuz) kırılgan faylarını harekete geçiriyor ve konu para piyasaları fonlarında, borsada, hisse-tahvil-bono gibi ‘kağıt oyunları’ alanında tecrit edilemiyor. ‘Reel ekonomi’ alanına, sanayiciye, tüccara, esnafa birden fazla mekanizmayla geri dönüyor. Yüksek faiz ortamında giderek büyüyen bir sorun haline gelen ‘finansman’ sorunlarını çözmek, acil nakit ihtiyaçlarını karşılamak için, devletin ve o devleti temellük etmiş Saray-AKP bürokrat ve politikacı elitlerinin yönlendirmesiyle girdikleri ve ürkekçe eşelendikleri borsada —o puslu ortamın raconuyla söylersek— ‘keriz gibi silkelenmiş’ olmanın dehşetini yaşıyorlar. Zaten sınırında tutundukları iflas, artık çok daha geniş kesimler için, gece yarısı kabusu olmaktan bir sabah tebligatı kadar somut gerçek olma yolunda. Türkiye’deki kapitalist işletmelerin ezici çoğunluğu ‘mikro’ ölçekte —yani küçük sermaye sahiplerinin ve onların yanında çalışan bir, üç, beş kişinin oluşturduğu bir alanda yer alıyor. En ağır koşullarda olanlar bunlar. Üstelik bu ‘mikro’ işletmeler ile küçük-orta sanayici ve tüccar kesimi, yanlarında çalışan emekçiler üzerindeki angajmanın da etkisiyle, Saray-AKP iktidarının baştan beri en önemli kitle tabanı, sosyal-sınıfsal dayanağı olageldi. Kırılma burada da yaşanıyor ve iktidar sahiplerini, mülk sahiplerini tedirgin ediyor.

Bunlar karşısında etkili iktisadi ve idari telafi politikaları üretemeyen, buna çok da imkanı bulunmayan siyasal iktidar, yargıda ve kolluk güçlerindeki hormonlu kaslarından yararlanarak toplumun, ama özellikle de tüm olan biteni topluma aktarma ehliyeti ve görevine sahip basının boğazını sıkmaya yöneliyor. Fon krizi denen olaylar zinciri başladığından beri binlerce sosyal medya hesabı engellendi, T24 gibi dijital gazeteler, Halk TV gibi en yaygın izlenen haber kanalları dijital engelleme ve kayyım yollarıyla doğrudan sansür edildi. En az 5 gazeteci bu yüzden tutuklandı, onlarcası gözaltına alındı, haklarında soruşturmalar başlatıldı, davalar açıldı.

Bu sansür dalgası, sadece basın ve ifade özgürlüğü kapsamında ele alınabilecek dönemsel bir taktik siyaseti değildir. Türkiye’nin, içinde bulunduğu ve bir eşik niteliğinde olan pozisyondan nerelere savrulacağı konusunda belirleyici faktörlerden biri olacaktır. Basın emekçilerinin yaşamlarından, gelirlerinden ve geleceklerinden çalınanların yanı sıra bu tüm memleketi ilgilendiren bir kritik meseledir artık.

Bu nedenle basın meslek örgütleri, işçi ve kamu emekçisi sendikaları, tabip ve mühendis odaları, barolar… Bugün uzun süredir görülmemiş bir ortaklaşma ve güç birliğiyle ülkemizin 10 kentinde sokağa çıkıyor, yürüyüş düzenliyor. Kurulduğu günden beri basına yönelik sansür hamlelerinin muhatabı olmuş, Türkiye’nin ‘demokratikleştiği’ vaazlarının yaygın müritler bulduğu dönemlerde bile egemen güçlerin hedefinde olmuş Evrensel gazetesi ve onun basın emekçileri olarak biz de bu yürüyüşlerde olacağımızı ilan ediyor, başta emekçiler olmak üzere tüm yurttaşlarımızı ‘Sansüre Hayır’ eylemlerine çağırıyoruz. Yürüyelim.