10 Ekim Barış Mitingi’ne çağrı yapanlara 10 yıl sonra yine hapis cezası: Barış çağrısı 'yasa dışı eylem', flama sopası 'silah' sayıldı

Adana — 10 Ekim 2015’te Ankara’da 103 kişinin hayatını kaybettiği katliam öncesinde yapılan barış mitingi çağrısı için yapılan yürüyüş nedeniyle yargılanan sendika ve meslek örgütü temsilcilerine, aradan geçen 10 yılın ardından yeniden hapis cezası verildi.

Adana 17. Asliye Ceza Mahkemesi, daha önce istinaf tarafından bozulan dosyada yaptığı yeniden yargılamada önceki kararına büyük ölçüde paralel bir hüküm kurdu. Mahkeme, eylem sırasında taşınan sendika flamalarının bağlı olduğu plastik sopaları “silah” sayarak cezaları artırdı. Hiçbir indirim uygulanmadı. Flamaları taşıyan hafif plastik sopaların yaralanmaya neden olabileceği iddia edilerek “silah” sayılması ile dikkat çeken karar için yeniden istinaf yolu açık.

Polis müdahalesiyle başlayan süreç

Dava 6 Ekim 2015’te DİSK, KESK, TMMOB ve TTB’nin, 10 Ekim Mitingi’ne çağrı eylemine dayanıyor. Ankara’da yapılacak miting için Adana İnönü Parkı’nda bir araya gelen yurttaşlar Atatürk Parkı’na yürüyüş gerçekleştirmek isterken polis şiddetine maruz kaldı. Müdahale sırasında biber gazı ve cop kullanıldı, 5 yurttaş yaralandı. Olayın ardından yürüyüşe katılan 12 kişi hakkında “kanuna aykırı toplantı ve gösteri yürüyüşü” ile “görevli memura direnme” suçlamalarıyla dava açıldı.

İlk karar, “Flama sopası silah”

Yargılamanın ilk kararı 2020 yılında verildi. Mahkeme, sanıklardan 4’üne 3 yıl 6 ay, 7’sine ise 4 yıl 5 ay olmak üzere 11 kişi hakkında hapis cezası verdi. Bu kararda en dikkat çeken unsur, eylemcilerin taşıdığı flamaların plastik çubuklarının “silah” olarak değerlendirilmesi oldu. Mahkeme bu gerekçeyle cezaları artırdı.

İstinaf bozdu, mahkeme aynı çizgide kaldı

Dosya, Adana Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesi tarafından incelendi ve yerel mahkemenin kararı usul ve gerekçe eksiklikleri nedeniyle bozuldu.

İstinaf, özellikle, cezaların neden alt sınırdan uzaklaştırıldığının açıklanmamasını, indirim ve erteleme hükümlerinin neden uygulanmadığının belirtilmemesini, bazı sanıklar yönünden hesap hataları yapılmasını hukuka aykırı buldu.

Yeniden yargılama, yeniden ceza

Ancak dosyanın yeniden görülmesinde yerel mahkeme, bu eleştirileri büyük ölçüde dikkate almayarak önceki yaklaşımını sürdürdü. Mahkeme, 21 Nisan 2026 tarihli kararında 10 sanık hakkında 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu kapsamında 1 yıl 6 ay hapis cezası verdi. Ayrıca 7 sanık hakkında görevi yaptırmamak için direnme uyarınca ek ceza verildi. Bayrak sopaları silah sayılarak TCK 265/4 maddesi devreye sokuldu ve cezalar yarı oranında artırıldı. Böylece bazı sanıklar açısından toplam ceza 3 yıla kadar yükseldi.

Mahkeme, sanıklar hakkında ne takdir indirimi, ne hükmün açıklanmasının geri bırakılması ne de cezanın ertelenmesi gibi uygulamaları hayata geçirdi. Gerekçede, “sanıklar hakkında teşdit uygulanması (daha ağır verme) yönünde vicdani kanaat oluştuğu” ifadelerine yer verildi. Mahkeme ayrıca, ceza belirlerken takdir yetkisini kullandığını belirterek istinafın “alt sınırdan ceza verilmesi” yönündeki yaklaşımını dikkate almamış oldu.