AB Çevre Genel Direktörü Eric Mamer: Üç yılda dört Türk tersanesi sertifikası iptal edildi

İzmir – Gemi Söküm Koordinasyonu tarafından Aliağa’da, Avrupa Birliği (AB) onaylı gemi söküm tersanelerinde yaşanan çevre ve işçi sağlığını tehdit eden usulsüzlükler nedeniyle sertifikaların iptal edilmesi çalışması TBMM’de de yankı bulmuştu. EMEP'in imzaya açtığı ve CHP ve DEM Parti'den 20 milletvekilinin imzaladığı mektup Avrupa Komisyonu’na gönderdi. Göçnderilen mektupta, Aliağa’daki gemi söküm tesislerine verilen AB onaylarının iptal edilmesi istenmişti. Milletvekilleri, bölgedeki ağır çalışma koşullarının ve çevre kirliliğinin AB standartlarıyla bağdaşmadığını vurgulamıştı.

Endişe kaynaklarımız devam ediyor

19 Ocak 2026 tarihinde 20 Milletvekilinin gönderdiği mektuba AB Çevre Genel Direktörü Eric Mamer yanıt verdi. Mektuba Genel Direktör olarak yanıt verdiğini belirten Eric Mamer, “Dile getirdiğiniz kaygılara yanıt vermek üzere, bu mektubu yazıyorum. Aliağa’daki gemi geri dönüşüm faaliyetleri nedeniyle meydana gelen trajik kazalar ve çevre üzerindeki olumsuz etkiler Avrupa Komisyonu açısından da endişe kaynağı olmaya devam etmektedir” dedi.

“İnsan sağlığı ve çevreyi önemsiyoruz”

Milletvekillerinin mektuplarında dile getirdikleri denetim ve iş cinayetleri eleştirisi dikkate alınmazken Eric Mamer, amaçlarının gemi geri dönüşümüne ilişkin insan sağlığı ve çevre üzerindeki olumsuz etkileri önlemek ve azaltmak olduğunu belirterek, “Bu doğrultuda gemiler ve geri dönüşüm tesisleri için çeşitli gereklilikler belirlenmiştir. Avrupa listesine dahil edilme değerlendirmesi hem AB içindeki hem de AB dışındaki tersaneler için belirlenmiş standartlara dayanarak, tersane bazında yapılmaktadır” dedi.

“Denetimlerimiz sürüyor”

Eric Mamer mektubunda, 2023 yılında NGO Shipbreaking Platform (Gemi Söküm Platformu) tarafından Türkiye hakkında yayımlanan rapora yer vererek, “AB denetim raporları tersanelerde iyileştirmeleri teşvik etmedeki kritik rolünü vurgulamıştır. Komisyon, AB

listesinde yer alan tersaneleri sürekli olarak inceleme altında tutmaktadır. Eğer bir tersane (AB) 1257/2013 sayılı Tüzük’te belirlenen kriterlere artık uymuyorsa, Komisyon tarafından Avrupa listesinden çıkarılmaktadır. Nitekim son üç yıl içinde dört Türk tersanesi bu nedenle listeden çıkarılmıştır” bilgisini verdi.

Habersiz denetimlerin devam edeceğini belirten Eric Mamer, “Tesislerin günlük faaliyetlerinin incelenmesi ve eksikliklerin tespit edilmesi tüzüğün etkinliğini sağlamak için önemli bir araç haline gelmiştir. 2023 sonbaharından bu yana 11 tersanede 14 habersiz denetim gerçekleştirilmiştir. Bu denetimler, tespit edilen bulgulara bağlı düzeltici önlemler sayesinde tesislerde kalite iyileştirmelerini teşvik etmektedir. Bazı durumlarda ise bulguların ciddiyeti nedeniyle tersanelerin listeden çıkarılmasına da yol açmıştır” dedi.

“Önemli zorluklar bulunuyor”

Aliağa’daki tesislerde gemi geri dönüşüm sektörü açısından önemli zorluklar bulunduğunu belirten Mamer, “Bu zorluklar içinde özellikle hukuki çerçeve, izleme ve yaptırım mekanizmaları yer almaktadır. Türk makamlarının daha güvenli ve sürdürülebilir gemi geri dönüşüm uygulamaları için çabalarını artırmaları büyük önem taşımaktadır. Komisyon 2026 yılında üçüncü ülkelerde bulunan gemi geri dönüşüm tesislerinin sertifikalandırılmasına ilişkin teknik rehberi güncellemeyi planlamaktadır” bilgisini paylaştı.