Tanrıkulu’ndan İçişleri Bakanlığı’na 24 soruluk önerge

CHP Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na sunduğu soru önergesiyle İçişleri Bakanlığı’nın 2023–2025 dönemine ilişkin uygulamalarını ve yeni döneme dair planlarını sordu.

Tanrıkulu, Ali Yerlikaya döneminde çıkarılan yönetmelik ve genelgelerin sayısı, kolluk yetkileri kapsamında yapılan işlemler, gözaltı ve tutuklama verileri ile insan hakları ihlali iddialarına ilişkin başvuru sayılarına açıklık getirilmesini istedi.

Önergede ayrıca toplantı ve gösteri yürüyüşlerine müdahaleler, kayyum uygulamaları, göç politikaları, sınır dışı işlemleri ve kolluk denetimi başlıkları da yer aldı. Tanrıkulu, yeni İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi döneminde insan hakları merkezli güvenlik politikası, şeffaflık ve sivil denetim mekanizmalarına ilişkin hangi adımların atılacağını sordu.

Tanrıkulu, önceki döneme ilişkin hukuka aykırılık iddiaları hakkında idari ve cezai soruşturma başlatılıp başlatılmayacağını da Meclis gündemine taşıdı.

I. Sayın Ali Yerlikaya Dönemi (2023–2025) İcraatları
1.    Sayın Ali Yerlikaya’nın İçişleri Bakanlığı yaptığı dönemde;
o    Çıkarılan yönetmelik,
o    Genelge,
o    İç düzenleme,
o    Talimat,
o    Uygulama protokolü sayısı kaçtır? Bunların konu başlıklarına göre dağılımı nedir?
2.    Bu düzenlemelerden kaçı doğrudan temel hak ve özgürlükleri (ifade özgürlüğü, toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkı, seyahat özgürlüğü, özel hayatın gizliliği) sınırlandırıcı niteliktedir?
3.    Kolluk kuvvetlerine tanınan yetkiler bakımından;
o    GBT uygulamaları,
o    Kimlik kontrolü,
o    Üst ve araç araması,
o    Toplantı ve gösteri yürüyüşlerine müdahale,
o    Sosyal medya paylaşımlarına yönelik adli/idari işlemler kapsamında kaç işlem tesis edilmiştir?
4.    Bu işlemler sonucunda;
o    Kaç kişi gözaltına alınmıştır?
o    Kaç kişi tutuklanmıştır?
o    Kaç kişi hakkında adli kontrol uygulanmıştır?
5.    Kolluk müdahaleleri sonucu kaç kişi yaralanmıştır? Kaç kişi hakkında disiplin soruşturması açılmıştır?
6.    İnsan hakları ihlali iddiasıyla;
o    Anayasa Mahkemesi’ne,
o    AİHM’e,
o    Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu’na,
o    Kamu Denetçiliği Kurumu’na yapılan başvuru sayısı kaçtır?
________________________________________
II. Yapılamayan / Tamamlanamayan İşlemler
7.    Sayın Ali Yerlikaya döneminde başlanıp tamamlanamayan projeler nelerdir?
8.    Reform olarak duyurulup hayata geçirilmeyen düzenlemeler nelerdir?
9.    Hukuki altyapısı hazırlanıp Meclis’e sunulmayan kanun taslakları var mıdır?
10.    Ulusal yargı kararları ve AİHM kararları gereği yapılması gereken ancak yapılmayan idari düzenlemeler hangileridir?
11.    Kolluk denetimi, şeffaflık ve hesap verebilirlik mekanizmaları neden kurulmamıştır?
12.    İşkence ve kötü muameleye karşı bağımsız denetim mekanizması kurulmuş mudur? Kurulmadıysa gerekçesi nedir?
________________________________________
III. Yeni İçişleri Bakanı Sayın Mustafa Çiftçi Dönemi Planlamaları
13.    Sayın Bakanlığınız döneminde;
•    İnsan hakları merkezli güvenlik politikası
•    Demokratik kolluk modeli
•    Şeffaflık ve hesap verebilirlik
•    Sivil denetim mekanizmaları konularında hangi yapısal reformlar yapılacaktır?
14.    Kolluk yetkilerinin sınırlandırılması ve yargısal denetimin güçlendirilmesi yönünde bir çalışma var mıdır?
15.    Toplantı ve gösteri yürüyüşleri hakkının fiilen kullanılabilmesi için hangi düzenlemeler yapılacaktır?
16.    Göç politikalarında;
•    Geri gönderme merkezleri
•    Sınır dışı işlemleri
•    İdari gözetim konularında insan hakları temelli yeni bir politika geliştirilecek midir?
17.    Kayyum uygulamalarıyla ilgili olarak yerel demokrasi ilkesine uygun yeni bir yaklaşım benimsenmiş midir?
18.    Kolluk personeline yönelik insan hakları, ifade özgürlüğü, orantılı güç kullanımı eğitimleri zorunlu hale getirilecek midir?
19.    İçişleri Bakanlığı bünyesinde bağımsız bir “Kolluk Denetim Kurumu” kurulması planlanmakta mıdır?
20.    Bakanlığınız döneminde açıklanacak kısa, orta ve uzun vadeli stratejik planlar nelerdir?
________________________________________
IV. Hukuki ve Kurumsal Sorumluluk
21.    Önceki döneme ilişkin hukuka aykırı işlem iddialarıyla ilgili idari ve cezai soruşturmalar başlatılacak mıdır?
22.    Kamu zararına yol açan uygulamalarla ilgili Sayıştay denetimleri sonucunda işlem tesis edilmiş midir?
23.    İdarenin işlem ve eylemlerinden doğan tazminat davalarının sayısı kaçtır?
24.    Bakanlığınız döneminde “hak temelli kamu yönetimi modeli” benimsenmiş midir?
________________________________________
SONUÇ
Bu soru önergesi;
•    Bakanlık sürekliliğinin hukuki denetimini sağlamak,
•    Kamu yönetiminde şeffaflığı tesis etmek,
•    Demokratik hukuk devleti ilkesini güçlendirmek,
•    İçişleri Bakanlığı’nın güvenlik merkezli değil insan merkezli bir yapıya kavuşturulmasını sağlamak

{{5970298}}

(Politika Servisi)