Sıralardan sokaklara dünyada gençlik hareketleri

Ankara — Fransa'dan Hindistan'a, Brezilya'dan Almanya'ya farklı kıtalardan gençler eğitim koşulları, işsizlik, yolsuzluk, konut krizi, savaş ve askerlik gibi sorunlara kayıtsız kalmıyor, tepkilerini gösteriyor. Geçtiğimiz senelerden bu yana birkaç ülkede gençliğin verdiği mücadeleyi ve bu mücadelelerin sonuçlarını derledik.

Geçtiğimiz mayıs ayında Hindistan'da milyonlarca öğrencinin girdiği tıp fakültesine giriş sınavlarındaki soru sızıntısı, gençler arasında öfkeyi körüklemişti. Bununla beraber, bir duruşmada yüksek mahkeme başkanının işsiz gençleri “hamam böceği” ya da “parazit” diye nitelendirmesi üzerine gençler, “Hamam Böceği Halk Partisi” diye bir parti kurmuştu. Gençlerin haftalar süren eylemlerinin ardından, sınavlardaki sızıntı nedeniyle eğitim bakanı istifa etmek zorunda kalmıştı.

“Zenginler savaş, gençler gelecek istiyor”

Bir başka örnek ise Almanya'dan. Almanya'da 2011 yılında kaldırılan zorunlu askerlik, CDU/CSU ve SPD hükümetinin kasım 2025'te üzerinde uzlaştığı yeni yasayla yeniden gündeme geldi. Yasa, gençlere zorunlu anket ve sağlık muayenesi getiriyor; gönüllü sayısı yeterli olmazsa Federal Meclisin zorunlu askerliği yeniden getirebileceği belirtiliyor. Bunun karşısında Almanya'da liseli gençler boykotlar düzenledi. En son 25 Eylül'de yapılan ve 100 kentten 50 bini aşkın gencin katıldığı boykotta, “Zenginler savaş, gençler gelecek istiyor!” sloganıyla beraber savaşa değil, eğitime bütçe ayrılması talepleri de öne çıktı.

Brezilya'da ise haftada altı gün çalışmaya karşı gençliğin mücadelesi, işçilerin mücadelesiyle birleşti. Yapılan protestolar ve grevlerle beraber Senatonun haftalık iş gününü altıdan beşe, çalışma saatini ise 44'ten 40'a düşürmesi sağlandı. Bununla beraber, 8 Ekim'deki seçimlerde ilk turu önde tamamlayan, ülkeyi ABD emperyalizmine teslim etmeyi planlayan faşist Bolsonaro'ya karşı on binlerce genç meydanları doldurmuştu. Seçim sonucunda ise Bolsonaro seçimi kaybedip ABD'ye kaçmıştı.

Yüksek enflasyon, düşük ücretler ve bütçedeki sosyal kısıtlamalar...

İtalya'da hareket, konut ve bütçe sorunlarının yanı sıra savaş karşıtlığıyla da iç içe. 16 Ekim'de yarım milyondan fazla öğrenci sokağa çıktı ve çoğu reşit olmayan yaklaşık 350 genç gözaltına alındı. Liman işçileri ise 30 Ekim'de limanların askerî hale getirilmesine karşı grev çağrısı yaptı ve bu grev genel greve dönüştü. 20 Kasım'da ise sendikalar, hükümetin kemer sıkma politikalarına karşı genel grev ilan etti. Grevin temelinde yüksek enflasyon, düşük ücretler ve bütçedeki sosyal kısıntılar var. Aynı gün yapılacak Avrupa genelindeki öğrenci greviyle birleşeceği için öğrenci bileşenleri de katılacaklarını açıkladı.

Fransa'da ise eylül ayında liselilerin yetersiz eğitim koşullarına karşı başlattığı eylemler ülke geneline yayıldı ve liselerde ablukalar başladı. Lise ablukaları sürerken 29 Eylül'de kamu çalışanlarının iş bırakması ve eğitim sendikalarının eylemlere katılmasıyla süreç ivme kazandı. Yapılan bu eylemlere 30'dan fazla üniversite de katıldı. Polisin sert müdahalelerine rağmen devam eden eylemlerde, sendikaların ve öğrenci örgütlerinin ortak çağrısıyla 13 Ekim'de düzenlenen protesto gününde ülke genelinde sokağa çıkanların sayısı 480 bin kişiye ulaştı. Hükümetin hazırladığı kemer sıkma odaklı bütçe tasarısına, kamusal kısıtlamalara, sosyal hak kayıplarına ve hayat pahalılığına karşı emekçiler ile öğrenciler ortak taleplerini ortaya koyuyor. Beş büyük sendika, yaptıkları açıklamayla özel sektör ve kamu çalışanlarını, emeklileri ve gençleri 5 Kasım Perşembe günü grev ve gösterilere katılmaya çağırdı. Sendikalar ücretlerin, kamu hizmetlerinin, istihdamın ve sanayinin savunulmasını talep ediyor.

Dünyada grev çağrıları yükseliyor

Gençlik eylemleri sadece Avrupa ülkelerinde değil, dünyanın dört bir yanında sürüyor. Farklı ülkelerde farklı taleplerle ortaya çıkan bu hareketler, gençliğin geleceksizliğe, yoksulluğa, baskılara ve savaş politikalarına karşı biriken öfkesinin ortak bir ifadesi haline geliyor. Üstelik bu mücadeleler yalnızca gençlikle sınırlı kalmıyor, işçilerin grevleri ve emekçilerin talepleriyle birleşerek daha geniş bir toplumsal mücadeleye dönüşüyor. Fransa'da 5 Kasım'da, İspanya'da 11 Kasım'da, İtalya'da ise 20 Kasım'da genel grev çağrıları yapıldı. Dünyanın dört bir yanındaki bu deneyimler, Türkiye'de 19 Mart sürecinde yükselen “Genel grev, genel direniş!” sloganının da önemini bir kez daha ortaya koyuyor. Gençliğin mücadelesini işçi sınıfının mücadelesiyle buluşturmak, bu ortak talepler etrafında örgütlü ve birleşik mücadeleyi büyütmek bugün önümüzde duran temel görevlerden biri.