Bilirkişi raporları belediyenin talebini destekliyordu: AKP’li İzBB Başkanı Cemil Tugay Basmane Çukur davasından feragat etti

İzmir - İzmir Büyükşehir Belediye (İzBB) Başkanı Cemil Tugay’ın, belediyenin Basmane Çukuru’ndaki taşınmazların tamamının belediye adına tescil edilmesi talebiyle açtığı davadan feragat etmesi, uzun yıllardır devam eden mülkiyet tartışmasını yeniden gündeme getirdi. Davada belediyenin taleplerini destekleyen bilirkişi raporları bulunmasına karşın feragat yoluna gidilmesi, kararın gerekçesine ilişkin soru işaretlerine neden oldu.

DEM Parti İzmir Milletvekili İbrahim Akın, Basmane Çukuru’nda yaşanan süreci İçişleri Bakanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına verdiği soru önergeleriyle Meclis gündemine taşıdı. Akın, belediyenin davası sonuçlanmadan feragat edilmesinin nedenlerini ve TMSF tarafından yürütülen satış sürecinin ayrıntılarını sordu.

1997’deki sözleşme uyuşmazlığı davaya taşındı

Konak ilçesi İsmet Kaptan Mahallesi'ndeki 1039 ada 8 parselde bulunan Basmane Çukuru’nun mülkiyet tartışması 1997 yılında yapılan kat karşılığı inşaat sözleşmesine dayanıyor. Sözleşme kapsamında taşınmazın tapuları yüklenici şirketlere devredildi. Ancak şirketlerin sözleşmeden doğan temel yükümlülüklerini yerine getirmediği gerekçesiyle İzmir Büyükşehir Belediyesi hukuki süreç başlattı.

Belediye, İzmir 21’inci Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2020/65 Esas sayılı dosyasında sözleşmelerin geriye etkili feshedilmesini, yüklenici şirketlere devredilen tapuların iptalini ve taşınmazın tamamının belediye adına tescil edilmesini istedi.

Dava kapsamında 7 Aralık 2022, 22 Temmuz 2024 ve 6 Ekim 2025 tarihlerinde bilirkişi raporları hazırlandı. Belediyeye sunulan değerlendirmede, sözleşmenin geriye etkili feshi ve taşınmazın tamamının belediye adına tescili talebini destekleyen tespitlerin bulunduğu belirtildi.

Protokol imzalandı, dava sürecinden vazgeçildi

Basmane Çukuru'ndaki süreçte 16 Ocak 2026 tarihinde İzBB Meclisi, Belediye Başkanı Cemil Tugay’a TMSF ve yüklenici şirketlerle yürütülen süreç kapsamında protokol imzalama ve süreci yönetme yetkisi verdi. Bu yetkinin ardından 10 Eylül 2026 tarihinde nihai protokol imzalandı.

İzBB’nin 27 Ekim 2026 tarihli açıklamasında, toplam 104 bin metrekare emsale esas inşaat alanının yüzde 30’una karşılık gelen 31 bin 200 metrekarelik alanda belediye hizmet binası yapılmasının öngörüldüğü duyuruldu. Diğer yapılardan bağımsız olması planlanan binanın, yapı ruhsatının alınmasından itibaren 900 gün içinde tamamlanarak belediyeye takyidatsız biçimde devredilmesi kararlaştırıldı.

Ancak belediyenin taşınmazın tamamının kendi adına tescil edilmesi talebiyle açtığı davada bilirkişi raporları bulunurken protokol yoluna gidilmesi ve davadan feragat edilmesi, belediyenin mülkiyet haklarından vazgeçip geçmediği tartışmasını beraberinde getirdi.

Feragat kararının hangi gerekçeyle alındığına ilişkin ayrıntılı bir açıklama ise paylaşılan bilgilerde yer almadı. Protokol kapsamında belediyeye bırakılması planlanan hizmet binasının güvenceleri, taşınmazın değerlemesi ve TMSF'nin satıştan elde edeceği gelirin dağılımı da yanıt bekleyen başlıklar arasında yer aldı.

Akın 3 bakana soru yöneltti

DEM Parti İzmir Milletvekili İbrahim Akın, İçişleri, Hazine ve Maliye ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği bakanlıklarına verdiği soru önergelerinde, davadan feragat edilmesinin gerekçesinin açıklanmasını istedi.

Akın, Hazine ve Maliye Bakanına yönelttiği önergede, “Belediye tarafından açılmış sözleşmenin geriye dönük feshi davasında tapuların tamamının belediyeye tescil edileceği yönünde bilirkişi raporları gelmişken, karar duruşması öncesi neden davadan feragat edilmektedir?” diye sordu. Akın'ın bakanlıklara yönelttiği sorular şöyle;

TMSF tarafından satışa çıkarılan “Ege Dünya Ticaret Merkezi Ticari ve İktisadi Bütünlüğü” için belirlenen 75 milyon ABD doları muhammen bedel hangi değerleme raporuna, hangi tarihteki piyasa koşullarına ve hangi hesaplama yöntemine dayanmaktadır? Değerleme raporunun bir örneği kamuoyuyla paylaşılacak mı?

Güç Yapı A.Ş. ve EGS Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş.’nin TMSF’ye ve diğer kamu kurumlarına olan toplam borç tutarı nedir? Bu borçların anapara, faiz, gecikme zammı ve diğer ferileri itibarıyla dağılımı nedir?

TMSF’nin değerleme çalışmasında, İzmir Büyükşehir Belediyesinin taşınmaz üzerindeki mülkiyet, kat karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanan hakları ve devam eden tapu iptali ve tescil davası dikkate alınmış mıdır?

TMSF, 75 milyon ABD dolarlık muhammen bedeli belirlerken, belediyenin devam eden davası sonucunda taşınmazın tamamının belediye mülkiyetine dönmesi ihtimalini içeren alternatif bir değerleme veya risk analizi hazırlamış mıdır?

TMSF ihalesinde yatırımcıya yüklenen belediye hizmet binasını yapma ve teslim etme yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi halinde, belediyenin haklarını korumak üzere hangi banka teminatları, cezai şartlar ve diğer mali güvenceler öngörülmüştür?

TMSF’nin satış işlemiyle elde edeceği kamu alacağının tahsil edilmesi hedeflenirken, İzmir Büyükşehir Belediyesinin taşınmaz üzerindeki mülkiyet ve sözleşmesel haklarının ekonomik değerinin korunması için hangi tedbirler alınmıştır? Bu konuda Bakanlığınızca yapılmış bir mali denetim veya inceleme bulunmakta mıdır?