Emekli olduktan sonra kıdem tazminatı hak edebilir miyim?

SORU: İyi günler. Ben EYT’den emekli olmuştum. Ama aynı iş yerinde çalışmaya devam ettim. Yaklaşık 4 yıldır da çalışmaya devam ediyorum. Ancak işveren beni işten çıkardı. Bu durumda ben yeniden kıdem tazminatı ve kullandırılmamış yıllık izin paramı alabilir miyim?

CEVAP: İyi günler dilerim. Öncelikle şu hususun altını çizmek isterim. İşçinin kıdem tazminatını hangi koşullar altında alacağı tek madde olarak yürürlükte olan 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14. maddesinde düzenlenmektedir. Kanun düzenlemesne göre, “... hizmet aktinin devamı süresince her geçen tam yıl için işverence işçiye 30 günlük ücreti tutarında kıdem tazminatı ödenir.” Dolayısıyla kıdem tazminatı açısından iş sözleşmesinin fesih nedeni ile birlikte işçinin çalıştığı sürenin de en az bir yılı doldurmuş olması şartı aranmaktadır. Dolayısıyla işçinin kıdem tazminatına hak kazanması sadece bir kez olabilecek bir uygulama değildir. Örneğin işçi bir iş yerinden kıdem tazminatını alarak ayrılıp farklı bir işe girip burada bir yıldan fazla süre ile belirsiz süreli bir iş sözleşmesi ile çalışmış ise bu durumda haklı sebeplerin varlığı halinde yine kıdem tazminatına hak kazanabilecektir. Bu durum emekli olup çalışmaya devam eden işçiler açısından da aynıdır. Burada işçinin aynı işveren nezdinde çalışmaya devam etmesi veya farklı bir iş yerinde çalışmış olmasının bir farkı yoktur. Kıdem tazminatı işçinin bu çalıştığı dönem için ödenen meblağ olacaktır.

Yargıtay 9. HD, 01.12.2016 tarihli 2015/ 27792 E, 2016/ 21433 K sayılı ilamında, bu hesaplamanın ne şekilde yapılması gerektiğini belirtmiştir.

“... Kıdem tazminatı açısından; davacının emeklilik sonrası çalışmaya ara verdiğinin sonra tekrar davalı nezdinde çalıştığının tespiti halinde emeklilik öncesi ve sonrası hizmet sürelerinin birleştirilmesi mümkün değildir, zira; davacıya, ibranamede 4 bin 883.82 TL. kıdem tazminatı ödendiği belirtilmiş olup, dava dilekçesinde de davacının emekliliğinde işçilik alacakları için eksik ödeme yapılarak 4 bin 888 TL. ödendiği belirtilmiştir.

Davacının emeklilik sonrası çalışmaya ara verdiğinin sonra tekrar davalı nezdinde çalıştığının tespiti halinde mahkeme tarafından yapılacak iş; emeklilik tarihine kadar geçen hizmet dönemi için ödenmesi gereken kıdem tazminatının hesaplanarak yapılan ödeme düşülerek varsa bakiye kıdem tazminatını hüküm altına almak, emeklilik sonrası hizmet süresi için ise kıdem tazminatını ayrıca hesaplayarak hüküm altına almaktır. Davacının emeklilik sonrası çalışmadığının anlaşılması halinde ise sadece emekliliğine kadar geçen hizmet süresi için kıdem tazminatı hesaplanarak yapılan ödeme düşüldükten sonra varsa bakiye kıdem tazminatı hüküm altına alınmalıdır.

Davacının emeklilik sonrası ara vermeksizin çalışmaya devam ettiğinin anlaşılması halinde ise mahkeme tarafından yapılacak iş; emeklilik öncesi ve sonrası hizmet süresini bir bütün kabul ederek tüm bu hizmet süresi üzerinden kıdem tazminatı hesaplanarak, ibranameye konu ödemenin makbuz hükmünde sayılarak mahsubundan sonra varsa bakiye kıdem tazminatını hüküm altına almaktır.”

Dolayısıyla kıdem tazminatınız size ödeme yapılıp yapılmadığına göre hesaplanacaktır.

Yıllık izin açısından ise çalışmaya devam eden işçinin yıllık ücretli izin süresi önceki ve sonraki çalışma süreleri toplanarak hesaplanır. Yıllık izin, anayasal bir dinlenme hakkı olduğu için farklı bir hesaplama yapılmaktadır. Buna göre, yıllık izin ücreti açısından, emeklilik öncesi ve sonrası var olduğu ispatlanan tüm hizmet süresi toplamı üzerinden hak ettiği yıllık izin süresi esas alınarak kullandığı yıllık izin sürelerinin düşümünden sonra hesap yapılacaktır. Örneğin daha önceki dönem iş yerinde 15 yıldan fazla çalışmış iseniz, bu durumda daha önce yapılan ödemeler düşecek ancak 14 günlük izne değil, yasa gereği 26 günlük yıllık ücretli izin üzerinden hak kazanma söz konusu olacaktır.