Eğitim-İş MEB önünde açıklama yaptı: 'Yoksulluk artık okul sıralarında oturuyor'

Ankara— Eğitim ve Bilim İşgörenleri Sendikası (Eğitim-İş), yeni başlayan 2026-2027 eğitim-öğretim yılına dair Milli Eğitim Bakanlığı önünde açıklama yaptı.

MEB önünde yapılan açıklamada, eğitimde yaşanan sorunların bir görselle de sergilendi. Temizlik malzemeleri ve boş tabldotu gösteren Eğitim-İş Genel Başkanı Kadem Özbay, “Bir okulun kapısını açmak, o okulu eğitime hazır hale getirmek değildir. Öğretmeni eksikse, sınıfları kalabalıksa, temizliği ve güvenliği sağlanamıyorsa, çocuk okula aç geliyorsa orada ‘hazırız’ diyemezsiniz. Her yıl takvim değişiyor, zil yeniden çalıyor ama eğitim sisteminin kronik sorunları olduğu yerde duruyor. Öğretmen açığı, ikili eğitim, kalabalık sınıflar, derslik yetersizliği, temizlik ve güvenlik sorunları artık geçici değil, yıllardır çözülemeyen yapısal sorunlardır. Üstelik bugün bütün bunların ortasında çok daha ağır bir gerçek var: Yoksulluk artık okul sıralarında oturuyor. Çocuğun boş beslenme çantasında, eksik defterinde, binemediği serviste, gidemediği kantinde karşımıza çıkıyor” dedi.

Yoksulluğun artık devamsızlığa, okuldan kopuşa ve çocuk işçiliğine dönüştüğünü ifade eden Özbay, “Türkiye’de eğitim sorununu artık çocuk yoksulluğundan ayrı konuşamayız. Üstelik bununla da bitmiyor. Kırtasiye, beslenme, internet, dijital araçlar, yardımcı kaynaklar... Bazı okullarda kayıt sırasında 20 bin liradan 100 bin liraya kadar para isteniyor. İstanbul’da bir veliden 150’şer bin liralık iki taksit hâlinde toplam 300 bin lira talep edildiğini gördük. Bakanlık ‘Kayıt parası yok’ diyor. Evet, adına kayıt parası demiyorlar; ‘bağış’ diyorlar. Ama gönüllülük yalnızca kağıt üzerinde kalıyor. Ortaya zorunlu gönüllü bağış düzeni çıkıyor. Aile çocuğunun kırtasiyesini, kıyafetini, servisini, beslenmesini karşılıyor. Yetmiyor; okulun temizliği, güvenliği ve onarımı için de para ödüyor. Soruyoruz: Bu durumda devlet okulunun parasız olduğunu kim söyleyebilir? Vergiyi devlet topluyor; temizliği, güvenliği, onarımı veli karşılıyor” diye ifade etti.

“Her 3 öğrenciden 1’i kahvaltı yapamıyor”

Yakın zamanda sonuçları açıklanan PISA’ya dair de değerlendirme yapan Özbay, “Türkiye’de her 3 öğrenciden 1’i kahvaltı yapamıyor, 5 öğrenciden 1’i öğün atlıyor. Maddi ve sosyal yönden yoksulluk derinleşmiş ve artmış bir durumda. Bütün öğrencilere en az bir öğün ücretsiz ve sağlıklı yemek ile temiz içme suyu sağlanmalıdır. Çocuğun beslenmesi sosyal yardım değildir. Eğitimin ayrılmaz bir parçasıdır.” dedi.

Okullardaki temizlik ve güvenlik sorunun da devam ettiğini ifade eden Özbay, “Türkiye’de 60 binden fazla devlet okulu var. Buna karılık 30 bin geçici güvenlik personelinden söz ediliyor. Matematik ortada: Her iki okula bir güvenlik görevlisi bile düşmüyor. Ancak sorun yalnızca sayı değildir. Okul güvenliği geçici bir iş değildir. Birkaç aylık görevlendirmelerle, İŞKUR takvimiyle ya da proje süresiyle güvenlik sağlanamaz. Aynı yanlış temizlikte de sürdürülüyor. Geçici personel alınıyor, süre dolunca okullar yeniden görevlisiz kalıyor. Okul yöneticileri temizlik malzemesi için veliden para toplamak zorunda bırakılıyor. Veliler çocuklarının sınıflarını, tuvaletlerini temizlemeye zorlanıyor” diye konuştu.

“Öğretmenin itibarı önlükle, yönetmelikle sağlanmaz”

Bütün bu sorunlar dururken Bakanlığın öğretmenin ne giyeceğiyle uğraştığını ifade eden Özbay, öğretmenin itibarının kıyafetle, önlükle ve yönetmelikle sağlanmayacağını söyledi. Özbay, “Bakanlığa daha önce söylediğimizi burada, kendi kapısının önünde bir kez daha söylüyoruz: Öğretmenin önlüğünün boyunu santim santim hesaplayacağınıza, elli kişilik sınıfta bir çocuğa kaç santimetrekare düştüğünü hesaplayın!” diye konuştu.

MESEM’de yaşanan cinayatelere de değinen Özbay, “Bakanlık, TBMM’ye iki ay arayla verdiği iki resmî yanıtta önce 13, ardından 37 çocuğumuzun MESEM kapsamında yaşamını yitirdiğini bildirdi.23 Haziran 2026 tarihli yanıtta, MESEM’lerin faaliyete başladığı 2016’dan bu yana 3 bin 80 iş kazası ve 13 çocuk ölümü açıklanırken; 3 Eylül 2026 tarihli yanıtta yalnızca 2025 ve 2026 yıllarında 9 bin 950 iş kazası ve 37 çocuk ölümü olduğu bildirildi. Buradan Bakanlığın kapısının önünden soruyoruz: Millî Eğitim Bakanlığı TBMM’ye üç ay arayla neden birbirinden farklı rakamlar vermektedir? Aradaki fark bir istatistik tartışması değildir. Çocuklarımızın yaşamıdır! Çocukları haftanın en az dört günü işyerlerine gönderip adına eğitim diyemezsiniz” diyerek çocukların patronların ucuz ve güvencesiz işgücü olmadığını belirtti.

Çocukları yoksulluğa, piyasaya, gericiliğe ve güvencesizliğe teslim etmeyeceklerini ifade eden Özbay; laik, bilimsel, kamusal, parasız ve karma eğitim mücadelesinden vazgeçmeyeceklerini söyledi.

(Evrensel)