TÜİK'in rakamlarında bile artış durdurulamadı: Gıda, konut ve ulaştırmada enflasyon fren tutmuyor

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), milyonlarca yurttaşın ve piyasaların merakla beklediği nisan 2026 enflasyon verilerini açıkladı. TÜİK'in verileri, yıllık enflasyonun kağıt üzerinde yüzde 32,37'ye gerilediğini iddia etse de mutfaktaki ve barınmadaki gerçek bambaşka. Yurttaşların en temel harcama kalemleri olan gıda, kira (konut) ve ulaştırmadaki artışlar, resmi manşet enflasyonu geride bırakarak rekor kırdı.

Milyonlarca işçi, emekçi ve emeklinin yaşam koşullarını doğrudan etkileyen tüketici fiyat endeksi (TÜFE) rakamları açıklandı. Aylık bazda yüzde 4,18 artışın yaşandığı nisan ayında, yıllık enflasyon yüzde 32,37 olarak açıklandı. Ancak alt kalemlere bakıldığında, halkın cebini doğrudan yakan harcama gruplarının resmi ortalamanın çok üzerinde seyrettiği görüldü.

Konut ve kira kaleminde yükseliş

Verilere göre yıllık bazda en yüksek artış, yüzde 46,60 ile konut grubunda yaşandı. Kira artış oranlarının yanı sıra elektrik, doğal gaz ve su gibi temel giderlerin de dahil olduğu bu gruptaki yükseliş, manşet enflasyonun tam 14 puan üzerinde gerçekleşti. Nisan ayı için belirlenen 12 aylık ortalama kira artış tavanı ise yüzde 32,43 oldu.

Gıda enflasyonu manşetin üzerinde tutunuyor

Yurttaşların en büyük gider kalemi olan gıda ve alkolsüz içeceklerde yıllık artış yüzde 34,55 olarak kayıtlara geçti. Mutfaktaki yangın sönmezken, gıda fiyatları resmi yıllık enflasyonun üzerinde kalmaya devam ederek dar gelirli üzerindeki baskıyı artırdı.

Akaryakıt zamları ve toplu taşıma ücretlerindeki artışla birlikte ulaştırma grubu, yıllık yüzde 35,06 artışla enflasyonu yukarı çeken bir diğer ana etken oldu.

Verilerdeki makas yine açık

TÜİK'in aylık bazda gıda artışını yüzde 3,70 olarak açıklamasına rağmen, özellikle konut kalemindeki yüzde 7,99’luk aylık sıçrama, nisan ayındaki fiyat hareketliliğinin temel kaynağı oldu. Dört aylık enflasyonun yüzde 14,64’e ulaştığı bu tabloda, temmuz ayında yapılacak maaş zamları için şimdiden yüksek bir eşik oluşmuş durumda.

TÜİK'in veri toplama yöntemleri ve madde sepetini gizlemesi eleştirilmeye devam ederken, Enflasyon Araştırma Grubunun (ENAG) verileriyle TÜİK rakamları arasındaki makas beklendiği gibi yine açık. ENAG'a göre enflasyon, nisanda aylık yüzde 5,07 artarken yıllık yüzde 55,38 oldu.

Tahminler ne yöndeydi?

Ekonomistler aylık bazda yüzde 3 civarında bir artış beklerken, yıllık enflasyonun kağıt üzerinde yüzde 31 bandında olması öngörülüyordu.

AA Finans'ın 29 ekonomistin katılımıyla gerçekleştirdiği ankete göre; ortalama beklenti aylık bazda yüzde 3,19'luk artıştı. Ekonomistlerin tahminleri yüzde 2,50 ile yüzde 3,60 arasında değişiyordu.

Merkez Bankasının (TCMB) piyasa katılımcıları anketinde ise nisan ayı için aylık beklenti yüzde 2,93 seviyesindeydi.

Piyasa "artış", halk "mutfakta yangın" diyor

Sermaye temsilcileri ve piyasa katılımcıları her fırsatta "dezenflasyon süreci" propagandası yapıyor ancak gıda enflasyonu durdurulamıyor; raflardaki etiketler neredeyse her hafta değişiyor. Kira artış tavanının belirlenmesinde esas alınan TÜFE rakamları, fahiş kira gerçekliğinin çok gerisinde seyrediyor. Temmuz ayında yapılacak memur ve emekli zamları için temel oluşturacak olan bu rakamlar, şimdiden işçinin cebindeki alım gücünü yutmuş durumda.

Kira zam oranı belli oldu

Enflasyon verilerinin açıklanmasının ardından konut ve iş yeri kiralarında uygulanacak resmi artış oranı da belli oldu. 12 aylık enflasyon ortalaması yüzde 32,43 olarak hesaplandı.

Manşet enflasyon ne demek?

Günlük kullanımda ekonomideki genel fiyat artışı anlamında kullanılan bu terim, TÜFE'nin tamamını kapsayan, tüm kalemleri içeren enflasyon oranını ifade ediyor. Yani; yurttaşların çarşı pazarda her gün karşılaştığı gerçek durumu/fiyat değişikliklerini en geniş haliyle yansıtan bir özet.