Milyonları ilgilendiren üç düzenleme TBMM'ye geliyor: Emekli maaşları, 12'nci yargı paketi ve öğrenci affı masada

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM), işçi ve emekçiler ile emekliler ve gençleri doğrudan etkileyen üç yasa teklifini bu hafta gündemine alıyor. En düşük emekli aylığı açlık sınırının altında kalmaya devam ederken; yargı paketinde "hızlı yargılama" adı altında yeni bürokratik engeller, üniversitelerde ise daha önce af hakkını kullanamamış öğrencilere yönelik bir geri dönüş imkanı tartışılacak.

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda salı günü görüşülecek 30 maddelik torba yasa teklifinde en çok öne çıkan başlık, milyonlarca emeklinin yaşam mücadelesini doğrudan ilgilendiren maaş düzenlemesi oldu.

Açlık sınırının altında artış

Yapılacak düzenlemeyle en düşük emekli aylığı 20 bin TL'den 23 bin 552 TL'ye yükseltiliyor. Emekliler, yüksek enflasyon ve gerçek yaşam maliyetleri karşısında bu rakamın, kendilerini insanca yaşam standardının çok uzağında, yine açlık sınırının altında bıraktığını söyleyerek tepki gösteriyor.

Emeklilerden maaş zammına tepki: "23 bin 552 lirayla geçinmek mümkün değil"

Aynı torba yasada turizm patronlarına yönelik işçi başına aylık yaklaşık 3 bin 500 liralık prim desteği yıl sonuna kadar uzatılıyor. Dijital platformların net satışlarından alınacak yüzde 2'lik payın ise sinema sektörüne aktarılması planlanıyor.

Trafikte can güvenliğini hiçe sayan "drift" ve "makas atma" gibi ihlaller, aday sürücü belgelerinin doğrudan iptal edilme gerekçesi haline getiriliyor.

Yargıda "hızlı adalet" söylemi adı altında yeni düzenlemeler

Genel Kurul gündemine gelecek olan ve kamuoyunda 12'nci yargı paketi olarak bilinen yasa teklifi, Anayasa Mahkemesinin (AYM) iptal ettiği bazı maddeleri yeniden formüle etmeyi amaçlıyor.

Yargılamaların uzamasının önüne geçmek gerekçesiyle, yazılı yargılamada iki duruşma arasındaki süre en fazla üç ay olacak. Süreyi aşan hakim yazılı gerekçe sunmak zorunda kalacak.

Ahmet Ergin

12. yargı paketindeki sınıfsal düzenlemeler

Banka hesaplarını bilerek başkalarına kullandıranların dahil olduğu dolandırıcılık suçlarında, eylemi sadece hesap vermekle sınırlı olanların cezası yarı oranında indirilecek.

Teklifle, işkence, eziyet ve kamu görevlilerinin görevi kötüye kullanması kapsamındaki suçlarda "hükmün açıklanmasının geri bırakılması" (HAGB) uygulanamayacak.

Öğrencilere koşullu dönüş

Milli Eğitim Komisyonunda ele alınacak 28 maddelik yükseköğretim düzenlemesi, çeşitli nedenlerle eğitim hakkı ellerinden alınmış ya da üniversitelerle ilişiği kesilmiş binlerce genci ilgilendiriyor.

Daha önce çıkarılan af yasalarından yararlanmamış olmak şartıyla, ön lisans, lisans ve lisansüstü seviyesinde okulla ilişiği kesilen tüm öğrencilere üniversitelerine geri dönebilme hakkı tanınıyor. Hak sahiplerinin yasa çıktıktan sonra dört ay içinde başvuru yapması gerekecek.

Para karşılığı ya da ücretsiz olarak başkası adına akademik yayın, makale ve tez hazırlayan, bu ticarete aracılık eden akademik personele meslekten çıkarma cezası verilecek.

Devlet üniversitelerine başka ülkelerde kampüs ve tesis açma yetkisi verilerek, yükseköğretimin uluslararası pazara açılmasının önü kolaylaştırılıyor.

Sosyal medya tekelleri 16 Temmuz'da komisyonda

Urfa ve Maraş'taki okul saldırılarını incelemek üzere kurulan Meclis komisyonu, dijital alandaki güvenlik ve denetim eksikliklerini ele alacak. Geçen hafta sunumlarını yetiştiremedikleri için toplantısı ertelenen X (Twitter), Google, Meta ve TikTok gibi küresel sosyal medya şirketlerinin temsilcileri, 16 Temmuz Perşembe günü komisyona gelerek milletvekillerinin sorularını yanıtlayacak.