100 il, 1000 ilçe projesi: Siyasi sınırları rant mı çiziyor?

İktidar ortağı MHP’nin Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin ‘100 il, 1000 ilçe’ çağrısının ardından il yapılması planlanan ilçeler tartışılıyor. Belediyelerin operasyonlar ve kayyım atamalarıyla el değiştirdiği, erken seçim tarihlerinin konuşulduğu bir dönemde gelen çağrı; siyasi stratejilerle sınırlı da değil. Valinin yetki alanı yeniden çizilirken sermayeye de alan açılıyor.

İllere ayrılan yatırım bütçeleriyle, seçilen konularda yatırım yapan patronlara teşvik ve muafiyet sağlanıyor, kalkınma ajanslarının etki alanı artıyor, sınırlar ranta göre çiziliyor. Bahçeli’nin sözleri de vali ve belediye başkanı arasında keskin bir hiyerarşi çizerek durumu doğruluyor. Tüm bu tartışmalar doğrultusunda il yapılması planlanan ilçeleri mercek altına aldık.

Oy hesabı mı?

Yeni il ve ilçeler kurulmasına yönelik politik gerekçeler oy yatırımıyla da sınırlı değil. Bahçeli’nin “Mülki idarede hantallığın giderilmesine ve bölgesel kalkınma odaklarının güçlendirilmesine, kamu hizmetlerinin planlanması ve uygulanmasında yerel ihtiyaçların daha doğru tespit edilmesine katkı sağlayacağı” sözleri, vali ve belediye başkanı arasında bugünkünden çok daha keskin bir hiyerarşiyi işaret ediyor. Tüm hoş sözlere rağmen plana egemen aşırı merkeziyetçi yönelim gizlenemiyor.

Ege ve Akdeniz'de kıyı kapışması

Turizm rantiyesi imar kararının büyükşehirden Fethiye ve Alanya meclislerine inmesini, tarım burjuvazisi kendi teşvik masasını, maden ve enerji tekelleri izinlerin tek bir valilikte toplanmasını, liman sermayesi serbest bölgeyi bekliyor.

Üretimin merkezlerinden Zonguldak

Karadeniz Ereğli’nin ekonomik yapısı tek başına değil; Alaplı ilçesi ve Kandilli beldesi ile bir bütün olarak değerlendirdiğimizde havzanın devasa üretim gücü ortaya çıkmış ve daha doğru değerlendirmiş oluruz.

Bölgede 6 ilçe 

Önerilen ilçelerin çoğu bağlı bulunduğu il ile arasında “rekabet” olan, yıllardır il olmayı isteyen ilçeler. Hatta Özal ve Demirel gibi isimlerden bugüne kadar birçok defa ya meclis kürsüsünden ya da siyasiler kanun teklifleri vererek bu ilçelerin il olmasını gündeme taşımış, halk içinde vaatler olarak dile getirmişti. 

Dünden bugüne 'il yapmak'

Ülkemizde bir bölgeyi il yapmak, tarihsel olarak güçlü bir siyasi vaat. İlçeler il olduğunda milletvekilleriyle TBMM’de temsil ediliyor, kaymakamlık yerine valilik ile yönetiliyor, bütçeden aldığı pay artıyor, yatırımların genel bütçeden tahsis edilmesine başlanıyor, bakanlıkların teşkilatları il müdürlüğüne dönüşerek kapasiteleri genişletiliyor, kamu istihdamı ve ticari teşvikler artıyor…

(Evrensel)