Zümrüt Ada’da gençliğin sesi kazandı

Karma dövüş sanatları (MMA) şampiyonu Conor McGregor ve politik hip hop (rap) üçlüsü Kneecap’in popüler sahnesinde öne çıktığı İrlanda Cumhurbaşkanlığı seçiminde, solcu blokun Bağımsız Adayı Catherine Connolly ipi açık farkla göğüsledi.

Connolly’nin özellikle gençlerden aldığı yaklaşık 1.44 milyon oyla yüzde 64’e ulaştığı seçimlerde, Merkez Sağın Adayı Heather Humphreys yüzde 29’da kalırken, 3 bin 300 avro hacminde bir dolandırıcılık iddiası nedeniyle yarıştan son dönemeçte çekilmesine rağmen oy pusulasından adı silinmeyen diğer Merkez Sağcı Aday Jim Gavin’e yüzde 7 civarında oy çıktı. Seçimlere katılım oranı yüzde 46’da kalırken, toplamda 213 bin ile rekor düzeyde (yüzde 12 civarında) geçersiz oy atılması ve İrlanda Cumhuriyeti’nin başkenti Dublin’de geçersiz oy oranının yüzde 20’yi bulması dikkat çekti.

Sicilinde cinsel saldırı suçu bulunan Conor McGregor, Amerikanvari bir göçmen karşıtı çıkışla ve Trump-Elon Musk rüzgarından medet umarcasına adaylık girişiminde bulunsa da yeterli desteği bulamayarak hüsrana uğradı. Şarkıcı Bob Geldof ve Dansçı Michael Flatley, adaylık niyeti akamete uğrayan diğer ünlülerden oldu.

İrlanda Cumhuriyeti vatandaşı İngilizce Öğretmeni Brian MacDonald, koalisyon hükümetini oluşturan merkez sağcı Fianna Fail ve Fianna Gael partilerine duyulan güvensizliğe işaret ederek, “Maruz kalınan aşırı sağcı sosyal medya yaygarasıyla birlikte düşününce, bence geçersiz oylar konut kriziyle ve göçle ilgili olabilir” diyor. MacDonald, İrlanda’da geleneksel olarak taban bulmamasına rağmen göçmen karşıtı sağcılığın yükselişte olduğuna ve McGregor gibilerin bunu kışkırttığına dikkat çekiyor.

Kuzeyden esen rüzgar: Kneecap

Filistin halkını destekleyen ve İsrail’i lanetleyen söylemleri nedeniyle İngiltere’de “terör” soruşturması geçiren Kuzey İrlandalı müzik grubu Kneecap, Birleşik Krallık egemenliğindeki bölgelerinin statüsüne gönderme yaparak, “Connolly’e oy verin, çünkü biz veremiyoruz” demişti.

Connolly bu çağrıya İrlandaca (İrlanda Galcesi) dilinde yanıt verdi: “Go raibh míle maith agaibh” [Sizlere bin selam olsun]. *

Kuzey İrlanda Başbakan Yardımcısı ve Birleşik Krallık monarşisi yanlısı DUP Üyesi Emma Little-Pengelly, bölge halkının İrlanda Cumhuriyeti seçimlerinde oy kullanmasının siyasi gerçeklikle uyuşmayacak şekilde “Fazla ileri gitmek” olacağını söylemişti: “Kuzey İrlanda tamamıyla Birleşik Krallık içindedir ve bu Belfast Hayırlı Cuma Anlaşması’nın ilk ve en önemli ilkesidir.”

Adanın bütünlüğünü savunan İrlanda ulusal özgürlük hareketi Sinn Féin liderlerinden ve Kuzey İrlanda Başbakanı Michelle O’Neill ise zoraki iktidar ortağına yanıt verirken, bunun büyük bir demokrasi eksikliği olduğunu savunmuştu: “Kuzeyde yaşayan bir İrlanda vatandaşı olarak bu makama aday olabiliyorum ama oy veremiyorum.”

Psikolog ve yüksek mahkeme duruşma avukatı olan Galway Milletvekili Connolly, temmuzda Sosyal Demokratlar, Yeşiller, İşçi Partisi ve ekolojik sosyalist gruplar tarafından sembolik makama aday gösterildiğinde yarışa oldukça geriden başlıyordu. Sinn Féin, eylül sonunda eski İşçi Partisi üyesini destekleyerek aday çıkarmayacağını açıklayınca işler değişti. Özellikle bağımsız genç aktivistlerin Connolly’nin samimi kampanyasına desteğinin bunda etkili olduğu belirtiliyor.

Belfast, Kuzey İrlanda doğumlu İletişim Danışmanı Terry Stewart, İrlanda Cumhurbaşkanlığı makamının gerçek bir yürütme gücü bulunmamasına rağmen, sol blokun birliğini genel seçimlere taşımasının önemli değişikliklere yol açabileceğini söylüyor: “Catherine Connolly’nin büyük farkla seçilmesi, yaklaşık 100 yıldır İrlanda siyasi sahnesini yöneten merkez sağ seçkinleri karşısında İrlanda solu için büyük bir başarı.”

MacDonald’a göre, solun sağladığı bu birlik, adanın güneyindeki İrlanda Cumhuriyeti’nde ana muhalefet partisi olan Sinn Féin’in elini güçlendirebilir ve hatta hem güneyde hem de kuzeyde bu partinin hükümette olmasının kapısını aralayabilir. Ancak elbette koalisyon hesapları farklı dinamiklerle ilerliyor ve Sinn Féin’in iki merkez sağ partinin de markajına girmesi olası.

Connolly, kampanya süresince NATO ve Avrupa Birliği’nin silahlanma politikalarına karşı çıkarken, Filistin halkını destekleyen söylemlerinin yanı sıra, konut krizi gibi toplumsal sorunlarda sessiz kalmayacağı mesajını verdi. Seçim zaferi konuşmasında bir kez daha halkını ve ülkeye yeni gelenleri ulusal ve uluslararası arenada elinden gelen en iyi şekilde temsil etmeye çalışacağını vurguladı: “Mesajım, sesinizi olabildiğince duyurmanızdır, çünkü bir cumhuriyet ve bir demokrasi yapıcı sorgulama gerektirir.”

Stewart’ın ifadesiyle: “Catherine Connolly, önümüzdeki dönemde yeni İrlanda’yı şekillendirmekte etkin şekilde kullanacağı, uluslararası meselelere etki edeceği bir sese sahip şimdi.”

Okyanusun ötesinden adaya vuran göçmen karşıtı cereyan, İrlanda gençliğinin daha güçlü dip akıntısıyla kırıldı gibi görünüyor.

 

*İfade günlük dilde “Teşekkürler” diye karşılanabiliyor, ama birebir çevirisi böyle.