Barınma sorunu Meclis gündeminde: KYK kapasitesi öğrenci sayısının gerisinde

Türkiye genelinde milyonlarca üniversite öğrencisinin karşı karşıya kaldığı barınma krizini Meclis gündemine taşıyan DEM Parti Hakkari Milletvekili Öznur Bartın, devlet yurtlarının yetersizliği, özel yurtların ve kiralık evlerin fahiş fiyatları karşısında öğrencilerin eğitim haklarının ellerinden alındığını belirtti.

“KYK kapasitesi öğrenci sayısının çok gerisinde kaldı”

Bartin, Türkiye’de 3,5 milyonu aşkın üniversite öğrencisi olduğunu, bunların yaklaşık 1,5 milyonunun yeni yerleşeceği okullarda kalacak yer bulma telaşı yaşadığını vurguladı. 2024 yılı itibarıyla KYK yurtlarının kapasitesi yalnızca 996 bin civarındayken, bu kapasitenin bir yılda yalnızca 2 bin 169 kişi artırıldığını hatırlatan Bartin, “Bu artış rakamlarla alay etmekten başka bir şey değildir” dedi.

"İstanbul’da 800 bin öğrenciye 58 bin kişilik KYK kapasitesi"

İstanbul’da bulunan 60’tan fazla üniversite ve 800 bin öğrencinin yalnızca yüzde 7’sinin KYK yurtlarında kalabildiğine dikkat çeken Bartin, barınma imkanı bulamayan öğrencilerin özel yurtlara yönelmek zorunda bırakıldığını belirtti. Ancak özel yurt ücretlerinin astronomik seviyelere çıktığını ifade eden Bartin, “İstanbul’da özel yurtlarda tek kişilik bir oda 31 bin liradan başlıyor. 2 kişilik odalar bile 24 bin lira. Bu koşullarda okumak, sadece zengin ailelerin çocuklarına mümkün hale geliyor” dedi.

“Öğrenciler büyükşehirlerden kaçıyor”

Bartin, benzer tablonun Ankara, İzmir ve Eskişehir gibi öğrenci şehirlerinde de yaşandığını belirtti. KYK yurtlarının kapasitesinin, o illerdeki öğrenci sayısının küçük bir bölümünü barındırabildiğine dikkat çekti. Örneğin İzmir’de 173 bin öğrenciye karşılık yalnızca 36 bin kişilik KYK yurdu bulunduğunu, Ankara’da ise 315 bin öğrenciye karşı 45 bin kişilik KYK kapasitesi olduğunu ifade etti. Kiraların büyükşehirlerde 30 bin lirayı geçtiğini vurgulayan Bartin, “Barınma krizi yüzünden öğrenciler tercih yaparken kendi istedikleri bölümü değil, ailesine en yakın şehri seçmek zorunda kalıyor. Bu, anayasal eğitim hakkının ihlalidir” dedi.

“3 bin liralık KYK bursu yol parasına yetmiyor”

Öğrencilere verilen 3 bin liralık burs ve kredi miktarının yalnızca ulaşım ve yemek masraflarına bile yetmediğini dile getiren Bartin, İPA verilerine göre bir öğrencinin İstanbul’da özel yurtta kalmasının aylık maliyetinin 22 bin 920 TL, öğrenci evinde ise 18 bin 750 TL olduğunu aktardı. Bartin, “Bu şartlarda öğrencinin ders çalışması, sosyal yaşama katılması, sağlıklı beslenmesi mümkün mü? Aksine öğrenciler ya çalışmak zorunda kalıyor ya da eğitimlerinden vazgeçiyor” diye konuştu.

Bartin, Gençlik ve Spor Bakanı Osman Aşkın Bak’a şu soruları sordu:

• Bakanlığınızın kayıtlarına göre Türkiye’de eğitim gören üniversite öğrencisi sayısı kaçtır?
• Türkiye genelinde Bakanlığınıza bağlı yurt sayısı kaçtır, bu yurtların kapasite sayısı nedir, bunlardan kaçı erkek, kaçı kız yurdudur?
• Bakanlığınıza bağlı KYK yurtlarında kişi başına düşen yaşam alanı, oda kapasitesi, yemek hizmetleri ve internet gibi temel ihtiyaçların standartları ne durumdadır? Bu standartların iyileştirilmesine yönelik bir planlama yapılmakta mıdır?
• KYK yurt ücretlerinin belirlenmesinde hangi kriterler esas alınmaktadır? Artan enflasyon karşısında KYK yurtlarının ve ücretlerinin öğrenciler açısından erişilebilir olması için hangi önlemler alınmaktadır?
• 2025-2026 eğitim-öğretim yılı için Bakanlığınızca faaliyete geçirilen ya da geçirilecek yurt sayısı kaçtır ve dağılımı nedir?
• Özel yurtların fiyat politikaları ve barınma koşulları Bakanlığınızca hangi sıklıkla denetlenmektedir? Bu denetimler sonucunda kapatılan veya cezalandırılan özel yurt sayısı kaçtır?
• 2025-2026 eğitim-öğretim yılı için yaşanacak barınma krizine ilişkin Bakanlığınızca alınan önlemler nelerdir?
• Önümüzdeki yıllar içerisinde barınma krizi konusunda yaşanacak sorunların çözümüne ilişkin Bakanlığınız uzun vadeli nasıl bir planlama yapmaktadır?
• Bakanlığınızca yurt sayısının arttırılması ve burs miktarının yükseltmesine ilişkin Bakanlık harcamaları içerisinde ayrılan bütçe oranı yüzde kaçtır?
• Bakanlığınızca, OECD ülkelerindeki öğrenci bursları ve barınma imkanları dikkate alınarak Türkiye’deki uygulamalarla karşılaştırmalı bir çalışma yapılmakta mıdır?
• Bakanlığınız kayıtlarında karşılıksız ve geri ödemeli şeklinde burs sağlanan öğrenci sayısı kaçtır, bunların cinsiyet dağılımı nedir?
• Yaşanan ekonomik kriz, artan yaşam maliyetleri, alım gücünün düştüğü de göz önünde bulundurularak üniversite öğrencilerinin yaşam maliyetlerini karşılayabilecek şekilde bursların arttırılmasına ilişkin Bakanlığınızca yürütülen bir çalışma bulunmakta mıdır?
• Devlet tarafından sağlanan burs miktarının belirlenmesinde hangi kriterler göz önünde bulundurulmaktadır?
• Geri ödemeli KYK kredisi alıp mezun olduktan sonra işsizlik veya ekonomik zorluk nedeniyle ödemelerini aksatan öğrenci sayısı nedir? Bu öğrenciler için borç yapılandırmasına veya silinmesine yönelik bir çalışma yapılmakta mıdır?
• Üniversite öğrencilerinin barınma sorununun çözümü için kamu-özel iş birliği, belediyeler veya üniversiteler aracılığıyla alternatif barınma modelleri geliştirmeye yönelik bir planınız bulunmakta mıdır?