Yapay zeka yatırımları teknoloji devlerini zorluyor: Alphabet bir günde 500 milyar dolar kaybetti

Teknoloji tekellerinin yapay zeka yarışında sürdürdüğü yüksek harcamalar, şirketlerin mali tabloları üzerindeki baskıyı artırıyor. Google’ın ana şirketi Alphabet, 29 Ekim’de piyasa değerinden 500 milyar doları aşkın kayıp yaşadı. Şirketin piyasa değeri 3,97 trilyon dolardan 3,46 trilyon dolara gerilerken, hisseleri yaklaşık yüzde 13 değer kaybetti.

Yatırımcıların endişelerinin merkezinde, Alphabet’in yapay zeka yatırımlarının maliyeti ve Google arama motorunda kullanılan yapay zeka özetlerinin reklam gelirleri üzerindeki olası etkisi bulunuyor. Şirketin gelirlerinin önemli bölümü, arama sonuçlarının yanında gösterilen reklamlardan elde ediliyor. Yapay zeka özetlerinin kullanıcıların reklam bağlantılarına tıklama alışkanlıklarını değiştirmesi, bu iş modelinin geleceğine ilişkin soru işaretlerini artırıyor.

Gelir artıyor, nakit akışı negatife dönüyor

Alphabet’in üçüncü çeyrek geliri geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 25 artarak 127,6 milyar dolara ulaştı. Şirketin bulut bilişim birimi Google Cloud’un gelirleri ise yüzde 103 artışla yaklaşık 31 milyar dolara çıktı.

Buna karşın şirketin kârında düşüş yaşanırken, serbest nakit akışının negatife dönmesi dikkat çekti. Şirketin açıkladığı mali tablo, faaliyet ve yatırım harcamalarının ardından elinde kalan nakdin önemli ölçüde azaldığını ortaya koydu. Haberde aktarılan verilere göre, Alphabet’in serbest nakit akışı 9 milyar dolardan fazla eksiye düştü.

Forrester analisti Tracy Woo, Alphabet’in sonuçlarının mevcut iş kollarının gücünü korurken, büyük ölçekli yapay zeka yatırımlarını finanse etmenin zorluklarını ortaya koyduğunu belirtti.

Google’ın iş geliştirme sorumlusu Phillip Schindler ise yapay zeka odaklı arama motorunun gelişiminden memnun olduklarını söyledi.

Amazon da harcamalarını artırıyor

Yapay zeka yatırımlarının maliyeti Amazon’un mali sonuçlarında da öne çıktı. Şirketin üçüncü çeyrek satışları yüzde 11 artarak 201 milyar dolara ulaşmasına rağmen, nakit akışındaki gerileme yatırımcıların beklentilerini karşılamadı. Amazon hisseleri, şirketin açıklamalarının ardından piyasa kapanışı sonrası işlemlerde yaklaşık yüzde 6 değer kaybetti.

Amazon Üst Yöneticisi Andy Jassy, yüksek harcamaların şirketin gelecekteki büyümesi açısından gerekli olduğunu savundu. Jassy, şirketin kendi bilgisayar çiplerini üretip satması ve yapay zeka geliştirme platformu Bedrock’un gelecekte önemli gelir kaynakları olabileceğine işaret etti.

Amazon’un bu yatırımları finanse edebilecek durumda olduğunu belirten Jassy, harcamaların şirketin gelir ve serbest nakit akışını uzun vadede değiştireceğini ileri sürdü.

Microsoft’ta daha sınırlı tepki

Microsoft’un mali sonuçları ise yatırımcılardan daha sınırlı bir tepki aldı. Şirketin hisseleri 29 Ekim’de yüzde 1’den az geriledi. Microsoft’un geliri geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 19 artarak 92,3 milyar dolara yükselirken, bulut bilişim işindeki büyüme yüzde 30 oldu ve gelir 63 milyar dolara ulaştı.

OpenAI’nin en büyük yatırımcılarından biri olan Microsoft, yapay zeka yatırımlarına ilişkin harcamalarını önceki beklentilerinin yaklaşık 5 milyar dolar altında tuttu. Şirketin binlerce çalışanı işten çıkarma planı da maliyetlerini azaltma adımları arasında yer alıyor.

Microsoft Üst Yöneticisi Satya Nadella, yapay zeka destekli Copilot’un kullanımının arttığını belirterek, temmuz ayından bu yana otomatikleştirilen görevlerin neredeyse iki katına çıktığını, günlük kullanıcı sayısının ise geçen yıla göre yüzde 500 yükseldiğini açıkladı.

Yarışın kazananı kim olacak?

Teknoloji şirketlerinin gelirleri büyümeye devam etse de, yapay zeka altyapısına yapılan yatırımların büyüklüğü, bu harcamaların ne zaman ve hangi ölçüde kâra dönüşeceği sorusunu gündeme taşıyor. Veri merkezleri, işlemciler, enerji ve yazılım altyapısı için yapılan milyarlarca dolarlık harcamalar, şirketlerin nakit akışları üzerinde baskı yaratıyor.

Forrester analisti Tracy Woo, yapay zekaya yönelik kurumsal talebin güçlü olduğunu ancak sektörün temel sorusunun yapay zekanın ekonomik değerinin nerede oluşacağı olduğunu söyledi.

Alphabet, Amazon ve Microsoft örnekleri, teknoloji tekellerinin yapay zekayı geleceğin temel büyüme alanı olarak gördüğünü ortaya koyuyor. Ancak piyasalardaki son tepkiler, yatırımcıların artık yalnızca büyüme ve kullanıcı sayısına değil, bu yatırımların somut gelir ve kâra ne zaman dönüşeceğine de odaklandığını gösteriyor.

(Ekonomi Servisi)