Kılıçlı yemin töreni: İhraç edilen teğmen için verilen 'göreve iade' kararına durdurma

Ankara - Kara Harp Okulu mezuniyet töreninde "Mustafa Kemal’in askerleriyiz" sloganı atarak kılıçlı yemin töreni düzenledikleri nedeniyle TSK’dan ihraç edilen Teğmen Deniz Demirtaş hakkında verilen göreve iade kararı, Milli Savunma Bakanlığı’nın itirazı üzerine durduruldu. Ankara 21. İdare Mahkemesi’nin göreve iade ve parasal hakların ödenmesine ilişkin kararının yürütmesini, istinaf incelemesi sonuçlanıncaya kadar durduran Ankara Bölge İdare Mahkemesi 2. İdari Dava Dairesi, Demirtaş’ın tören sonrası mevzuattan kaldırılan andın okunmasına ilişkin planlamada yer aldığı ve verilen emre rağmen eyleme katıldığı yönünde değerlendirmede bulundu. Üç kişilik heyetten bir üye karara katılmadı.

Ankara 21. İdare Mahkemesi, Kara Harp Okulu resmi mezuniyet töreninin ardından kılıç çatarak, “Mustafa Kemal’in askerleriyiz” sloganı attıkları gerekçesiyle Türk Silahlı Kuvvetleri’nden ihraç edilen beş teğmenden Deniz Demirtaş’ın açtığı davada, ihraç işlemini oybirliğiyle iptal etmişti. Mahkeme ayrıca Demirtaş’ın yoksun kaldığı parasal haklarının hak ediş tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine hükmetmişti.

Ancak Milli Savunma Bakanlığı, Ankara 21. İdare Mahkemesi’nin 26 Aralık 2025 tarihli kararına karşı istinaf yoluna başvurdu. Başvuruyu değerlendiren Ankara Bölge İdare Mahkemesi 2. İdari Dava Dairesi, 11 Mayıs 2026 tarihinde oy çokluğuyla aldığı kararla, ilk derece mahkemesinin kararının yürütmesini durdurdu.

"Kesin delil yok" denilmişti

Ankara 21. İdare Mahkemesi, Demirtaş’a isnat edilen “hizmete engel davranışlarda bulunmak” fiilinin somut ve açık biçimde ortaya konulamadığı sonucuna varmıştı.

Mahkeme kararında, 30 Ağustos 2024 tarihinde saat 00.37’de Öğrenci Alay Kıdemlisi Teğmen T.İ.A. tarafından tabur WhatsApp grubuna gönderilen, “Tören Yönetmeliği gereği yapamadığımız, siyasi eyleme veya yanlış anlaşılmaya girmeyecek bazı kutlamaları yapmak, geleneksel kılıç kaldırmamızı gerçekleştirmek ve daha da önemlisi yiğit kardeşimiz, şehidimizi anmak için herkesi tören bitiminde stadyumun ortasına bekliyorum” mesajının Demirtaş ile birlikte hazırlandığının “her türlü şüpheden uzak, somut ve kesin delille” ispatlanamadığı belirtilmişti.

Mahkeme, Demirtaş’ın mesajı atan teğmen ile aynı koğuşta kalmasının tek başına planlamaya dahil olduğunu göstermeyeceğini, dosyada tören sonrası kaldırılan andın okunmasının planlandığı sürece katıldığına ilişkin hukuken kabul edilebilir nitelikte somut delil bulunmadığını kaydetmişti.

Kararda ayrıca, olay tespit tutanağında Demirtaş’ın ant okuma eylemi sırasında dairenin ilk halkasında yer almadığına işaret edilmiş, koğuş arkadaşı Topçu Teğmen S.G.’nin ifadesinde geçen, Demirtaş’ın “devre birincisinin siteminde haklılık payı olduğu” yönündeki değerlendirmesinin ise planlama faaliyeti olarak kabul edilemeyeceği vurgulanmıştı.

