Mars'ın derinliklerinde dev ısı anomalisi: Güney ve kuzey arasında 400 derece fark

Mars'ın yüzeyindeki coğrafi farklılıkların gezegenin derinliklerinde de devam ettiği ortaya çıktı. Caltech ve Arizona Üniversitesi araştırmacılarının öncülüğünde yürütülen ve Nature dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, Kızıl Gezegen’in güney iç mantosu, kuzey yarımküreye kıyasla 200 ila 400 santigrat derece daha sıcak ve kısmen erimiş durumda.

Mars Global Surveyor, Mars Odyssey ve Mars Reconnaissance Orbiter görevlerinden elde edilen onlarca yıllık kütleçekim verilerini "gelgit tomografisi" yöntemiyle analiz eden bilim insanları, gezegenin üç boyutlu iç haritasını çıkardı.

Gizemli sorulara yanıt olabilir

Keşfedilen bu dev ısı anomalisi, Mars ile ilgili yıllardır yanıt bekleyen birçok bilmeceyi çözme potansiyeline sahip.

Güney yarımküredeki demir zengini minerallerde gözlemlenen sıra dışı manyetik alan kalıntıları, geçmişte bu bölgedeki sıcak mantonun güçlü bir manyetik alan ürettiğine işaret ediyor.

NASA’nın InSight görevi, sismik dalgaların güneyde daha hızlı enerji kaybettiğini saptamıştı. Yüksek sıcaklık bu sismik davranışı doğrudan açıklıyor.

Ayrıca güneydeki sıcak yapının, geçmişte yüzeyde sıvı suyun bulunduğu dönemlerde gezegenin su döngüsünü ve havza oluşumlarını etkilemiş olabileceği değerlendiriliyor.

Anomaliye ne sebep oldu?

Bilim insanları henüz bu ısı dengesizliğinin kesin nedenini belirleyebilmiş değil. Masadaki üç ana hipotez ise şöyle:

• Kuzey bölgesine meydana gelen devasa bir meteor çarpmasının ısıyı kuzeyden tahliye etmiş olması.
• Geçmişte güney mantosunda kendiliğinden gelişen konveksiyon hareketleri.
• Güneydeki kalın jeolojik katmanların ısıyı hapsederek dışarı kaçmasını engellemesi.