İlk çeyrek büyüme verileri açıklandı: Sanayi daraldı, emekçinin payı yerinde saydı

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2026 yılının birinci çeyreğine (ocak-mart) ilişkin gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH) verilerini açıkladı. Verilere göre ekonomi, yıllık bazda yüzde 2,5 oranında "büyüme" kaydetti. Çeyreklik bazdaki artış ise yüzde 0,1'de kaldı.

TÜİK'in açıkladığı 2026 ilk çeyrek verilerine göre Türkiye ekonomisi yüzde 2,5 büyüdü. Ancak verilerin perde arkası, krizlerin faturasını ödeyen işçi ve emekçileri, daralan üretimi ve geçinebilmek için borçlanarak tüketmek zorunda kalan hane halkını işaret etti. Sermayenin kârı korunurken, iş gücünün pastadaki payı yüzde 42,7'de kaldı.

Halk borçla tüketiyor

Büyümenin lokomotifi üretim ya da sanayi değil, yine hane halkının harcamaları oldu. Hane halkının tüketim harcamaları, bu çeyrekte yüzde 4,8 arttı. Yüksek enflasyon ve eriyen ücretler karşısında temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanan, gelecekte daha da zamlanacağı kaygısıyla bugünden borçlanarak harcama yapanların bu zorunlu tüketimi, TÜİK raporlarında "büyüme" performansı olarak yansıtıldı. Buna karşın, dış pazardaki daralma ve yüksek maliyetler nedeniyle mal ve hizmet ihracatı yüzde 12,7 oranında kaldı.

Sanayide daralma

GSYH'yi oluşturan faaliyetler incelendiğinde, ekonominin kalbi sayılan sanayi sektörü yüzde 0,8 azalarak daraldı. Sanayideki bu gerileme, istihdam üzerindeki baskıyı artırırken, büyümenin üretime dayalı değil; finans, bilgi-iletişim (yüzde 9,5) ve ticaret gibi alanlar üzerinden yürüdüğünü bir kez daha gösterdi.

İş gücü ödemeleri arttı

Yılın ilk çeyreğinde iş gücü ödemeleri geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 35,9 artarken, net işletme artığı/karma gelir yüzde 34,4 yükseldi. İş gücü ödemelerinin cari fiyatlarla gayrisafi katma değer içerisindeki payı, geçen yılın aynı çeyreğinde olduğu gibi bu yıl da yüzde 42,7'de sabit kaldı. Net işletme artığı ve karma gelir olarak sermayenin kasasına giden oran ise yüzde 35,8 olarak gerçekleşti.

(Ekonomi Servisi)