Freedom House '2026 İnternet Özgürlüğü' raporunu paylaştı: Türkiye bu yıl da 'özgür değil' kategorisinde

ABD merkezli sivil toplum kuruluşu Freedom House, dünya genelinde internet özgürlüklerini değerlendirdiği yıllık "Freedom on the Net 2026" raporunu yayımladı. Rapora göre Türkiye internet özgürlüğünde son sıralarda.

1 Haziran 2025 ile 31 Mayıs 2026 arasındaki gelişmeleri kapsayan rapor, bu yıl 38 ülkedeki internet ortamını inceledi. Freedom House’a göre küresel internet özgürlüğü üst üste 16'ıncı kez geriledi. Değerlendirilen ülkelerin 16’sında koşullar kötüleşirken, sekizinde ise iyileşme görüldü.

Freedom House raporda ülkeleri belirli bir metodolojide 0 ile 100 arasında puanlıyor. 70-100 puan arasındaki ülkeleri "özgür", 40-69 arasındakileri "kısmen özgür", 0-39 arasındakileri ise "özgür değil" olarak sınıflandırıyor.

Estonya ilk sırada, İran en büyük gerilemenin yaşandığı ülke

2026 değerlendirmesinde Estonya 91 puanla rapor kapsamındaki ülkeler arasında en yüksek puanı aldı. Estonya’yı Kosta Rika 86 ve Tayvan 78 puanla izledi.

Listenin diğer ucunda ise İran, Çin ve Myanmar 9’ar puanla yer aldı. Freedom House, İran’ın 2026’da Çin ve Myanmar’la birlikte internet özgürlüğü bakımından değerlendirdiği en baskıcı ortamlar arasına girdiğini bildirdi. İran aynı zamanda raporlama döneminde internet özgürlüğünde en büyük gerilemenin yaşandığı ülke oldu.

İran’da Şubat 2026’da başlayan ülke çapındaki internet kesintisi yaklaşık 88 gün sürdü. Freedom House bunu raporun 16 yıllık tarihinde kaydedilen en uzun ülke çapındaki internet kesintisi olarak tanımladı.

Türkiye internet özgürlüğünde 31 puanda kaldı

Türkiye ise 100 üzerinden 31 puan aldı ve interneti özgür olmayan ülkeler kategorisinde kaldı. Toplam puanı geçen yıla göre değişmedi.

Puanlaması ise şöyle oldu:

• İnternete erişimin önündeki engeller: 14/25
• İçeriğe yönelik sınırlamalar: 10/35
• Kullanıcı haklarının ihlalleri: 7/40

Freedom House, Türkiye’de internet özgürlüğünün raporlama dönemi boyunca “ağır biçimde kısıtlı” kalmaya devam ettiğini ve çevrimiçi ifadeyi sınırlayan yasaların uygulanmayı sürdürdüğünü belirtti.

Öte yandan Türkiye’nin çevrimiçi ifadeyi sınırlandırmak için yasaları suistimal etmeyi sürdürdüğünü kaydetti.

İçerik sınırlamaları başlığında Türkiye, olası 35 puanın yalnızca 10’unu alabildi. İçeriğin devlet tarafından engellenmesi veya filtrelenmesini ölçen alt başlıkta 6 üzerinden 1, yayıncıların veya platformların içerik kaldırmaya zorlanmasını değerlendiren başlıkta ise 4 üzerinden 0 puan verildi.

Gazetecilere yönelik saldırılar rapora yansıdı

Türkiye, “kullanıcı haklarının ihlalleri” başlığında ise 40 üzerinden 7 puan aldı. Freedom House’un Türkiye değerlendirmesinde bu yıl dikkat çektiği değişikliklerden biri de çevrimiçi gazetecilere yönelik taciz ve fiziksel saldırılardaki artış oldu.

Kuruluş, bu başlıktaki koşulların geçen yıla kıyasla kötüleştiğini belirterek gazeteci Hakkı Sağlam’ın Ocak 2026’da Eskişehir’de fiziksel saldırıya uğramasını ve yerel yayıncı Nafiz Koca’nın Ekim 2025’te Elazığ’da vurulmasını örnek gösterdi.

İnternet özgürlüğündeki gerileme 16 yıldır sürüyor

Freedom House’a göre dünyada internet özgürlüğünün gerilemesi 2026’da da devam etti. Raporda internet kesintileri, bağlantının yavaşlatılması, sosyal medya ve platform engellemeleri, VPN ve sansürü aşma araçlarına yönelik kısıtlamalar ile çevrimiçi gözetim, dijital haklara yönelik başlıca tehditler arasında sıralandı.

Kuruluş, internet servis sağlayıcılarının kendilerine iletilen internet kesme kararlarını kamuoyuna açıklamalarını ve orantısız ya da hukuka aykırı gördükleri emirleri yargıya taşımalarını önerdi. Kuruluş ayrıca sansürü aşmaya yarayan araçların ve uydu internet teknolojilerinin desteklenmesi çağrısında bulundu.

(MA)