Efes’te kilise ve tapınak olduğu raporlanan alanın üstüne AVM ve otopark yapılıyor

Ülkemiz Dünya Miras Alanları listesinde yer alan Efes Ören Yerinin bir ticarethane gibi görülmesine yönelik uygulamalar devam ediyor. Kültür ve Turizm Bakanlığınca 1. Derece arkeolojik SİT alanına AVM ve otopark yapma çalışmaları tüm hızıyla sürüyor.

2013 yılında yapılan jeoradar araştırmalarında bir kilise ve tapınak olduğuna dair bilimsel veriler ortaya konan alan şu an bir inşaat alanına dönmüş durumda. Büyük tonajlı iş makineleri, kepçeler ve kamyonlarla dolu alanda devam eden çalışmalar hem Efes’lilerin hem arkeologların hem de Efes Ören yeri çevresinde ticaret yapan turizmcilerin tepkilerine neden oluyor.

Vedius Gimnazyumuna on metre mesafede inşaat sürüyor

Efes Ören Yeri alt giriş kapısında bulunan dükkanların, giriş kapısına birkaç kilometre uzaklıkta, Selçuk – Pamucak yolu üzerinde bulunan Vedius Gimnazyumu karşısındaki alana taşınması ile ilgili çalışmalar hız kesmeden devam ediyor. Nisan 2025 yılında başlayan çalışmalarla ilgili ne Selçuk halkına ne esnaflara ne de bölgede yıllardır bilimsel çalışmalar yapan arkeologlara bilgi verilmediği ileri sürülüyor.

Efes’in Sesi gazetesine konuşan Arkeolog Yusuf Yavaş, Vedius Gimnazyum’u karşısındaki büyük bir alanın tamamen düzlendiği ve üzerindeki bitki örtüsünün sıyrıldığını belirterek, “Bu bölgede Avusturya Viyana Teknik Üniversitesi Yerbilimleri Enstitüsüden Dr. Süleyman Sırrı Seren tarafından 2013 yılında yapılan jeofizik ve jeoradar araştırmalarında inşaat çalışmalarının yapıldığı bu alanda bir kilise ve tapınak olması muhtemelen yapılar tespit edilmişti” dedi.

“Yüzlerce dönümlük alanda büyük bir talan var”

Yavaş, “Alan Yönetimi Planı olarak sunulan bu projenin hangi izne göre yapıldığı bilmek istiyoruz. Yüzlerce dönümlük bir alan talan edilmiş durumda. Efes Altkapı dükkanlarının buraya taşınacağı, bir kooperatif kurulduğu söyleniyor ama hiçkimsenin bundan haberi yok. Bunun Efes’e ne getirir ne götürür kimse konuşmuyor” diye konuştu. Viyana Üniversitesinin 2013 yılında yaptığı jeofizik-jeoradar araştırmalarının açıklanmasını isteyen Yavaş, “Biz turizme karşı değiliz. Aksine sağlam adımlarla, ülkenin kültür hayatına faydası olacak bir şekilde gelişmesinden yanayız” dedi.

UNESCO Türkiye Milli Komitesi Başkanlığına dilekçe: “Tahribatı durdurun”

Devam eden çalışmalara dair UNESCO Türkiye Milli Komitesi Başkanlığına yurttaşlar, esnaflar ve çeşitli kurumlarca gönderilen dilekçelerde 1. Derece Arkeolojik sit alanına yapılan müdahalenin hukuksuz olduğu dile getirildi. Çalışmaların tahribat daha da ilerlemeden durdurulması çağrısında bulunulan dilekçede “bölge Efes Ören Yerinin mevcut yerinde yaklaşık 3000 yıl önce var olduğu bilinen Koressos yerleşiminin ve limanının konumlandığı yerdir. Ayrıca Efes Müzesinde sergilenmekte olan Gladyatör Mezarları da burada tespit edilmiştir. Bununla birlikte müdahale yapılan bu alanda başkaca tarihi kalıntıların bulunması kuvvetle muhtemeldir. Zira yukarıda değinildiği gibi alan 1. Derece Arkeolojik Sit Alanıdır” ifadelerine yer verildi. Dilekçede, tahribatın yaşandığı alanın halkın tepkileri sonrası 6 metre yüksekliğindeki panellerle çevrelendiği ve çalışmaların görülmesinin engellendiği de dile getirildi.

 

Tarih fışkıran alana otopark yapılıyor!

Bölgede turizm sektöründe çalışan kişiler de sosyal medya hesaplarında yaptıkları açıklamada Efes Ören Yeri’nin Bakanlık tarafından bir arpalık gibi görüldüğü ileri sürüldü. Selçuk-Pamucak yolu üzerinde, sit alanı olan, kazıldıkça tarih fışkıran bir alana, otopark yapıp, Efes Alt Kapıda dükkan sahibi olan esnafın, bu alana sürülmek istendiğine dikkat çeken turizmciler, “Bu alandan alt kapıya mesafe nereden baksanız birkaç kilometre. Duyduğumuza göre golf arabası türevi bazı taşıtlarla, yeni yapılan otoparktan, alt kapıya 15 Euro karşılığı taşıma yapılacağı söylenmektedir. Efes giriş ücreti 40 €, bunun 17 eurosu deneyim müzesi diye SİCPA şirketine aktarılıyor. Oradan nereye aktarılıyor artık Allah bilir. Şimdi turisti otoparktan, alt kapıya taşıma bahanesi ile turist başı 15 € kazanılacak. Bu taşımayı kim yapacak? Kim bu geliri kazanacak? Peki alt kapıda, Selçuk esnafından boşalan yerler ne olacak? Bu yerlerin yerine, yeni yapılacak dükkanlar kimlere verilecek? Bu dükkanların gelirleri nereye? Kimlere aktarılacak? Kimler bu ranttan kazanacaklar?” sorularını yöneltiyorlar.

Dünyanın en ünlü müzelerinin giriş ücreti Efes’ten daha ekonomik

Dünyanın ünlü müzelerinden Louvre müzesi, Acrapol, Collezium gibi müzelerin giriş ücretlerinin Efes’in yanında çok ekonomik kaldığını belirten turizmciler yapılanların turizme ihanet olarak niteliyorlar.