'Kopyala yapıştır' ÇED dosyası: Kumaş boyama tesisinde kırmızı et arzı

Şirketlerin hazırladığı Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) raporlarındaki hatalar ve “kopyala-yapıştır” yöntemiyle hazırlanan bölümler, yaşam savunucularının uzun süredir gündeminde. Tekirdağ’ın Ergene ilçesinde faaliyet gösteren Özsar Tekstil’in kumaş boyama tesisinin kapasite artışı için hazırlanan ÇED dosyası da bu tartışmayı yeniden gündeme getirdi.

Yıllık 5 bin 208 ton olan kumaş boyama kapasitesinin 8 bin 448 tona çıkarılması amacıyla hazırlanan 289 sayfalık ÇED dosyasında, projenin çevresel etkilerini değerlendirmek için kullanılan temel verilerde çok sayıda tutarsızlık bulunuyor.

Cumhuriyet'ten Şeyda Öztürk’ün haberine göre, dosyada yer alan en dikkat çekici örneklerden biri hava kalitesi verileri oldu. Tekirdağ’daki tesis için hazırlanan raporda “Bursa İli Hava Kalitesi İndeksi” başlığı kullanıldı. Projenin bulunduğu bölgeyle ilgisi bulunmayan bu başlığın dosyada nasıl yer aldığına ilişkin herhangi bir açıklama yapılmadı.

60 bin metreküplük fark açıklanmadı

ÇED dosyasındaki çelişkiler yalnızca hava kalitesi verileriyle sınırlı değil. Tesisin su kullanımı ve atıksu miktarlarına ilişkin hesaplamalar da soru işaretleri yaratıyor.

Dosyanın atıksu bölümünde, tesisin evsel ve endüstriyel su ihtiyacının sahadaki izinli kuyular ve taşıma suyla karşılandığı, kapasite artışından sonra da bu yöntemin sürdürüleceği belirtiliyor. Temiz üretim planında ise yıllık 259 bin 200 metreküp suyun kaynağı “kuyu” olarak gösteriliyor.

Buna karşın dosyanın “yeraltı suyu kalitesi” bölümünde, tesisin işletme aşamasında yeraltı su kaynaklarından herhangi bir su kullanmayacağı ifade ediliyor.

Atıksu miktarlarında da benzer bir çelişki bulunuyor. ÇED dosyasının ana hesabında mevcut yıllık atıksu miktarı 160 bin 499 metreküp olarak verilirken, dosyaya eklenen 2024 tarihli Temiz Üretim Planı'nda evsel ve endüstriyel atıksu miktarı 220 bin 320 metreküp olarak gösteriliyor.

İki veri arasında yaklaşık 60 bin metreküplük fark bulunmasına rağmen bu farkın neden kaynaklandığı dosyada açıklanmıyor.

Kumaş boyama tesisinden kırmızı et arzı

ÇED dosyasındaki bir başka dikkat çekici hata ise projenin tanıtıldığı bölümde yer alıyor.

“Projeye genel bakış” bölümünde kumaş boyama tesisinin hayata geçirilmesiyle “gıda sektöründe önemli yeri olan kırmızı etin piyasaya arzının sağlanacağı” ifade ediliyor.

Tekstil sektöründe faaliyet gösteren bir kumaş boyama tesisinin kırmızı et arzıyla ilişkilendirilmesi, raporun başka bir projeden alınan ifadelerin değiştirilmeden kullanıldığı izlenimini yaratıyor.

İşçi sayısı ve fabrika alanı da değişiyor

ÇED dosyasında tesisin çalışan sayısı ve kapalı alanına ilişkin bilgiler de birbiriyle uyuşmuyor.

Bir bölümde fabrikada 239 kişinin çalıştığı belirtilirken, başka bir bölümde çalışan sayısının 400’ün üzerinde olduğu ifade ediliyor.

Fabrikanın kapalı alanı için de farklı rakamlar kullanılıyor. Dosyanın bir bölümünde kapalı alan 16 bin 500 metrekare olarak gösterilirken, başka bir bölümde tesisin 27 bin metrekare kapalı alana sahip olduğu belirtiliyor.

(Haber Merkezi)