2020'de hayatını kaybeden her beş kadından biri 'ayrılmak istediği' için katledildi

TİHV’e göre Türkiye’de son 10 yılda en az 2727 kadın toplumsal cinsiyet ayrımcılığına dayalı şiddet nedeniyle yaşamını yitirdi. 2020 yılında her beş kadından biri ‘ayrılmak istediği’ için öldürüldü.

Türkiye İnsan Hakları Vakfı (TİHV) Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme kararına ilişkin bir infografik ve video çalışması hazırladı. Çalışmada, Türkiye’de kadına yönelik şiddetin durumu ele alınırken, İstanbul Sözleşmesi’nin bu şiddeti önlemedeki önemi de vurgulandı. “İstanbul Sözleşmesi'nden vazgeçmiyoruz. Sözleşme bizim için yürürlüktedir, uygulayın” denilen çalışmaya göre, Türkiye’de son 10 yılda en az 2727 kadın toplumsal cinsiyet ayrımcılığına dayalı şiddet nedeniyle hayatını kaybetti.

Çalışmada, 2020 yılında 185 kadının eşi, eski eşi, sevgilisi ve nişanlısı tarafından öldürüldüğü belirtildi.

Yine 2020 yılında, 

• 265 çocuk istismar edildi, 
• 96 kadın tecavüze uğradı, 
• 818 kadın seks işçiliğine zorlandı, 
• 284 kadın öldürüldü 
• 255 kadının ölümü şüpheli. 
• Öldürülen her 10 kadından beşi ev içi şiddet nedeniyle yaşamını yitirdi. 
• Hayatını kaybeden her 5 kadından 1 ayrılmak istediği için öldürüldü. 

TİHV’in hazırladığı infografikteki bilgiler şöyle: 

2021’in ilk dört ayında

• 108 kadın öldürüldü, 
• 74 kadının ölümü şüpheli.

TOPLUMSAL CİNSİYET TEMELLİ ŞİDDETE KARŞI ULUSLARARASI MÜCADELEDE KÖŞE TAŞLARI:

• 1985 - Nairobi  Konferansı’nın  sivil toplu   forumunda kadına yönelik şiddet ilk kez gündem edildi.
• 1992 - CEDAW  19  No’lu  tavsiye  kararı ile,  taraf  devletlere,  kadına  yönelik şiddeti önleme yükümlülüğü getirildi.
• 1993 - Kadınlara  Yönelik  Şiddetin Bertaraf  Edilmesi  Sözleşmesi,   Meclis Genel Kurulu’nda kabul edildi.
• 1995 - Pekin  Deklerasyonu  ve  Eylem Platformu kabul edildi.
• 1999 - Roma   Statüsü   ile   cinsiyet temelli  birçok  suç,  uluslararası  ceza hukukunda tanımlandı.
• 2002 - Avrupa   Konseyi     Bakanlar Komitesi’nde  Kadınların  Şiddete  Karşı Korunmasına   İlişkin   Tavsiye   Kararı alındı.
• 2011 - Kadına yönelik şiddet ve ev içi şiddeti  ayrıntılı  şekilde  ele  alan  en kapsamlı   uluslararası   sözleşme   olan İstanbul Sözleşmesi  imzalandı.
• 45 - İstanbul Sözleşmesi’ni imzalaya n ülke sayısı
• 34 - İstanbul Sözleşmesi’ni onaylayan ülke sayısı

İSTANBUL SÖZLEŞMESİ’NİN İZLEME MEKANİZMASI OLAN GREVIO’NUN 2018 TÜRKİYE RAPORUNDAN KİMİ ÖNERİLER:    

●    Toplumsal cinsiyet rollerini pekiştiren söylemle mücadele edilmeli.
●    Ders kitapları ve müfredattan cinsiyetçi içerikler ayıklanmalı.
●    Kız çocuklarının okullaşma oranı  4+4+4 sistemi  sonrası  alarm veriyor. Önlem alınmalı.
●    ŞÖNİM  merkezli  mekanizma  yetersiz.    Tecavüz  kriz  merkezleri,  cinsel  şiddet yönlendirme merkezleri kurulmasının önü açılmalı.
●    Kolluk güçleri kadınlara yönelen şiddete karşı önlem alınmalı.
●    Keşisimsel (çoklu) ayrımcılıkla mücadele edilmeli.
●    Bütçeler, toplumsal cinsiyete duyarlı bir şekilde hazırlanmalı.
●    Türkiye’de kadınların deneyimleri sağlıklı bir şekilde araştırılmalı, istatistik toplanmalı ve paylaşılmalı.
●    Sığınma evlerinin sayısı ve kapasitesi arttırılmalı.
●    Sığınma evinde kalması gerekmeyenler ya da bunu istemeyenler için farklı barınma imkanları sağlanmalı.
●    Zorla evliliklerle mücadele edilmeli.
●    6284 Sayılı Kanun’un etkin bir şekilde uygulanması sağlanmalı. Şiddet durumunda uzlaştırma ve arabuculuk yoluna başvurulmasına seyirci kalınmamalı.

Son 10 ayda 

• 8 eyleme müdahale edildi
• 2 eylem engellendi
• 75 kişi işkence ve kötü muamele ile gözaltına alındı
• 4 kişi polis müdahalesi nedeniyle yaralandı
• 2    siyasi    partinin    2    ilde (Artvin ve Edirne) ve 4 ilçede (Borçka, Hopa, Seyhan     ve Sultangazi) binalarına astıkları İstanbul Sözleşmesi pankartları polis tarafından indirildi.
• Denizli’de İstanbul Sözleşmesi ile ilgili yapılan eyleme katıldıkları gerekçesiyle İran vatandaşı 4 mülteci ‘kamu düzenini bozmak’ iddiasıyla gözaltına alındı ve haklarında sınır dışı etme kararı verildi. (EKMEK VE GÜL)