Özka Lastik patronundan TİS ihlali: Enflasyon farkını gasbediyor

Kocaeli - Lastik-İş Sendikası’nın örgütlü olduğu Özka Lastik’te patron, geçtiğimiz yıl imzalanan toplu sözleşmeyi ihlal ediyor. 2025 yılında toplu iş sözleşmesi görüşmelerinde taraflar arasında anlaşma sağlanamamış, işçiler ertesi sabah greve çıkmaya hazırlanırken gece yarısı sözleşme imzalanmıştı. Bunun üzerine üç vardiya hâlinde fabrika önünde toplanarak üretimi durduran işçilerin 32 saat süren eylemi, direnişin parçalanmasıyla sonuçlanmıştı. Sözleşmenin imzalanmasının ardından 100’den fazla işçi de işten atılmıştı.

2025 yılında imzalanan TİS ile ücretlere ilk 6 ay yüzde 45, ikinci 6 ay enflasyon oranında, üçüncü 6 ay enflasyon artı 1 puan, dördüncü 6 ay ise yine enflasyon oranında zam uygulanacaktı. Ancak Öz-Ka Lastik patronu, sözleşme farklarını taahhüt ettiği tarihten geç yatırdığı gibi enflasyon farklarını da vermek istemiyor.

Geride kalan 1,5 yılda yüzden fazla işçi işten atılırken işçilerin toplu sözleşmeyle bağıtlanmış hakları verilmiyor. 2025 yılı itibarıyla geçerli olan TİS farkları ikiye bölünerek ancak bu yılın eylül ayında ödenirken işveren, sonraki dönemlere ait enflasyon farklarını ödememekte direniyor. İşçilerin itirazlarına karşılık ise “Bu zammı yaparsam Öz-Ka 2’yi kapatmak zorunda kalırım” diyerek işten atma tehdidi devreye sokuluyor.

Yeni makinalar kuruluyor

Öte yandan işçiler, işverenin Öz-Ka 2 diye bahsettiği fabrikada yeni makinelerin kurulduğunu da belirtiyor.

Evrensel’e konuşan bir Özka Lastik işçisi, “Geçtiğimiz yıl sözleşme imzalandıktan sonra bizim alacaklarımızın Kurban Bayramı’nda, yani haziran ayında ödeneceği sözü verilmişti ama biz 1,5 yıl sonra ancak alabildik tamamını. Üstelik işveren, toplu sözleşmeyi delerek enflasyon farklarını vermek istemiyor. Sendika, bizim de baskılarımızla 3 gün vardiya giriş çıkışlarında eylem yaptı. Sonra ‘İşveren karşı fabrikayı kapatırım diyor’ gerekçesiyle eylemler sona erdi. Ağızlarında bir de grev yasak lafı var. Grev yasak da eylem de mi yasak? Bizim hakkımızı böyle oturarak mı koruyacaksınız? Bu eyleme katılanları içerideki amirler açıkça tehdit etti. İşverenin ‘El çırpmayla gökten para mı yağacak?’ dediğini de duyduk. O para sizde var zaten ama işçiye gelince vermek istemiyorsunuz” diyerek tepki gösterdi.

Aynı işçi “İşveren günlük 180 ton üretim yaparsak enflasyonun ancak yüzde 5’ini verebilirim diyormuş, son 6 aylık enflasyon yüzde 17, onu da vermeyecek yüzde 5 verecek ama üretimim artırmamız şartıyla. Bir anlaşma yapılmış bu anlaşmada şu kadar tonaj yapın bizde ona göre para verelim diye bi şey yok. Hepimizin saat ücretlerine göre 10-15 bin liralık bir fark açığa çıkıyor” diye konuştu.

'İkramiyenin yattığı ay maaş yatmıyor'

Bir başka işçi ise “Bugün bizi bir bölümü kapatmakla tehdit ediyorlar ama o bölümde de bırakın işlerin azalmasını, yeni makineler kuruluyor. Geçtiğimiz yıl bu sözleşme imzalandığında işveren tarafından çok açıkça ‘Bunu işçiye yedirmeyeceğiz’ dendiğini duyduk. Altına imza attıkları sözleşmeyi uygulamayarak ocak ayından bu yana da ücretlerimizi eksik ya da parça parça yatırarak bunu yapmaya çalışıyorlar. Yılda 4 ikramiyemiz var, ikramiyenin yattığı ay maaş yatmıyor. İçeride üretim amirleri, işverenin durumunun kötü olduğunu söyleyerek geziyor, baskı kurmaya çalışıyor” dedi.

