'Yıllarca emek verdiğimiz mesleğimizi yapmak istiyoruz'

İzmir — Engelli öğretmenler kadrolu atama talebiyle mücadele ederken, geçmişte açıklanan verilere göre atama bekleyen engelli öğretmen adayı sayısı 7 bin 69'u buldu. MEB verilerine göre 2025 yılında 1381 engelli öğretmenin ataması yapılırken, 2024 EKPSS'ye giren ancak ataması gerçekleşmeyen adayların bugün kaç kişi olduğuna ilişkin güncel bir sayı açıklanmadı. Bu adaylardan biri de ilköğretim matematik öğretmeni Şenay. 73 EKPSS puanıyla atama bekleyen Şenay, “87 gibi yüksek puanla kalan arkadaşlarımız da var. Hepimiz mağduruz” dedi.

Evli ve iki çocuk annesi olan Şenay, Eğitim Fakültesi İlköğretim Matematik Öğretmenliği Bölümü mezunu. Mezuniyetinin ardından farklı kurumlarda öğretmenlik yaptığını anlatan Şenay, uzun süredir engelli öğretmen olarak kadrolu atanmayı bekliyor. “Mesleğimi gerçekten severek yapan, öğrencileriyle buluşmayı isteyen bir öğretmenim” diyen Şenay, tek isteğinin yeniden sınıfa girmek olduğunu söyledi.

“İki yılda yalnızca bir atama yapıldı”

2024 EKPSS'ye girdiğini ve bu sınav sonucuyla atama beklediğini söyleyen Şenay, 2022-2024 EKPSS döneminde yalnızca bir kez engelli öğretmen ataması yapıldığını belirterek, “Sonrasında yeni bir atama yapılmadan 2026 EKPSS sürecine geçildi” dedi.

Kontenjanların ihtiyacı karşılamadığını dile getiren Şenay, “Öğretmenlik eğitimi almış ve mesleğini yapmaya hazır çok sayıda engelli öğretmen bulunuyor. Buna rağmen uzun süre yeni bir atama yapılmaması ciddi bir bekleyiş oluşturuyor. Adil kontenjanlar ve genel atama sayımızın yüksek olması gerekiyor. Bizim beklentimiz ayrıcalık değil; mevcut haklarımızın korunması ve iki senede bir yapılan sınav ile orantılı şekilde istihdam planlamasının yapılması” diye konuştu.

“Sınava girdiğimizde Akademi sistemi yoktu”

2024 EKPSS'ye girdikleri dönemde Öğretmenlik Akademisi sisteminin bulunmadığına dikkat çeken Şenay, “Biz sınava girerken mevcut olan şartlara ve sisteme göre geleceğimizi planladık. Ancak daha sonra 2026 EKPSS sürecinde Akademi sisteminin devreye alındığını yetkililerden öğrendik” dedi.

Diğer öğretmen adaylarına ayrılan kontenjanlara işaret eden Şenay, “2024 KPSS ile öğretmen adaylarına ek 15 bin kontenjan sağlanırken, 2025 KPSS'ye giren adaylar için de Akademi kapsamında 10 bin kişilik bir yerleştirme süreci oluşturuldu. Biz ise 2024 EKPSS ile sınava giren engelli öğretmenler olarak, sınava girdiğimiz dönemde bulunmayan yeni bir sistemle karşı karşıya kaldık ve bu durumun bizim açımızdan ciddi bir hak kaybı ve eşitsizlik oluşturduğunu düşünüyoruz” ifadelerini kullandı.

Yeni sisteme karşı olmadıklarını belirten Şenay, daha önce sınava girenlerin mağdur edilmemesi gerektiğini söyleyerek MEB'e, “2024 EKPSS ile sınava giren engelli öğretmenleri yeni sistemin dışında bırakmayın. Bizim için de bir geçiş yolu ve çözüm oluşturun” çağrısında bulundu.

“Kesinleşmiş bir atama çalışması bulunmadığını öğrendik”

Atama taleplerini milletvekilleri, bakanlık yetkilileri ve ilgili kurumlara ilettiklerini söyleyen Şenay, “Aldığımız değerlendirmelerde konunun takip edildiğini, ancak şu an için kesinleşmiş bir atama çalışmasının bulunmadığını öğrendik. Biz de sürecin olumlu şekilde sonuçlanmasını bekliyoruz” dedi.

Atama bekleyen engelli öğretmenlerin sosyal medya, basın açıklamaları, resmi başvurular ve yetkililerle görüşmeler yoluyla mücadele yürüttüğünü belirten Şenay, 2024 EKPSS'den kalan aday sayısının azaldığını ifade ederek, “Duyduğumuz bilgilere göre kalan sayımız çok çok az. Bu nedenle artık çözümün daha mümkün olduğunu düşünüyoruz” diye konuştu.

“Mesleğimizle görünür olmak istiyoruz”

Engelli öğretmenlerin sorunlarının kamuoyunda yeterince görünür olmadığını söyleyen Şenay, “Engelli öğretmen denildiğinde çoğu zaman sadece engellilik durumu konuşuluyor. Oysa karşınızda eğitimini tamamlamış, sınava girmiş, mesleki deneyimi olan ve öğrencilerine katkı sunmak isteyen öğretmenler var. Biz öncelikle mesleğimizle görünür olmak istiyoruz” dedi.

