Çanakkale’de kritik gün: Atikhisar Barajı havzasındaki altın madeni için bilirkişi keşfi yapılacak

Çanakkale - Çanakkale’nin tek içme suyu kaynağı olan Atikhisar Barajı havzasında, Koza Altın İşletmeleri tarafından yapılmak istenen altın-gümüş madeni projesine karşı açılan davada kritik bir aşamaya gelindi. Mahkeme, 13 Şubat 2026 Cuma günü proje sahasında keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verdi. Ekoloji örgütleri ve bölge halkı, "suyumuza sahip çıkıyoruz" diyerek tüm vatandaşları keşif alanına davet ediyor.

Çanakkale Merkez ilçesine bağlı Serçiler ve Terziler köyleri yakınlarında planlanan ve kamuoyunda büyük tepki çeken maden projesi için yargı süreci devam ediyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın projeye verdiği ikinci "ÇED Olumlu" kararının ardından açılan davalar kapsamında, madenin çevreye ve su kaynaklarına etkileri yerinde incelenecek.

İptal edilen proje yeniden gündemde

Koza Altın İşletmeleri’nin söz konusu projesi için daha önce 2017 yılında verilen ilk ÇED Olumlu kararı, 2020 yılında mahkeme tarafından iptal edilmişti. O dönem mahkeme, "Atikhisar Barajı’nın dibinde bu projenin gerçekleşemeyeceğini" ve "kamu yararı bulunmadığını" hükme bağlamıştı.
Ancak şirket, ÇED sürecini yenileyerek projeyi tekrar gündeme gertirdi ve 17 Eylül 2025 tarihinde Bakanlıktan yeniden onay aldı. Bunun üzerine Çanakkale Belediyesi, çevre ve meslek örgütleri (Kazdağı Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği, Ziraat Mühendisleri Odası vb.) ve Eskişehir Büyükşehir Belediyesi tarafından toplam 5 ayrı dava açıldı. Eskişehir'deki davalar ehliyet yönünden reddedilse de, Çanakkale Belediyesi'nin açtığı dava kapsamında mahkeme bilirkişi incelemesine karar kıldı. Diğer davalardaki "yürütmeyi durdurma" talepleri de bu rapordan çıkacak sonuca göre değerlendirilecek.

Tek içme suyu kaynağı tehdit altında

Tartışmaların odağında, Çanakkale’nin tek içme suyu kaynağı olan Atikhisar Barajı yer alıyor. Proje sahasının baraja sadece 1.400 metre mesafede olması ve su toplama havzası içinde yer alması en büyük endişe kaynağı.

Uzmanlar, madenin yaratacağı riskleri şöyle sıralıyor:

• Maden sahasından kaynaklanacak asit maden drenajı ve ağır metallerin, yer altı suları ve dereler yoluyla Atikhisar Barajı'nı zehirleme riski bulunuyor.
• Proje kapsamında yaklaşık 93 hektar ormanlık alanın kesileceği, bunun da kuraklık ve su döngüsü üzerinde olumsuz etkiler yaratacağı belirtiliyor.
• Çıkarılan cevherin işlenmek üzere kamyonlarla Eskişehir (Kaymaz) ve İzmir (Bergama) tesislerine taşınması planlanıyor,. Bu durumun hem trafik yükü hem de siyanürlü tesislerin kapasite artışı nedeniyle risk yarattığı ifade ediliyor.

Kamu zararı milyonlarca doları bulacak

Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi’nden Prof. Dr. Hasan Göksel Özdilek, gazetemize yaptığı değerlendirmede projenin ekonomik ve ekolojik maliyetine dikkat çekmişti. Özdilek'in hesaplamalarına göre:

• Sadece orman kaybının yaratacağı zarar yaklaşık 75 milyon dolar seviyesinde,
• Cevherin kamyonlarla başka şehirlere taşınması sırasında oluşacak karbon emisyonunun maliyeti 25 milyon doları aşıyor.
• Buna karşılık madende çalışacak 65 kişinin yıllık maliyeti ve elde edilecek maden geliri, yok edilen ekosistem hizmetlerinin değerini karşılamıyor.

Yurttaşlar ve STK'lar keşif için çağrı yaptı

Bölge halkı ve çevre örgütleri, 13 Şubat 2026 Cuma günü saat 10.30'da maden sahasında yapılacak keşifte hazır bulunacaklarını duyurdu. Yapılan ortak açıklamada, "Çanakkale halkının zehirlenmiş içme suyuna mahkum edilmesine ve büyük bir ekokırım suçu işlenmesine seyirci kalmayacağız" denilerek, ÇED raporunun iptal edilmesi talep edildi.