Yeşilçam’ın ezber bozan filmleri Pera Film’de: 'Avangart Neydi?'

Pera Film, Yeşilçam’ın korku, fantastik ve gerilim türlerinde kalıpları zorlayan kült filmlerini “Avangart Neydi?” programında bir araya getiriyor. 16-27 Eylül tarihleri arasında düzenlenecek programda “Drakula İstanbul’da”, “Şeytan”, “İntikam Meleği – Kadın Hamlet” ve “Aaahh Belinda” filmleri sinemaseverlerle buluşacak.

Suna ve İnan Kıraç Vakfı Pera Müzesi Film ve Video Programları tarafından hazırlanan “Avangart Neydi?” seçkisi, 1950’lerden 1980’lere uzanan dönemde Türk sinemasının türlerle ve anlatı biçimleriyle kurduğu sıra dışı ilişkiye odaklanıyor.

Metin Erksan ve Atıf Yılmaz gibi yönetmenlerin filmlerini bir araya getiren program, dünya sinemasından alınan anlatıların Yeşilçam tarafından nasıl özgün biçimlerde yeniden yorumlandığını gözler önüne seriyor.

Fatma Girik’in Hamlet’i yeniden perdede

Programın açılışını Metin Erksan’ın 1976 tarihli “İntikam Meleği – Kadın Hamlet” filmi yapacak.

William Shakespeare’in “Hamlet”ini kadın bir karakter üzerinden yeniden yorumlayan filmde Fatma Girik, Hamlet karakterini canlandırıyor. Babasının öldürülmesinin ardından Türkiye’ye dönen Hamlet’in intikam arayışını konu alan yapım, klasik tragedya ile pop-art estetiği ve psikedelik müzikleri bir araya getiriyor.

Erksan’ın filmi, Shakespeare uyarlamasını alışılmış biçiminin dışına çıkararak Yeşilçam’ın deneysel yönlerinden birini ortaya koyuyor.

“The Exorcist”in Yeşilçam uyarlaması: “Şeytan”

Programın dikkat çeken filmlerinden biri de Metin Erksan’ın 1974 yapımı “Şeytan” filmi olacak.

William Friedkin’in korku klasiği “The Exorcist”ten uyarlanan film, 12 yaşındaki Gül’ün açıklanamayan davranışlar sergilemeye başlamasıyla gelişen olayları anlatıyor.

Erksan, kaynak filmin Hristiyan teolojisine dayanan anlatısını İslam ve Doğu mistisizmi üzerinden yeniden yorumluyor. Dönemin teknik imkânlarıyla geliştirilen yaratıcı çözümleri ve atmosferiyle “Şeytan”, Türk korku sinemasının kült yapımları arasında gösteriliyor.

Drakula İstanbul sokaklarında

“Avangart Neydi?” programının en eski yapımı ise Mehmet Muhtar’ın 1953 tarihli “Drakula İstanbul’da” filmi.

Bram Stoker’ın “Drakula” romanından uyarlanan “Kazıklı Voyvoda”dan hareketle çekilen film, Kont Drakula’yı Transilvanya’dan İstanbul’a taşıyor. Atıf Kaptan’ın canlandırdığı Drakula karakteriyle hafızalara kazınan yapım, Türk sinemasının korku ve fantastik türlerindeki öncü örneklerinden biri olarak kabul ediliyor.

“Drakula İstanbul’da”, Sinematek/Sinema Evi tarafından restore edilen 4K kopyasıyla Pera Müzesi'nde gösterilecek.

“Aaahh Belinda” ile kadın kimliği ve toplumsal roller

Atıf Yılmaz’ın 1986 yapımı “Aaahh Belinda” filmi de programın seçkisinde yer alıyor.

Film, tiyatro oyuncusu Serap’ın bir şampuan reklamı çekimi sırasında canlandırdığı Naciye karakterinin hayatının içine düşmesini konu alıyor.

Çevresindeki herkesin kendisini Naciye olarak tanıdığı bu yeni gerçeklikte kendi kimliğini yeniden kazanmaya çalışan Serap’ın hikâyesi üzerinden film; tüketim kültürünü, bürokrasiyi, aile yapısını ve kadınlara biçilen toplumsal rolleri sorguluyor.

“Avangart Neydi?” Londra’ya da uzanacak

“Avangart Neydi?” programı yalnızca İstanbul'la sınırlı kalmayacak.

Program kapsamında filmlerin ikinci gösterimleri, Londra'daki The Nickel Cinema iş birliğiyle gerçekleştirilecek. Böylece Yeşilçam’ın korku, fantastik ve gerilim türlerindeki sıra dışı örnekleri Londra seyircisiyle de buluşacak.

Programa özel fanzin hazırlandı

“Avangart Neydi?” programı için ayrıca özel bir fanzin hazırlandı. Fanzinde filmlere ve programın içeriğine ilişkin yazıların yanı sıra seçkiye eşlik eden müzik önerileri de yer alıyor.

Fanzine Pera Müzesi'nden ve Pera Müzesi'nin internet sitesinden ulaşılabiliyor.

“Avangart Neydi?” ne zaman?

“Avangart Neydi?” programı, 16-27 Eylül 2026 tarihleri arasında Pera Film’de gerçekleştirilecek.

Film gösterimleri indirimli müze giriş biletiyle izlenebilecek. Biletler Biletix üzerinden veya Pera Müzesi resepsiyonundan temin edilebilecek.

Yasal düzenlemeler doğrultusunda aksi belirtilmediği sürece film gösterimleri 18+ yaş sınırına tabi olacak.