Havran'da zeytinlik engeline takılan altın madeni projesine ÇED olumlu onayı verildi

Çanakkale — Balıkesir'in Havran ilçesinde Bahar Madencilik San. ve Tic. A.Ş. tarafından yapılması planlanan "Demirtepe Altın Madeni Kapasite Artışı, Cevher Zenginleştirme Tesisi" projesinde usul tartışması yaratan kararlar zinciri yaşanıyor. Daha önce kurum görüşleri ve tespitlerle zeytinlik sahalarına yakınlığı gerekçesiyle reddedilen faaliyet, resmi kayıtlardaki kural değişikliklerinin ardından "ÇED Olumlu" kararıyla onaylandı.

Zeytinlik kanunu engeli resmi yazıyla belgelenmişti

Balıkesir Valiliği İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından hazırlanan resmi belgede, Havran ilçesi Büyükşapçı Mahallesi sınırları içerisindeki maden sahasına ilişkin inceleme sonuçlarına yer verilmişti. Yapılan saha denetimlerinde, talep sahasına 3 kilometreden daha yakın mesafede kapama zeytin bahçesinin bulunduğu açıkça tespit edildi. 3573 sayılı Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerinin Aşılattırılması Hakkında Kanun'un 23. maddesinde yer alan "Zeytinlik sahaları içinde ve bu sahalara en az 3 kilometre mesafede zeytin ağaçlarının bitkisel gelişimini ve çoğalmalarını engelleyecek kimyevi atık, toz ve duman çıkaran tesis yapılamaz ve işletilemez" hükmü uyarınca, söz konusu maden faaliyeti İl Tarım ve Orman Müdürlüğünce resmi olarak uygun görülmemiş ve reddedilmişti.

Ek-1'den Ek-2'ye çevrilen projeye yeniden onay verildi

Kurumların olumsuz görüşlerine ve reddedilme gerekçelerine rağmen, ÇED sisteminde bu iptal kararlarının işlenmediği ve sürecin farklı usullerle sürdürüldüğü görüldü. Başlangıçta Ek-1 listesi üzerinden kapsamlı ÇED başvurusuna tabi tutulan proje, takılan engellerin ardından Ek-2 seviyesine kaydırıldı. Kapsam değiştirme adımlarının ardından proje yeniden Ek-1 kategorisine alınarak e-ÇED sisteminde işleme konuldu ve 18 Temmuz 2026 tarihi itibarıyla "ÇED Olumlu" kararı verildi.

Çevre mevzuatı ve koruma kararları baypas edildi

Hukuki ve idari engellerin e-ÇED sisteminde görünmez kılınarak projenin Ek-1 ile Ek-2 arasında geçişlerle yeniden onay aşamasına getirilmesi, mevzuatın arkasından dolanıldığı yönündeki eleştirileri güçlendirdi. Zeytinlikleri koruyan kanun maddesinin ve İl Tarım Müdürlüğü'nün olumsuz görüşünün varlığına rağmen verilen 18 Temmuz 2026 tarihli "ÇED Olumlu" kararı, bölgedeki ekolojik koruma çabaları ve yasal süreçler açısından yeni bir tartışma başlattı.