İspanya'da genel grev dalgası: Milyonlar konut ve ücret talebiyle şalter indirdi

İspanya genelinde işçi sendikaları ve kiracı örgütlerinin ortak çağrısıyla çarşamba başlatılan 24 saatlik genel grev, kamu ve özel sektörde yaklaşık 19 milyon çalışanı harekete geçirdi. Ülkede son 14 yılın ilk genel grevi olma özelliğini taşıyan eylem, “ücretler, konut ve fiyatlar” ana sloganıyla hayata geçirildi. Genel İşçi Sendikası (UGT), İşçi Komisyonları (CCOO) ve Genel İşçi Konfederasyonu (CGT) başta olmak üzere sekiz işçi sendikasının Çalışma Bakanlığına resmi bildirimde bulunarak örgütlediği greve, artan kiralar ve tahliyelerden etkilenen kiracı birlikleri de tam destek verdi. Gece yarısı başlayan eylemlerde emekçiler, fırtınalı ve olumsuz hava koşullarına aldırmadan fabrikaların ve ulaşım ağlarının önünde toplanarak üretimi ve hizmetleri durdurdu.

İspanya’da 750 bin konut açığı

Gece saatlerinde açıklama yapan Madrid Kiracılar Sendikası Sözcüsü Alicia del Rio, ülkedeki konut modelini baştan aşağı dönüştürene ve konutları rantçı bir azınlığın kâr kapısı olmaktan çıkarıp yaşanabilir alanlar haline getirene dek mücadeleyi sürdüreceklerini vurguladı. Nitekim İspanya Merkez Bankası verileri ülkede halihazırda 750 bin konut açığı bulunduğunu ve bu rakamın 2028 yılına kadar bir milyonun üzerine çıkacağını gösteriyor. Barınma maliyetleri özellikle genç kuşak için yıkıcı boyutlara ulaşmış durumda; İspanya Gençlik Konseyinin hazırladığı rapora göre ortalama bin 176 avroya tırmanan aylık kira giderleri, genç bir çalışanın ortalama bütçesinin yüzde 98.7’sini doğrudan yutuyor.

Sendikalar yaptıkları açıklamalarda krizin kaynağının kaynak yetersizliği değil, sermayenin derinleştirdiği adaletsizlik olarak işaret etti. Genel grevi örgütleyen sendikalardan biri olan UGT, yayımladığı grev manifestosunda insana yakışır ücret ve konut hakkı talebini öne çıkarırken, kamu hizmetlerinin korunması, işçi sağlığı ve güvenliği önlemlerinin eksiksiz alınması ve gelir adaletsizliğiyle etkin mücadele çağrısında bulundu.

Otomotiv sanayisinde yüzde 90 katılım

Grev ilk saatlerden itibaren sanayi ve üretim havzalarında hayatı durdurdu. Sendika verilerine göre limanlarda ve otomotiv sanayisinde iş bırakma oranı yüzde 90’a ulaştı. Navarra’daki Volkswagen ile Barselona’daki SEAT tesisleri başta olmak üzere büyük sanayi fabrikalarında tam iş durdurma kararı uygulandı. Ülke genelindeki diğer sektörlerde katılım oranı yüksekti. Gıda sektörünün farklı alanlarında katılım yüzde 85, atık toplama ve temizlik hizmetlerinde yüzde 82, enerji sektöründe ise yüzde 75 seviyesinde gerçekleşti. Buna karşılık sağlık ve sosyal hizmetlerde katılım yüzde 38, posta dağıtımında yüzde 35 düzeyinde kalırken, öğretmen kadrosundaki katılım oranı yüzde 7.32 olarak kaydedildi.

Katalonya’da katılım yüzde 84’e çıktı

Katalonya bölgesinde ise genel katılım oranı yüzde 84’ü buldu. Bölgedeki devlet ve vakıf üniversitelerinde eğitime yüzde 100 oranında ara verilirken, otomotiv ve sanayi taşımacılığında katılım yüzde 92, FSC kara yolu taşımacılığında yüzde 90, metal iş kolunda yüzde 89, et sanayii ile otelcilik ve konaklama hizmetlerinde yüzde 80, belediyeler ve yerel yönetimlerde ise yüzde 72 olarak hesaplandı.

‘Polis üniversiteden dışarı’

İspanya’nın dört bir yanında sokaktaki eylemciler ve polis güçleri arasında gerginlikler yaşandı. Madrid’in toptancı hali Mercamadrid önünde gece saatlerinde toplanan yaklaşık 1000 kişilik işçi kitlesine polis biber gazıyla müdahale etti. CCOO Madrid Şubesi bir kişinin gözaltına alındığını ve 13 kişinin gazdan etkilenerek tıbbi müdahaleye ihtiyaç duyduğunu açıkladı.

Madrid’deki üniversite kampüslerinde ise öğrenciler ve sendikalı emekçiler iki koldan harekete geçti. CCOO yelekli gruplar ıslıklar ve sloganlarla bazı fakülteleri boşaltarak “Sağlık ve eğitimdeki borcunuzu ödemek istemiyoruz” sesleriyle dersleri engellerken, bir diğer öğrenci kitlesi araç yolunu kapatmak için Profesör Aranguren Caddesi’ne indi. Ulusal polis ekiplerinin yürüyüş kolunu engellemesi üzerine öğrenciler “Polis üniversiteden dışarı” sloganlarıyla barikatlara yüklendi.

Yollar kapatıldı

Navarra bölgesinde ve Pamplona çevresinde de grev eylemleri yollara taştı. Pamplona’nın Mendillorri Mahallesi’ndeki Badostain yolunda çöp konteynerleri devrilerek ateşe verildi, alevler itfaiye ekiplerince söndürülürken bağlantı yollarında uzun araç kuyrukları oluştu. Pamplona Havzası’ndaki sanayi sitelerinin girişlerini tutan işçilerin yanı sıra, 20 ila 30 araçtan oluşan konvoylar çevre yollarında yavaş seyrederek trafiği kilitledi.

50'den fazla gözaltı

İçişleri Bakanlığının basına verdiği bilgiye göre eylemler sırasında 50’den fazla kişi gözaltına alındı, en az 25 kişi yaralandı. Katalonya, Madrid, Bask Bölgesi ve Endülüs’te yol kapatma eylemleri yapılırken toptancı halleri ve limanların girişleri bloke edildi. Grevin özellikle ulaştırma, sağlık ve sanayi sektörlerini etkilediği bildirildi. Ayrıca ülke genelinde 332 uçuşun ve uzun mesafeli tren seferlerinin yüzde 24’ünün iptal edildiği, banliyö trenlerinde de ciddi aksamalar yaşandığı bildirildi.

Ne olmuştu?

Tüm bu eylemler, Madrid’de 87 yaşındaki bir kadının evinden zorla tahliye edilmesinin ardından hayatını kaybetmesiyle alevlenen ve haftalardır meydanlarda kurulan çadır kamplarıyla büyüyen protestoların devamı niteliğini taşıyor. Hükümetin tahliyeleri durdurmaya ve kira tavanı getirmeye yönelik yasa kararnamelerinin geçen ay parlamentoda reddedilmesi üzerine Başbakan Pedro Sanchez, 29 Kasım için erken genel seçim kararı almıştı.

(Dış Haberler)