AKP neden birden yerel tohumcu oldu?

Özer AKDEMİR
İzmir

Geçtiğimiz günlerde İzmir Kemalpaşa’da Yerel Tohum Takas Şenliği’ne katılan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Eşi Emine Erdoğan, yerel tohumları ülkenin geleceği olarak tanımladı ve hükümetin bunlara sahip çıkacağını söyledi. 

Yıllardır şirket tohumlarının kullanılıp yaygınlaşmasına yönelik bir tarım politikası izleyen, hatta bunun için yerel tohum kullanımını cezalandıran yasa çıkaran AKP’nin politikalarına aykırılıklar içeren bu sözler şaşkınlıkla karşılandı. Yerel Tohumculuk Derneği kurucularından Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Tayfun Özkaya bu durumun, şirketlerden yana yeni uygulamalara geçilirken kamuoyu desteğini de kaybetmemeye dönük bir göz boyama hamlesi olduğu görüşünde. 

TARIM BAKANLIĞINDA TOPLANTI

Kemalpaşa’daki Yerel Tohum Takas Şenliği’de konuşan Emine Erdoğan’ın, Milli Tarım Hareketi içerikli tarım konusundaki görüşlerinin yanı sıra en dikkat çekici sözleri yerel tohumlarla ilgili olanıydı.  Erdoğan, “Yerel tohum geleceğimizin teminatıdır” dedi. 

Emine Erdoğan’ın bu sözlerini ve son dönemde AKP’nin tarım politikasındaki yönelimi sorduğumuz Tayfun Özkaya 1-1.5 ay önce tarım bakanı müsteşarının daveti üzerine Ankara’ya yaptığı seyahati anlatarak girdi konuya. Tarım Bakanlığında müsteşarın yanı sıra iki tane genel müdürün de görüşmede olduğunu aktaran Özkaya, görüşmenin içeriği ile ilgili şu bilgileri verdi: “Toplantıda tarım politikasını değiştireceklerini söylediler. Tarla bitkilerinde, hububat, yağlı tohumlar, yem bitkileri ve baklagillerde şirket tohumlarını (sertifikalı tohum) kullanan çiftçilere tarım desteklerini verecekler. Kullanmayanlara vermeyecekler. Sebzeyi dışarıda tutuyorlar. Çünkü sebzede olayı kendi kafalarına göre çözmüş durumdalar. En büyük destek de mazot olacak, mazotun yarısını vermeyi düşünüyorlar.” 

• 

TOHUM ŞİRKETLERİ İSTEDİ AKP YAPIYOR

Bunun tohum şirketlerinin isteği üzerine ortaya çıktığını, 4-5 ay önce Tohumcular Birliği başkanının bu yönde açıklamaları olduğunu hatırlatan Özkaya, bu politikada iki istisnanın olacağının anlatıldığını dile getirdi. Özkaya bu istisnaları şöyle sıraladı: “Birincisi  5 dekarın altında işletmesi olan bir çiftçi sertifikalı tohum almasa da mazot-gübre konusundaki destekten yararlanacak. Bu önemsiz bir şey. İkincisi ise belirsizlik söz konusu. Müsteşarın bana söylediği belli başlı ürünlerde İspir fasulyesi, Ayaş domatesi gibi ürünleri bundan muaf tutacakları yönündeydi. Fakat şimdi bunda da fikirlerini değiştiriyorlar sanki. Sertifikalı organik ürünleri yetiştirenlere bu ayrıcalığı verecekler gibi. Tahminim 20-30 tane ürünü seçip göstermelik olarak ‘Biz yerel tohumu da destekliyoruz’ gibi bir hava yaratmaya çalışıyorlar.” 

SERTİFİKALANDIRMAK İSTİYORLAR

Yerel tohumlarla ilgili muhalefetin gelişmesinden AKP’nin rahatsız olduğunu kaydeden Özkaya, bakanlık müsteşarının ‘Biz de yerel tohum şenliklerine katılalım’ dediğini, kendisinin de ‘Katılın tabii, bazı ülkelerde bu şenlikler tarım bakanlıklarının desteği ile yapılıyor’ dediğini söyledi. Müsteşarın, ‘Yerel tohumları da sertifikalandıralım’ sözlerine ‘Tamam ama bu sıradan bir çiftçi yerel tohum üreticisi, fide üreticisi bu sertifikayı kolayca alabilmeli. Herhangi bir harç, bürokrasi falan olmadan. O şartlarda olur, neden olmasın’ yanıtını verdiğini ifade eden Özkaya, “Tamam falan dedi müsteşar ama buna uymayacaklarını düşünüyorum. Bunları şirketlere verecekler belki de” diye konuştu.

ŞİRKETLERE ÇALIŞIRKEN HALKA DA ŞİRİN GÖZÜKMEK İSTİYORLAR

Özkaya, “Kısacası tohum şirketlerine verdikleri bir söz var. Onu yerine getirirken bu arada kamuoyunu kaybetmeyelim, yerel tohumları da destekler görünelim diye düşünüyorlar” sözleriyle AKP’nin son dönemdeki politika değişikliği görüntüsünün arka planını özetledi. 

Kemalpaşa’daki Tohum Takas Şenliği’ne kendisinin katılmadığını ancak katılanlardan ve fotoğraflardan anladığı kadarıyla ciddi bir tohum takası olmadığını dile getiren Özkaya, “Hatta bazı şirket tohumlarını dağıtmışlar. Monsanto’nun reklam afişini gördüm. O da yer almış. Daha ziyade yemek yarışması, yerel gıda satışı, şenlik havası içinde yapmışlar. Tamamıyla bir yutturmaca, göz boyamaca gibi bir durum var. Diğer yandan da biz yerel tohum konusunda bir ideolojik üstünlük kazanmış olduk ki AKP’de ‘Biz de bundanız’ deme ihtiyacını hissediyor” dedi.