Devlet Tiyatroları'nda güvencesizlik Meclis gündeminde

Devlet Tiyatrolarında çalışan yaklaşık 500 sanat emekçisinin 4/B kapsamında güvenceli istihdam talebi Meclis gündemine taşınırken, soru önergelerine Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un verdiği yanıt, işçilerin temel taleplerine ilişkin somut bir düzenleme içermedi.

Devlet Tiyatrolarında proje bazlı ve geçici sözleşmelerle çalışan sanat emekçilerinin güvenceli istihdam talebi bir kez daha Mecliste. Daha önce sanat emekçilerinin günlük ücret, düzensiz gelir ve çalışma güvencesinden yoksunluk sorunlarını gündeme getirdiği dosyada, farklı siyasi partilerden milletvekillerinin verdiği soru önergelerine bir yenisi eklendi. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, CHP Milletvekili Ömer Fethi Gürer’in önergesine yanıt verdi. Ancak Bakanlığın yanıtında, yıllardır kurumda çalışan sanat emekçilerinin kalıcı ve güvenceli istihdam talebine yönelik herhangi bir düzenlemeden söz edilmedi.

"Sürekli iş, sürekliliği olmayan statüyle yürütülüyor"

Gürer, soru önergesinde Devlet Tiyatroları bünyesinde bir yıldan kısa süreli sözleşmelerle çalışan sanat emekçilerinin durumuna dikkat çekti. Vekil, ilgili bölümlerden mezun olduktan sonra sınav ve seçmelerden geçerek kuruma dahil olan sanat emekçilerinin yerelden genele, turneler de dahil olmak üzere çok sayıda temsilde görev yaptığını belirtti. Buna karşın çalışanların, kalıcı iş ve sözleşme güvencesinden yoksun bırakıldığı ifade edilirken, bu durumun sosyal ve özlük hakları bakımından sorunlar yarattığı vurgulandı. Önergede, çalışma biçimindeki çelişki “Sürekliliği olan bir iş, sürekliliği olmayan bir statüyle yürütülmektedir” sözleriyle ifade edildi.

Bakanlığa üç soru yöneltildi

Önergede, bir yıldan kısa süreli sözleşmelerle çalışan sanat emekçilerinin iş güvencesine sahip olacakları bir çalışma modeline geçirilmesi konusunda bir planlama olup olmadığı soruldu. Ayrıca ülke genelinde sürekli ihtiyaç duyulan sahne emekçilerinin kalıcı istihdamını sağlayacak bir düzenleme planlanıp planlanmadığı ve sahne sanatlarının ekip çalışmasına dayalı yapısı dikkate alınarak çalışanların mağduriyetlerini önlemek için ne tür bir çalışma yürütüleceği soruldu.

"İhtiyaç duyulması halinde personel alımı yapılmaktadır"

Bakan Ersoy’un soru önergesine verdiği yanıt ise sanat emekçilerinin temel talebine ilişkin somut bir düzenleme içermedi. Ersoy yanıtında, Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğünün kadrolu personel ve pozisyon unvanları dahilinde çalışmalarını yürüttüğünü, ihtiyaç duyulması halinde mevzuat kapsamında personel alımı gerçekleştirildiğini belirtti. Bakanlık ayrıca Genel Müdürlük tarafından vatandaşlara açık şekilde ilan edilen işe alım ilanlarıyla personel alımına devam edildiğini ifade etti.

Ancak yanıt, halihazırda kurumda çalışan ve sürekli iş yaptıklarını belirten sanat emekçilerinin neden geçici ve güvencesiz statüde çalıştırıldıkları ya da bu çalışanların 4/B kapsamında daha düzenli bir istihdam biçimine geçirilip geçirilmeyeceği sorularına açıklık getirmedi.

"Soruların özüne yanıt verilmedi"

Gürer, Bakanlığın yanıtının sanat emekçilerinin yaşadığı temel sorunlara açıklık getirmediğini belirtti. Bakanlığın kadro, iş güvencesi, sosyal haklar ve kalıcı istihdam taleplerine ilişkin sorulara doğrudan yanıt vermek yerine genel ifadeler kullandığını söyleyen Gürer, sanat emekçilerinin yıllardır aynı kurumun üretim yükünü taşıdığını vurguladı. Gürer, “Bu çalışanlar yıllardır aynı kurumun yükünü omuzlamakta, turnelerde görev almakta ve sahne sanatlarının devamlılığını sağlamaktadır. Buna rağmen hâlâ geçici bir statüyle çalıştırılıyorlar” dedi. Sanat üretiminin yalnızca sahnede görünen oyunculardan ibaret olmadığını belirten Gürer, ışık teknisyenlerinden dekor çalışanlarına, kostüm görevlilerinden sahne arkasında görev yapan emekçilere kadar geniş bir ekibin üretimin sürekliliğini sağladığına dikkat çekti.

Farklı partilerden aynı talep

Devlet Tiyatrolarındaki çalışma koşulları daha önce DEM Parti, CHP, İYİ Parti ve Yeni Yol Grubu milletvekilleri tarafından farklı tarihlerde verilen soru önergeleri ve Meclis araştırması önergesiyle gündeme gelmişti. DEM Partiden Serhat Eren, CHP'den Ömer Fethi Gürer, İYİP'ten Yasin Öztürk ve Buğra Kavuncu, Yeni Yol Grubundan Elif Esen, Mesut Doğan ve Necmettin Çalışkan tarafından verilen önergelerde ortaklaşan başlık ise Devlet Tiyatrolarının sürekli iş yükünü taşıyan sanatçıların geçici sözleşmeler ve güvencesiz çalışma koşullarıyla istihdam edilmesi oldu.

"Yeni personel değil, güvenceli statü istiyoruz"

Gazetemiz Evrensel'e konuşan sanat emekçileri ise Bakanlığın personel alımına ilişkin açıklamasının taleplerini karşılamadığını belirtiyor. Taleplerinin yeni bir istihdam yaratılması olmadığını vurgulayan çalışanlar, zaten Devlet Tiyatroları bünyesinde görev yapan ve kurumun sürekli üretim ihtiyacını karşılayan sanatçıların 4/B kapsamında düzenli ve güvenceli bir statüye geçirilmesini istiyor. Daha önce yapılan düzenlemelerle benzer görevleri yerine getiren bazı sanatçıların daha güvenceli statülere geçirildiğini hatırlatan emekçiler, aynı kurumda aynı üretim süreçlerinin parçası olan çalışanlar arasındaki statü farklılığının giderilmesini talep ediyor.

Sanatçılar açısından sorun yalnızca sözleşmenin süresiyle sınırlı değil. Temsil ve görevlendirme günlerine bağlı gelir elde eden çalışanlar, oyunların ve projelerin azaldığı dönemlerde gelirlerinin de düştüğünü belirtiyor. Günlük ücret esaslı çalışma nedeniyle düzenli bir gelir planı yapamadıklarını ifade eden sanat emekçileri, sezon aralarında geçimlerini sağlamak için farklı işlere yönelmek zorunda kaldıklarını dile getirmişti.