Şırnak'taki seller Meclis gündeminde: 'Barajlar ve maden faaliyetleri risk yaratıyor'

DEM Parti Şırnak Milletvekili Nevroz Uysal Aslan, Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne verdiği soru önergesiyle Şırnak’ın Uludere ilçesinde yaşanan sel ve heyelanların yalnızca yoğun yağışla açıklanamayacağını belirterek, barajlar, maden faaliyetleri ve dere yataklarına müdahalelerin afet riskini büyüttüğünü söyledi. Aslan, konuyla ilgili olarak Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’nın yanıtlaması istemiyle kapsamlı bir soru önergesi sundu.

"Sel ve heyelanlar yapısal ihmallerin sonucu"

Aslan, özellikle Uludere’ye bağlı Ballı ve Taşdelen köylerinde meydana gelen sel ve toprak kaymaları sonucu çok sayıda ev ve ahırın çamur altında kaldığını, çok sayıda küçükbaş ve büyükbaş hayvanın öldüğünü ve yurttaşların tahliye edilmek zorunda kaldığını belirtti. Yaşananların yalnızca meteorolojik bir olay olarak değerlendirilemeyeceğini vurgulayan Aslan, yıllardır süren ekolojik tahribat ve kamusal ihmallerin afetin etkisini büyüttüğünü ifade etti.

Aslan, Taşdelen Köyü’nün üst kısmında inşa edilen üç barajın yerleşim açısından ciddi riskler doğurduğuna dair uzun süredir uyarılar yapıldığını belirtti. Olası bir taşkın veya teknik arıza durumunda köyün doğrudan tehlike altında kalabileceğine dikkat çeken Aslan, köyün kuzey yamacındaki maden ocağı ve burada biriken hafriyatların da yağışlarla birlikte heyelan ve taşkın riskini artırdığı yönünde yerel uyarılar bulunduğunu kaydetti.

"Talebe rağmen sorunlar çözülmedi"

Önergede ayrıca Gülyazı Köyü Muhtarlığı’nın bu hafriyatlara ilişkin daha önce bir heyetle birlikte Devlet Su İşleri 10. Bölge Müdürlüğü’ne başvuruda bulunduğu ancak buna rağmen herhangi bir çözüm üretilmediği de hatırlatıldı.

Aslan, Tarım ve Orman Bakanlığı’na yönelttiği 15 soruluk önergede şu başlıklara yanıt istedi:

• Uludere’de son beş yılda sel, heyelan ve taşkın riskine ilişkin herhangi bir risk analizi ya da afet kırılganlık raporu hazırlanıp hazırlanmadığı
• Taşdelen Köyü üzerindeki üç barajın yerleşim güvenliği açısından değerlendirilip değerlendirilmediği
• Olası taşkın veya teknik arıza durumunda köy halkı için erken uyarı ve tahliye planı bulunup bulunmadığı
• Maden ocağı ve hafriyatların sel ve heyelan riskine etkisine dair bir inceleme yapılıp yapılmadığı
• Sel ve heyelan sonrası zarar gören ev, ahır, tarım alanı ve ölen hayvan sayısının kaç olduğu
• Tahliye edilen haneler için barınma ve ekonomik kayıpların karşılanmasına yönelik hangi adımların atıldığı

"Ekolojik yıkım ve kamusal ihmal araştırılmalı"

Aslan ayrıca Şırnak genelinde artan sel, heyelan ve çığ olaylarının baraj projeleri, madencilik faaliyetleri, dere yataklarına müdahale ve iklim krizinin yerel etkileriyle birlikte ele alındığı bütünlüklü bir çalışma yürütülüp yürütülmediğini de sordu.

Bakanlığa yöneltilen sorular arasında, bölgede yaşanan afetlerin yalnızca meteorolojik değil aynı zamanda ekolojik yıkım ve kamusal ihmal sonucu büyüyen felaketler olup olmadığına dair değerlendirme yapılıp yapılmadığı ve gerekli önlemleri almayan sorumlular hakkında herhangi bir işlem başlatılıp başlatılmadığı da yer aldı.