'Greve çıkmamız yasa dışı da bu işverenin yaptığı mı yasal'

Geçtiğimiz günlerde, ücretleri beklenen saatte yatmadığı için fiilî olarak üretimin durdurulduğunu belirten bir işçi, “Gece vardiyasında herkes heyecanla ücretlerin yatmasını bekliyor. Yatmayınca da arkadaşlar çalışmıyor. Sonra baktık, hemen yatırdılar. Yani bizim üretimi durdurmamız, imzalanan sözleşmeyi kabul etmeyip greve çıkmamız yasa dışı da bu işverenin yaptığı mı yasal? 8 aydır hak ettiğimiz parayı vermemesi mi normal?” diyerek tepki gösterdi.

'Bize sormadan greve saatler kala imzalayan onlar'

İşçiler bu süreçte sendikaları Lastik-İş’in tutumuna da tepkili. Bir Öz-Ka Lastik işçisi, “Bu sözleşmeyi greve saatler kala bize sormadan imzalayan onlar. Şimdi işveren kendi imzaladığı sözleşmedeki oranı bile vermiyor, onlar da sözleşmeye sahip çıkmıyor. Toplantı yapıp duruyorlar, ne konuştuklarını bilmiyoruz. Eylem yapacağız diyorlar, 3 gün sonra işverenin tehditlerini bize tebliğ edip eylemi bitiriyorlar” diye konuştu.

Ayrıca işçiler, geçtiğimiz yaz itibarıyla özel sağlık sigortasından yararlanamadıklarını söylüyor. Öz-Ka Lastik işçilerinin ifade ettiğine göre, hastaneye giderek muayene olmak isteyen bir işçi, burada özel sağlık sigortasının sadece aile bireylerini kapsadığını ve kendisinin sigortadan yararlanamayacağını öğrenmiş. Bir Özka işçisi, “Rapor almanın önüne geçmek için böyle bir şey yapıldığını duyduk. Ailelerimiz yararlanıyor, biz yararlanamıyoruz. Üstelik bunu hastaneye gittiğimizde öğreniyoruz. Bize ne sendikadan ne de işveren tarafından herhangi bir açıklama yapılıyor” dedi.

Hintli işçiler çalışıyor

Özka Lastik aynı zamanda düşük ücretlerle göçmen işçileri de çalıştırıyor. Daha önce Suriyeli işçilerin yoğun çalıştığını belirten bir Özka lastik işçisi “Son bir yıldır Hintli işçiler var. Çalışma izinleri var mı, sigortalı mı çalışıyorlar bilmiyoruz. Toplam 200 yabancı işçi çalıştırılıyor, bunların 150’si Hintli diğerleri Suriyeli, Afgan. 30 bin TL ücret alıyorlar. Sonuç olarak yaptığımız iş tecrübe istiyor, bu işçilerin çoğu yeni ve bu işi öğrenmek zaman alıyor. İşveren ucuza işçi çalıştırıp fazla tonaj bekliyor da o iş öyle olmuyor.“ dedi

Özka Lastik’te yerli ve milli sömürü

Kanık Şirketler Grubu’na ait Öz-Ka Lastik’in internet sitesinde, Türkiye’nin yerli ve millî markası olmakla övünülerek “Türkiye’nin 81 iline hizmet veren millî marka Özka Lastik, dünyada 90'dan fazla ülkeye ihracat yaparak bir dünya markası olma yolunda ilerlemektedir” ifadelerine yer veriliyor. 

Konuyla ilgili bilgi almak için aradığımız Özka Lastik fabrikasında görüştüğümüz yetkili tarafımıza dönüş yapılacağını söyledi, ancak yapılmadı. Yine bilgi almak için aradığımız Lastik İş Sendikası Kocaeli Şubesi’ndeki yetkililerde Şube Başkanı Mehmet Kurtuluş’un ulaşacağını söylediler ancak oradan da bir dönüş olmadı.

Öte yandan bugün patron ve Lastik-İş Sendikası arasında bir görüşme olacağı öğrenildi.

(Evrensel)