Zeytin üreticisi maliyetlerin altında eziliyor

Aydın'ın Karacasu ilçesinde zeytin üreticileri, artan girdi maliyetleri ve düşen alım fiyatları nedeniyle geçim sıkıntısı yaşıyor. İşçi yevmiyelerinin 2 bin TL'ye ulaştığını, buna karşın zeytinin kilogramını 20 TL'ye satabildiklerini belirten üreticiler, elde ettikleri gelirin üretim maliyetlerini karşılamadığını söyledi. Üreticiler, Tarım ve Orman Bakanlığına destek çağrısında bulundu.

Bölgede uzun yıllardır zeytincilik yapan 66 yaşındaki Kemal Yıldırım, bu yılki üretim koşullarının geçmiş yıllara göre çok daha ağır olduğunu belirtti. Zeytin hasadından elde ettikleri gelirin neredeyse tamamını işçilik giderlerine harcadıklarını söyleyen Yıldırım, "Bir kadın dört kasa zeytin topluyor, günlük 2 bin TL yevmiye veriyoruz. Zeytini 20 TL'ye veriyoruz. Kazandığımız parayı işçinin yevmiyesine veriyoruz. Cebimize para girmiyor bu sene" dedi.

Mazot fiyatlarının da üreticiyi zorladığını ifade eden Yıldırım, "Bizim bu seneki gibi gördüğümüz bir yıl yok. Tarım Bakanı muhakkak buna bir el atsın, ilgilensin. İlgilenilmedikten sonra bu sorunun çözülmesi mümkün değil. 105 TL'ye mazot alıyoruz. Biz bu şartlarda nasıl üretim yapacağız?" diye konuştu.

'Üretici 20 TL'ye satıyor, markette 110 TL'

Esnaf ve zeytin üreticisi Özgür Nuri Turan, üretim maliyetlerinin yükselmesine rağmen zeytin fiyatlarının düşük kaldığını belirtti. Dökme zeytinyağına yönelik kısıtlamaların piyasada büyük firmaların ağırlığını artırdığını savunan Turan, zeytinyağı fiyatlarındaki düşüşün zeytin alım fiyatlarına da yansıdığını söyledi.

Çiftçilere sağlanan desteklerin artan maliyetler karşısında yetersiz kaldığını ifade eden Turan, "Çiftçiye 'şu kadar destek veriyoruz' diyorlar ancak kalem bazında bakıldığında çiftçiye verilen para, bütçede yüksek görünüyor. Fakat çiftçi sayısına böldüğünüz zaman, bir çiftçiye verilen mazot desteği ancak bir depo mazot parasını karşılıyor" dedi.

Üreticinin ayakta kalabilmesi için kilogram başına doğrudan destek verilmesini öneren Turan, "Örneğin bütçenin el verdiği ölçüde kilo başına 10 TL devlet desteği verilebilir. Zeytin 20 TL'ye satılırken devlet de 10 TL destek verirse üretici 30 TL kazanmış olur" ifadelerini kullandı.

Üretici fiyatlarıyla market fiyatları arasındaki farka da dikkat çeken Turan, "Üretimi bilmeyen bir kişi markete gittiğinde 110 TL'ye zeytin gördüğü zaman zeytin üreticisinin çok para kazandığını sanabilir. Ancak maalesef her üründe olduğu gibi bu sene hiçbir üründe çiftçi para kazanamadı. Çiftçi, ürününü maliyetinin altında sattı" diye konuştu.

'Üreticiler borçlarını ödeyebilmek için zeytin satıyor'

Bölge sakini Cavit Paksoy da düşük alım fiyatlarının üreticileri borçlarını ödemekte zorlanır hale getirdiğini söyledi. İşçi yevmiyelerinin 2 bin TL'den başladığını, daha sonra 1800 TL'ye kadar gerilediğini belirten Paksoy, buna rağmen hasat maliyetlerinin karşılanamadığını ifade etti.

Bir işçinin gün boyunca topladığı beş kasa zeytinden elde edilen gelirin ancak günlük yevmiyeyi karşılayabildiğini söyleyen Paksoy, bazı üreticilerin banka ve Tarım Kredi borçlarını ödeyebilmek için ürünlerini düşük fiyatlardan satmak zorunda kaldığını belirtti.

Paksoy, "Tarım Kredi'ye veya bankalara borcu olan kişiler, borçlarının takibe düşmemesi ve icra süreciyle karşılaşmamak için borçlarını ödeyecek kadar zeytin satıp bu sıkıntılardan kurtulmak istiyor. Diğer üreticiler ise zeytini yağlık olarak değerlendirmeyi tercih ediyor" dedi.

'Kendi üreticimizin malı dururken ithalat yapılıyor'

Yağlık zeytinde de fiyatların üreticiyi rahatlatmasını beklemediğini ifade eden Paksoy, ithalat politikalarını eleştirdi. Türkiye'de zeytin ve zeytinyağı üretimi yapılmasına rağmen dışarıdan ithalata izin verilmesinin yerli üreticiyi olumsuz etkilediğini savunan Paksoy, şöyle konuştu:

"Ülkeyi yönetenler bugün yurt dışından, Tunus'tan ve Suriye'den yağ ithal eden bir konumdayız. Kendi üreticimizin malı dururken dışarıdan zeytin ve yağ ithalatına izin veriyoruz. Kendi üreticimizi ise zor durumda bırakıyoruz. Bu durum da halkımıza sıkıntı olarak yansıyor. Gerçekten şu anda çok sıkıntılı bir süreç yaşıyoruz."

(ANKA)