Kamunun engelli istihdamına ilişkin yasal yükümlülüklerine de değinen Şenay, mevzuatın varlığının tek başına yeterli olmadığını, düzenlemelerin engelli öğretmenlerin istihdamına yansıması gerektiğini belirtti.

“Öğretmenlerin güvenceli istihdam edilmesi gerekiyor”

Kadrolu atama yerine farklı istihdam modellerinin tercih edilmesine ilişkin Şenay, “Bizim açımızdan önemli olan hangi model uygulanırsa uygulansın öğretmenin emeğinin ve mesleki niteliğinin korunması. Özellikle engelli öğretmenler açısından sürdürülebilir ve güvenli istihdam modellerinin oluşturulmasını istiyoruz” dedi.

Ücretli öğretmenliği kısa vadeli bir çözüm olarak değerlendiren Şenay, “Uzun vadede öğretmenlerin güvenceli istihdam edilmesi gerektiğini düşünüyorum. Özellikle eğitim fakültesi mezunu ve mesleki deneyimi olan öğretmenlerin kadrolu istihdamının güçlendirilmesi önemli” ifadelerini kullandı.

Öğretmen açığı tartışılırken atama bekleyen öğretmenlerin bulunmasına da değinen Şenay, öğretmen ihtiyacı ile adayların branş, bölge ve hizmet ihtiyacının birlikte değerlendirilmesi gerektiğini, engelli öğretmenlerin de bu planlamaya dahil edilmesini istediklerini söyledi.

“En büyük zorluk belirsizlik”

Atama bekleyişinin ekonomik, sosyal ve psikolojik etkileri olduğunu anlatan Şenay, “Ne zaman atanacağınızı ne zaman kendi mesleğinizi düzenli ve güvenceli bir şekilde yapabileceğinizi bilememek insanı sürekli bir bekleyiş içerisinde bırakıyor. Bu süreç sadece ekonomik olarak değil, sosyal ve psikolojik açıdan da oldukça yorucu” dedi.

Atama bekleyenlerin aile sorumluluklarına dikkat çeken Şenay, “Çoğumuz artık evli ve çocuklu aileleriz. Sorumluluklarımız var, geleceğe dair planlarımız var. Kadrolu olarak, devlet güvencesi altında çalışabilmek bizler için yalnızca düzenli bir gelir anlamına gelmiyor; aynı zamanda psikolojik, ruhsal, maddi ve manevi anlamda büyük bir güven ve refah sağlayacak” diye konuştu.

“Önce engelinize bakıldığını görüyorsunuz”

Ataması yapılmadığı için farklı işlerde çalışarak geçimini sağlamaya çalıştığını söyleyen Şenay, özel sektörde karşılaştığı güçlükleri ise şöyle anlattı: “Engelli bir birey olarak iş aradığınızda, karşınızdaki kişinin bazen önce eğitiminize, deneyiminize ya da ne kadar iyi bir öğretmen olduğunuza değil, engelinize baktığını görüyorsunuz.”

Şenay, “Üzerimizde maalesef görünmez bir ‘engelli’ etiketi var. Bu etiket, yıllarca verdiğimiz emeğin ve sahip olduğumuz mesleki yeterliliklerin önüne geçebiliyor. Özel sektörde istihdam edilmekte zorlanıyoruz; kamu tarafında ise fakülte mezunu engelli adaylar için ayrılan nitelikli kadroların sayısı oldukça sınırlı” dedi.

“Yıllarca belirsizlik içerisinde kalmak istemiyoruz”

Yıllarca öğretmenlik yaptığını ve mesleki deneyim kazandığını belirten Şenay, “Bugün hâlâ tek isteğim bir sınıfa girip öğrencilerime kavuşabilmek. Engelli olmak bizim kimliğimizin bir parçası olabilir ama mesleğimizin önüne geçmemeli. Bir öğretmeni sadece engeliyle değil, bilgisiyle, deneyimiyle ve öğrencilerine katabileceği değerle değerlendirmek gerekiyor” dedi.

2024 EKPSS'den atama bekleyenleri kapsayacak yeni bir atama talep eden Şenay, “Kısa vadede yeni ve yeterli bir atama yapılmasını istiyoruz. Uzun vadede ise engelli öğretmen istihdamının düzenli bir takvim içerisinde yapılmasını ve adayların yıllarca belirsizlik içerisinde kalmamasını istiyoruz” diye konuştu.

MEB'e seslenen Şenay, “Bizler yalnızca atama bekleyen kişiler değiliz. Yıllarca eğitim almış, EKPSS'ye girmiş, mesleki deneyim kazanmış ve öğretmenlik yapmaya hazır engelli öğretmenleriz. Biz yardım istemiyoruz, fırsat istiyoruz. Ayrıcalık istemiyoruz, eşit şartlarda çalışma hakkı istiyoruz. Ve en önemlisi, yıllarca emek verdiğimiz mesleğimizi yapabilmek istiyoruz” dedi.