THY’nin kârları rekor kırıyor, işçilere sefalet ve baskı düzeni dayatılıyor

Türk Hava Yolları (THY), 2025 yılında 118,2 milyar lira net kâr elde ederken, şirketin yüzde yüz iştiraki olan Turkish Support Services (TSS) bünyesinde çalışan işçiler ağır çalışma koşulları ve mobbingle mücadele ediyor. Rakiplerine kıyasla en düşük maliyet oranlarından birini yakalayarak rekor kârlar açıklayan THY'nin iştirakindeki işçiler; iş kazalarının faturasının ücretlerinden kesilmesinden, kazanılmış bilet haklarının geri alınmasına birçok sorun karşısında sendikalaşma mücadelesi veriyor. İşçiler, sendikalaşmaları halinde "firmayı değiştirmekle" tehdit edildi.

118 milyar liralık kârın arkasında ucuz emek var

Türk Hava Yolları'nın açıklanan 2025 yılı konsolide finansal tabloları ve faaliyet raporları, şirketin kârlılığını artırdığını ve rekor yatırımlara imza attığını ortaya koydu. Verilere göre, şirketin 2024 yılında 113 milyar 378 milyon lira olan konsolide net kârı (ana ortaklık payına düşen net kâr), 2025 yılında 118 milyar 208 milyon liraya ulaştı. Aynı dönemde şirketin büyüme stratejisi doğrultusunda maddi ve maddi olmayan duran varlık alımlarını kapsayan yatırım harcamaları ise 125 milyar 593 milyon liradan 239 milyar 775 milyon liraya yükseldi. Küresel pazarda rakiplerine karşı büyük bir maliyet avantajı sağlayan THY, yatırımcılarına hazırladığı sunumda yakıt hariç birim giderini 6,0 ABD senti seviyesinde tutarak 8,3 sent olan küresel ağ taşıyıcıları ortalamasının oldukça altında kalmasıyla ve emsalleri arasında en düşük maliyetli hava yollarından biri olmakla övündü. THY’nin 2025 yılı yakıt hariç birim gideri 6,0 ABD senti seviyesinde gerçekleşirken, diğer küresel hava yollarından IAG'nin 6,8 sent, United'ın 8,1 sent, Air France-KLM'nin 8,3 sent, Delta'nın 9,9 sent ve Lufthansa Grubu'nun ise 10,9 ABD senti seviyesinde birim maliyeti bulunmakta.

Ancak tablolardaki bu parlak büyüme, devasa yatırım bütçesi ve düşük maliyet başarısı, şirketin yüzde yüz iştiraki olarak listelenen Turkish Support Services (TSS) çalışanlarının çalışma koşullarına yansımadı.

THY Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Bolat, İşçilere 2025 yıl sonunda kârdan ikramiye dağıtılacağını duyurmuştu. İşçilere ikramiye dağıtılmazken BİM ve A101’den 30 bin TL değerinde hediye çeki verildi.

THY'nin destek ve saha operasyonlarını sırtlayan TSS personeli, milyarlarca liralık kârdan pay almak bir yana, her geçen gün daha ağır şartlar altında çalışmaya zorlandıklarını ifade ediyor.

İş kazasının faturası işçinin ücretinden kesiliyor

THY bilançolarında kâr ve yatırım rekorları kırarken, TSS bünyesindeki işçiler çalışma Yüzde yüz iştirak olmalarına rağmen kurumsal yapıda sadece "destek personeli" statüsünde görüldüklerini belirten işçiler, yoğun vardiyalı çalışma sisteminde meydana gelen iş kazalarının faturasının bile kendilerine kesildiğini dile getirdi. İşçilerin aktardığına göre, operasyonel kazalarda hasar gören ekipman maliyetleri THY tarafından doğrudan kazayı yapan personelin ücretine yansıtılıyor.

Mesai ödemelerindeki adaletsizlikler de çalışanların en büyük şikayetleri arasında yer alıyor. İşçiler, bayramlarda ve resmi tatillerde yaptıkları çalışmaların karşılığında kendilerine yalnızca tek mesai ücreti ödendiğini, çalışma ortamında sıkça mobbinge maruz kaldıklarını ve işyerine hizmet veren yemek firması AHA'nın sunduğu niteliksiz ve düzensiz yemeklerden dolayı zehirlenen işçilerin dahi olduğunu aktarıyor.

Geçmiş dönemlerde çalışanlara verilen uçuş garantili bilet haklarının düşürüldüğünü ve geri alındığını belirten TSS işçisi, şirketin kendi öz iştirakindeki işçilerine “üvey evlat muamelesi” yaptığını vurguladı.

Sendikalaşan işçiler işten çıkarıldı, baskı ve mobbing arttı

THY ve TSS yönetiminin sendikal haklara saygı duymadığını belirten işçiler, örgütlenme çabalarının doğrudan yönetim tarafından engellenmeye çalışıldığını ifade etti. İşçiler; şirket yöneticileri, işçilerin sendika çatısı altında birleştiğini duyduğunda ve üye sayısının yeterli çoğunluğa ulaşması durumunda TSS'yi devreden çıkararak "firmayı değiştirecekleri" yönünde tehditler savuruyor. İşçiler sendikalaşmak isteyen yaklaşık 30 işçinin ise işten çıkarıldığını belirtti.