Devlet Su İşleri, Cengiz Holding için baraj genişletiyor: Yatırım devletten kullanım şirketten

Çanakkale — Çanakkale Bayramiç bölgesinde tarımsal sulama, hayvancılık ve bölge yaşamı için yaşamsal bir önem taşıyan Kocabaş Çayı üzerinde kritik gelişmeler yaşanıyor. Bölge tarımının can damarı olarak kabul edilen bu su kaynağı üzerinde, Devlet Su İşleri (DSİ) tarafından yürütülen Hacıbekirler-1 Göleti kapasite artışı projesiyle depolama hacminin genişletilmesi amaçlanıyor. Ancak projenin tarımsal sulamadan ziyade Cengiz Holding bünyesinde yer alan Truva Bakır'ın Halilağa Bakır Ocağı projesine su sağlamak amacıyla öne çekilmesi, bölge sakinleri ve çevre savunucuları arasında büyük bir tartışma başlatıyor. Göletin gövde yüksekliğinin 10 metre artırılmasıyla elde edilecek ek suyun holdinge aktarılacak olması tepki çekiyor.

DSİ 25. Bölge Müdürlüğü projesinde yer alıyor

Tartışmanın en çok dikkat çeken yönünü, projenin tüm finansal yükünün ve harcamalarının kamu bütçesi tarafından üstlenilmesi oluşturuyor. DSİ 25. Bölge Müdürlüğü’nün Hacıbekirler-1 Göleti kapasite artışı proje dosyasında, Cengiz Holding’e bağlı Truva Bakır’ın Halilağa Bakır Ocağı’nın proses suyu ihtiyacının da karşılanmasının planlandığı belirtildi. Göletin tarımsal sulama amacı öne çıkarılsa da Kocabaş Çayı’nın suyunun pompalanarak madene aktarılacak olması dikkat çekiyor.

DSİ Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen ve milyonlarca liralık kamu kaynağı aktarılan bu yatırımın giderleri halkın bütçesinden karşılanıyor. Çevre dernekleri ve yöre halkı, kamu bütçesiyle yapılacak göletin Cengiz Holding'in maden işletmesinin su ihtiyacını güvence altına alacağını savunuyor. Çiftçiler kuraklıkla ve sulama kısıtlamalarıyla mücadele ederken, devlet eliyle inşa edilen göletin maden şirketine can suyu taşıyacak olması büyük bir haksızlık olarak görülüyor.

Tarıma ayrılan suyun yaklaşık üç katı madene gidiyor

DSİ ile şirket arasında imzalanan protokollere göre, göletten elde edilecek suyun aslan payı madencilik faaliyetlerine ayrılıyor. Halilağa Bakır Ocağı'nın işletilmesi için yıllık tam 4 milyon 100 bin metreküp proses suyu tahsis ediliyor. Buna karşın bölgedeki Hacıbekirler Köyü ve çevresinde bulunan yaklaşık 297 hektarlık tarım arazisinin sulanması için sadece 1 milyon 521 bin metreküp su bırakılıyor. Maden işletmesine ayrılan su miktarı, tarımsal sulamaya ayrılan payın yaklaşık 2,7 katına ulaşıyor. Böylece havzadaki suyun yüzde 67'sinden fazlası doğrudan maden prosesine pompalanıyor.

Maden müdürü kabul etti: Su barajda depolanacak

Truva Bakır Madeni İşletme Müdürü Ünsal Arkadaş basına yaptığı açıklamada madeni “çevreci maden” olarak nitelendirirken çalışmaların “çevreye duyarlı, insana saygılı ve sürdürülebilir madencilik ilkelerine uygun” olacağını savundu, “yeraltı suyuna dokunmayacaklarını” iddia etti. Arakdaş ayrıca tesisin su ihtiyacının Kocabaş Çayı’ndan karşılanacağı kabul ederek, suyun bir regülatör aracılığıyla alınarak, Hacıbekirler Köyü yakınlarında yapılacak iki barajda depolanacağını söyledi. Depolanan suyun tesis içinde yeniden kullanılacağını savunan Arkadaş bu durumu “suyun verimli ve kontrollü biçimde değerlendirilmesi” olarak açıkladı.

Tozu bastırmak için tonlarca su harcanacak

Maden sahasında yürütülecek faaliyetlerin sürdürülebilmesi adına devasa miktarda suya ihtiyaç duyuluyor. Yaşam savunucuları maden ocağındaki patlatmalar nedeniyle havaya karışacak tonlarca tozu yere indirmek amacıyla suyun bu şekilde kullanılacağını belirtiyor. Tarımın ve köylünün hakkı olan temiz suyun, madenin tozunu bastırmak ve prosesini yürütmek amacıyla Cengiz Holding'in dev havuzlarına akıtılması bölgedeki ekolojik ve ekonomik dengeleri derinden sarsacak bir tehdit olarak görülüyor. Ayrıca yaklaşık 20 kilometre uzunluğundaki iletim hattı ve regülatör sistemiyle çayın doğal akışının değiştirilecek olması tehlikenin boyutunu artırıyor.