Bakan Yumaklı COP 31’de ‘Temiz su kaynaklarına erişim beka meselesi’ dedi: Kendi döneminde 1 milyon 498 bin 23 hektar ihaleye açıldı

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı COP31’de, buzulların erimesi, dağlık bölgelerin korunması ve su kaynaklarının kullanılması üzerine konuştu. Ancak Bakan Yumaklı, Türkiye’deki dağları ve su kaynaklarını maden patronlarına satmasıyla biliniyor.

Dağ Gündeminin ilerletilmesinde ‘finansman’ istedi

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, COP31 kapsamında, "Dağ Gündeminin İlerletilmesi” başlıklı etkinlikte konuştu. Temiz su kaynaklarına erişimi bir beka meselesi olarak değerlendirdiklerini belirten Yumaklı, dağlık bölgelerdeki kar ve buz rezervlerinin birçok nehir havzasının su bütçesini düzenlediğine işaret ederek, bu kaynakların suyun mevsimsel dağılımını dengelediğini, tarımsal üretimin ve ekosistemlerin su ihtiyacının karşılanmasına katkı sağladığını kaydetti. Yumaklı, dağ ekosistemlerinin korunmasında finansmanın kritik öneme sahip olduğunu da ekledi.

1 milyon 498 bin 23 hektar ihaleye açıldı

Tüm bunları söyleyen, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı; orman, tarım arazileri, zeytinlikler ve mera alanları üzerinde maden ve enerji patronlarının önünü açan yasalar; milli parklar, kıyılar, sulak alanlar ve ormanlarla ilgili değişiklikler ve çevresel etki değerlendirmesi ve kamu denetimini zayıflatan değişiklikler ile tanınıyor.

Polen Ekoloji Kolektifinin yayımladığı Ekstraktivizm Haritası’na göre; 2023 başından 2025 sonuna kadar Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü tarafından ihaleye açılan toplam alan 1 milyon 498 bin 23 hektara ulaştı. İhaleler sonucunda maden şirketlerine doğrudan satışı yapılan alan miktarı ise 634 bin 796 hektar olarak kaydedildi. 23 Ocak 2020 ile 7 Eylül 2026 tarihleri arasında alınan resmi kararlar, 2023 başından 2025 sonuna kadarki ihaleler ve 2022 yılından 2026 yılı Şubat ayına kadarki Taşınmaz Komisyonu devirleri yer alıyor. Ayrıca Çevresel Etki Değerlendirmesi projelerinde 2020 yılı başından 2026 yılı Ağustos ayına kadar olan veriler incelendi.

İncelenen dönemde 1.000 hektarı geçen ihale sahası 108 bin hektar ile Sivas sınırlarında yer aldı. Çorum’da 7 adet Bitlis’te 8 adet mega maden sahası belirlendi.

2022-2025 arasında yaklaşık 10 bin ruhsat sahası, MAPEG ihaleleri dışında Taşınmaz Komisyonu kararlarıyla şirketlere devredildi.

Süper İzin Yasası, Milli Parklar ve 2B arazileri

En büyük tepkiler 24 Temmuz 2025’te Resmi Gazete’de yürürlüğe giren "Süper İzin Yasası" ile oldu. Yasa ile elektrik üretimi amacıyla yürütülen madencilik faaliyetleri için belirli zeytinliklerde ağaçların taşınmasına ve madenciliğe izin verildi. Madenler için acele kamulaştırma yolu açıldı. Ormanlarda madencilik faaliyetleri için bedelsiz izin mekanizması getirildi. Korunan alanlarda ve sulak alanlarda izin süreçleri neredeyse iptal edildi.

19 Mart 2026’da ise Milli Parklar Kanunu değiştirildi. Buna göre; milli park ve tabiat parklarında ulaşım, enerji nakil hatları, boru hatları ve altyapı tesisleri için özel kişi ve şirketlere izin verildi. Korunan alanların işletilmesi ve işletmeye verilmesine ilişkin yetkiler genişletildi. Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğüne döner sermayeli işletme kurma yetkisi verildi.

20 Haziran 2026’da ise 2/B kanunu yeniden düzenlendi. Devlet ormanı olan alanların özel kişi ve şirketler adına tapulu kabul edilmesine imkân tanındı. Bazı alanlarda yeniden 2/B uygulaması yapılabilmesine ilişkin düzenleme yapıldı.

Bakan Yumaklı döneminde en çok tartışılan kanunlardan biri de Hayvanları Koruma Kanununda yapılan değişiklik oldu. Buna göre; sahipsiz hayvanların belediyeler tarafından toplanması ve hayvanların öldürülmesine imkân veren hükümler getirildi.

Şirketlere milyonlar veriliyor

Yumaklı yürütülen projelere ilişkin şu bilgileri verdi:

Dünya Bankası ile 819 milyon dolar bütçeli Türkiye İkinci Sulama Modernizasyon ve Su Verimliliği Projesi yürütülüyor.

Türkiye Taşkın ve Kuraklık Yönetimi Projesi, 600 milyon dolar bütçeye sahip.

Devletin bankası Ziraat Bankası basınçlı sulama yatırımlarına 15 milyon liraya kadar kredi ve yüzde 100'e varan faiz desteği verecek.