Von der Leyen 'Birliğin Durumu' konuşmasını yaptı: AB’den Rusya’ya karşı ‘4. madde’ girişimi

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen dün Strazburg’daki Avrupa Parlamentosu oturumunda “2026 Birliğin Durumu (State of the Union)” konuşmasını gerçekleştirdi.

Avrupa’ya yönelik güvenlik tehditlerinin giderek arttığını savunan von der Leyen, “Daha bu hafta Litvanya, Danimarka ve Polonya’da buna şahit olduk. Leipzig’deki insansız hava aracı saldırısı girişimi de bunun bir başka kanıtı.” dedi.

Von der Leyen, söz konusu olayın “Avrupa topraklarında Rus ajanlar tarafından askeri nitelikte malzemeler kullanılarak gerçekleştirildiğini” ileri sürerek bunun, yalnızca bir üye ülkeyi değil, AB’nin tamamını hedef alan bir saldırı olduğunu söyledi.

Tehdit seviyesi yükseldikçe Avrupa’nın hazırlık düzeyinin de artırılması gerektiğini savunan von der Leyen, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ile “yeni Avrupa güvenlik stratejisini” sunacaklarını duyurdu.

Avrupa’nın hibrit saldırılara karşı kendi önlem planına ihtiyaç duyduğunu kaydeden von der Leyen, “Başka bir deyişle, NATO’nun 4. maddesini destekleyecek bir mekanizmaya ihtiyacımız var. Bence artık Avrupa’nın kendi 4. maddesini, yani bir acil durum güvenlik protokolünü oluşturmasının zamanı geldi” ifadelerini kullandı.

Von der Leyen, bir üye ülke tarafından devreye sokulabilecek mekanizma kapsamında tüm üyelerin bir araya gelerek Avrupa çapındaki müdahaleyi koordine etmesi, gerilimin tırmanmasını önlemesi ve saldırının etkisini hafifletmesi gerektiğini kaydetti.

NATO'nun 4. maddesi, bir üye ülke toprak bütünlüğü, siyasi bağımsızlığı veya güvenliği tehdit altında olduğunda diğer müttefiklerle acil istişare toplantısı çağrısı yapmasını sağlıyor.

Kanada’ya ‘ilk ortak üye’ olma teklifi

Öte yandan Ursula von der Leyen, Kanada’nın Avrupa Birliği’ne “ortak üye” olarak katılmaya davet edildiğini de açıkladı. Von der Leyen duyuruyu yaparken, konuşmayı Avrupa Parlamentosu üyelerinin yanı sıra Kanada Başbakanı Mark Carney de izledi.

“Bir okyanusu, ortak değerleri ve dünyaya bakış biçimini paylaşıyoruz. Şimdi ortak geleceğimizi de birlikte inşa edeceğiz” diyen von der Leyen, Kanada ile yeni bir dönemin sinyalini verdi. Von der Leyen, Ottawa ile teknoloji, savunma ve Arktik bölgesindeki ortak projelerin yanı sıra enerji, kritik mineraller ve yapay zekâ alanlarında da yeni bir ittifak kurulması çağrısında bulundu.

Ortak üyelik ne demek?

Tam üyelik dışında AB ile yakın ilişkiler kuran ülkeler için halihazırda farklı modeller bulunuyor.

Ancak “ortak üyelik” tamamen yeni bir statü olacak. Bu nedenle Kanada’nın AB kurumlarında oy hakkına sahip olup olmayacağı başta olmak üzere birçok soru henüz yanıtlanmış değil. Norveç ve İsviçre, AB ile mevzuatlarını büyük ölçüde uyumlu hale getirmelerine rağmen Birlik yasalarının hazırlanmasında söz sahibi değil.

Almanya Başbakanı Friedrich Merz, geçen mayıs ayında Ukrayna için de “ortak üyelik” fikrini gündeme getirmişti. (Dış Haberler)

(Dış Haberler)