Türkiye gıdada ithalata bağımlı hale getirildi | CHP’li Sarıbal: Gıda artık tarladan değil, limandan geliyor

CHP Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal, Türkiye’nin tarım politikalarının ülkeyi stratejik gıda ürünlerinde dışa bağımlı hale getirdiğini belirterek, “Gıda artık tarladan sofraya değil, limandan sofraya geliyor. Türkiye ithalat kolonisine dönüştürüldü” dedi.

TBMM’de düzenlediği basın toplantısında 2025 yılı tarımsal ithalat ve ihracat verilerini değerlendiren Sarıbal, dünya genelinde gıda fiyatlarının düşmesine rağmen Türkiye’de artışın sürdüğüne dikkat çekti. Sarıbal, “Dünya genelinde gıda fiyatları son bir yılda yüzde 0,6 gerilerken Türkiye’de yüzde 31,6 arttı. Bu tablo, çiftçiyi üretimden koparan ve ithalatı çözüm olarak sunan politikaların sonucudur” ifadelerini kullandı.

İthalat hızla arttı

Sarıbal’ın paylaştığı verilere göre, hububat, bakliyat, yağlı tohum ve bitkisel yağ ithalatı 2025’te bir önceki yıla göre yüzde 21 artarak 7,6 milyar dolardan 9,2 milyar dolara yükseldi. Aynı dönemde hububat ithalatı yüzde 22 artarak 10,4 milyon tona, bakliyat ithalatı yüzde 23 artarak 1 milyon tonun üzerine çıktı. Yağlı tohum ithalatı ise yüzde 31 artışla 5,6 milyon tona ulaştı.

Ürün bazında en yüksek ithalat kalemini yaklaşık 1,8 milyar dolarla soya fasulyesi oluştururken, bunu ayçiçeği yağı, mısır ve buğday izledi. Türkiye’nin buğday ithalatının yüzde 95’ini Rusya’dan, soyanın büyük bölümünü Brezilya ve Ukrayna’dan karşıladığına dikkat çekildi.

“Çiftçi üretimden koparılıyor”

Artan girdi maliyetlerinin üretimi zorlaştırdığını belirten Sarıbal, tohum, gübre ve ilaç piyasalarında kamunun tasfiye edilmesiyle fiyatların şirketler ve döviz kuruna bağlı hale geldiğini söyledi. Sarıbal, “Kur arttıkça üretim maliyetleri yükseliyor. Üretici zarar ederken ithalatçı şirketler kazanıyor” dedi.

Hayvancılıkta da yem hammaddelerinde ithalat oranının yüzde 50’nin üzerine çıktığını belirten Sarıbal, meraların ranta açılması ve üretim politikalarının yetersizliği nedeniyle yerli üretimin zayıfladığını ifade etti.

Fındık ihracatında düşüş

Türkiye’nin önemli ihraç ürünlerinden fındıkta da gerileme yaşandığını belirten Sarıbal, 2025’te iç fındık ihracatının miktar bazında yüzde 26,2 azaldığını, değer bazında ise yüzde 14,4 düşüş yaşandığını söyledi.

Sarıbal, mevcut politikaların sürmesi halinde gıda bağımlılığının daha da artacağı uyarısında bulunarak, üreticiyi destekleyen ve dışa bağımlılığı azaltan yeni tarım politikalarının hayata geçirilmesi gerektiğini ifade etti.