Bu gerekçelerle Ankara 21. İdare Mahkemesi, Kara Kuvvetleri Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulu’nun 16 Ocak 2025 tarihli ve 2025/23 sayılı “Silahlı Kuvvetlerden Ayırma Cezası” kararını hukuka aykırı bularak iptal etmiş, Demirtaş’ın mahrum kaldığı parasal haklarının da faiziyle ödenmesine karar vermişti.

Bölge İdare Mahkemesinden "Planlama önceden yapıldı" değerlendirmesi

İstinaf başvurusunu inceleyen Ankara Bölge İdare Mahkemesi 2. İdari Dava Dairesi ise kararında, mezuniyet töreni öncesinde mevzuattan kaldırılan andın okunmasına ilişkin taleplerin farklı tarihlerde amirlere iletildiği, ancak bu taleplerin reddedildiği ve Tabur Komutanı tarafından tüm personele “programda olmayan ve mevzuattan kaldırılan andın okunmayacağı” yönünde açık emir verildiği yönünde değerlendirmede bulundu.

Mahkeme, buna rağmen törenin bir gün öncesinde yapılan planlama kapsamında, Öğrenci Alay Kıdemlisi Teğmen T.İ.A.’nın tabur WhatsApp grubunda tören sonrası sahada toplanma çağrısı yaptığını, tören sonrasında da “175 devresi sahaya” anonsuyla teğmenlerin toplandığını ve mevzuattan kaldırılan andın okunduğunu kaydetti.

Bölge İdare Mahkemesi kararında, dosyadaki ifade tutanakları, soruşturma raporu ve görüntü kayıtlarının birlikte değerlendirilmesi sonucunda Demirtaş’ın kaldırılan andın okunmasına yönelik planlamada yer aldığı, emre vakıf olmasına rağmen tören sonrası toplanan gruba katıldığı ve eylemin program dışı şekilde askeri mahalde gerçekleştirildiği kanaatine varıldığı ifade edildi.

Kararda, “defaatle andın okunması talebinin reddedilmesine ve andın okunmaması emrinin açıkça iletilmesine rağmen davacının emre aykırılıkta ısrarlı davranarak ağır disiplinsizlik teşkil eden fiilde bulunduğu” değerlendirmesi yapıldı.

Bu gerekçelerle Ankara Bölge İdare Mahkemesi 2. İdari Dava Dairesi, Ankara 21. İdare Mahkemesi’nin göreve iade ve parasal hakların ödenmesine ilişkin kararının yürütmesinin, istinaf incelemesi sonuçlanıncaya kadar durdurulmasına karar verdi.

Üç kişilik heyetten bir üye karara katılmadı

Bir başkan ve iki üyeden oluşan Ankara Bölge İdare Mahkemesi 2. İdari Dava Dairesi heyetinden bir üye, karara katılmadı. Azlık oyu kullanan üye, karşı oy gerekçesinde, programda olmayan ve mevzuattan kaldırılan andın okunmayacağı yönünde sözlü emir verilmesi üzerine emirlere riayet edilerek söz konusu andın törende okunmadığı belirtildi. Karşı oy gerekçesinde, "Törenin sona ermesinden ve Sayın Cumhurbaşkanımız ve devlet erkanının stattan ayrılmasından sonra kendi aralarında toplanarak okunduğu, öte yandan, törenden bir gece önce yapılan mezuniyet eğlencesinde de söz konusu andın dönem ikincisi tarafından okutulduğunun idarece bilinmesine karşın, bu andın hiçbir şekilde okunmayacağı yolunda bir bildirimde/uyarıda bulunulmadığı görüldüğünden, davacının eyleminin hizmete engel davranışlarda bulunmak kapsamında değerlendirilmesine olanak bulunmamakta olup, istinaf dilekçesinde ileri sürülen hususlar İdare Mahkemesi kararının yürütmesinin durdurulmasını gerektirecek nitelikte bulunmadığından istemin bu gerekçenin de eklenerek reddine karar verilmesi gerektiği düşüncesiyle çoğunluk kararına katılamadım" ifadelerini kullandı.

(ANKA)