CHP ve sosyalistler

Ülke politik olarak kritik bir dönemeçten geçerken CHP ve sosyalistlerin ilişkisi üzerine birtakım tespitler de yapılmaya başlandı. Dönemin kritikliği şurada: Başında Erdoğan’ın bulunduğu Saray rejimi varlığını dizginsiz bir diktatörlükle sürdürmek ve halkın önündeki belki on yıllara da hükmetmek istiyor. Kırıntı haline gelmiş hak ve özgürlüklerin de budanması, seçme ve seçilme hakkının, devlet güvencesi taşıyan diploma, tapu vb. gibi belgelerin bir anda yok sayılması, geçersizleşmesi, zaten yeterince gerici olan anayasa ve yasaların keyfe göre uygulanması ya da uygulanmaması, mahkemelerin Adam’ın iki dudağı arasından çıkacak bir söze bakması vb. gibi uygulamalarla açık bir diktatörlüğe doğru ilerlemesi bu sürece damgasını vuruyor.

Ana muhalefet partisi CHP de Saray rejimi ’nin hedefinde ve tutuklanmalar ve görevden almalar, doğrudan bu partinin varlığını da hedef almaya başladı. Bütün bu saldırılara karşı CHP 19 Mart’tan başlayan, önünü gençlerin açtığı, halkın cesaret verdiği ve katıldığı bir direniş yoluna girdi. Saray rejiminin saldırılarını püskürtmeye, demokratik hak ve özgürlükleri kazanmaya yönelik bu mücadele özünde -kapsamı sınırlı da olsa- demokrasi -siyasi demokrasi- mücadelesi ve ülkenin gerici ve faşist bir yöne doğru ilerlemesine karşı olan sosyalistler de doğal olarak bu mücadeleye katılıyor ve demokratik hak ve özgürlükler için mücadele ediyorlar.

İşte bu durum yukarıda varlığına işaret ettiğimiz bazı tespitlerin yapılmasına yol açıyor. Cumhuriyet Yazarı M.A. Güller 13 Ekim’de şunları yazdı: “Ne yapmalı” sorusuna Cumhuriyet Yazarı Ergin Yıldızoğlu’nun yanıtı “CHP’yi destekle, laikliği ve Cumhuriyetçiliği savun, sosyalist hareketi inşa et” şeklindeydi. Gazetemizin kıdemli yazarlarından Prof. Dr. Emre Kongar, Yıldızoğlu’nun önermesini şu şekilde geliştirdi: “‘Reelpolitik’ adına, şimdilik CHP’yi eleştirerek destekle, Atatürk çizgisinde laikliği, antiemperyalizmi ve Cumhuriyetçiliği savun ve böylece sosyalist harekete destek ol.” Üçlü önermeyi sadeleştirmekten yanayım: Çünkü antiemperyalizmi, laikliği ve cumhuriyetçiliği savunmak, birinci ve üçüncü önermelerin ortak paydası zaten. …Dolayısıyla formülasyon “CHP’yi ‘eleştirerek’ desteklemek ve sosyalist hareketi inşa etmek” diye sadeleşebilir. Diğer yandan hem sosyalist olduğum için ama hem de son 23 yılın deneyimiyle, sosyalist hareketin inşasını, CHP’yi desteklemekten daha önemli buluyorum; dolayısıyla formülü, “Sosyalist hareketin inşası ve CHP’yi sola çekerek desteklemek” diye ters çeviriyorum.”

Söylenenler özetle bunlar. Öncelikle vurgulamak gerekir ki, sosyalistlerin -kim sosyalist kim değil ayrımını saklı tutarak- CHP’yi desteklemek, eleştirerek desteklemek, onu sola çekerek desteklemek gibi bir görevleri yoktur. Ama sosyalistlerin demokrasi mücadelesine tüm güçleriyle katılmak, bu mücadelenin başarıya ulaşması için CHP dahil, demokrasi ve özgürlükleri savunan tüm güçlerle birlikte Saray rejimine karşı mücadele etmek, bu amaç için gerekirse cepheler, güç birlikleri oluşturmak gibi bir görevleri vardır. CHP ilkeli ve sınırları belirlenmiş bir ittifaka yanaşmayabilir, bu durumda da CHP mevcut tutumunu sürsürdükçe fiilen birlikte hareket etmek, eylem birliği yapmak çizgisinden vazgeçmemek gerekir. Bugün CHP halk hareketinin sınırlarını mitinglerle kontrol etmeye yönelmiş de olsa, onun kitleleri harekete geçirme gücü ve muhalefetin şimdilik en hareketli kesimi olduğu görmezden gelinemez.

Gelelim sorunun diğer yanına: CHP desteklenerek sosyalist hareket inşa edilemez ya da güçlendirilemez. Sosyalist hareketin güçleneceği alan işçi sınıfı ve emekçi yığınlardır. Bugün işçi sınıfının bağımsız politik bir hareket olarak hareket etmesi de, kendiliğinden kitlesel-ekonomik temelli de olsa- hareketi zayıftır. Bunun pek çok nedeni bulunmaktadır ve bu yazının sınırları içinde bunu ele almak olanaklı değildir. Ama işçi hareketinin bu zayıflığının sosyalistler üzerinde inkar edilemeyecek bir etkisi bulunmaktadır. Tek cümle ile bu etki sosyalistlerin de zayıf olmasıdır. Dayandığı sınıfın hareketi zayıfsa, onun politik temsilcileri de zayıftır. Bu durum ne sosyalistlerin sınıf içindeki çalışmasını, ne de genel olarak mücadelesini, amaçlarını engellemez ama çağrılarını, taktiklerini, hareket tarzlarını etkiler.

Açıkçası sosyalistlerin bu duruma verecekleri yanıt halk hareketini bir yana bırakalım, fabrika ve iş yerlerindeki çalışmamızı güçlendirelim olamaz. Bu tür bir çalışma sosyalistlerin her zaman yapmak zorunda olduğu, olağan çalışmadır. Şimdi yapmaları gereken işçi sınıfının halk hareketine sınıf olarak katılmasını sağlamaya çalışmak, sınıf içindeki tüm çağrılarını ve çabalarını bu yöne doğru geliştirmektir. Açık ki bu çaba sermaye ve patronlara karşı sınıfın günlük mücadelesinden bağımsız bir çalışma değildir ve işçiler politik kazanımlar elde etmelerinin, sendikal örgütlenme özgürlüğü dahil, demokratik hak ve özgürlükler için mücadele etmenin, kendilerinin sermayeye karşı ve onun devletine karşı mücadelesinin zorunlu koşulu olduğunu tecrübeleriyle kavrayacaklardır. Demokrasiyi kazanmayı hedefleyen günlük politik mücadeleye katılmanın, nihai olarak sermayeyi yıkma mücadelesiyle ayrılmaz bir bağa sahip olduğunu, bu mücadelenin sonal mücadelenin başarısına götüren tek yol olduğunu sınıf bilinçli her işçi kavramak zorundadır.

İşçi hareketinin zayıf olması, işçi sınıfına özgü mücadele biçimlerinin -grev, genel grev, politik genel grev, genel direniş vb.- kullanılamamasına, halk hareketinin bu mücadele biçimlerinden yoksun kalmasına yol açmakta ve halk hareketinin gücünü zayıflatmaktadır. Örneğin mitingler iktidarı rahatsız etmekte ancak zorlayıp sonuç alacak güç olamamaktadır. İşçi ve emekçi yığınlar arasında yoksulluk, açlık, işsizlik bu kadar yaygınken, tüm temel ihtiyaçlara ulaşmak bu kadar olanaksız hale gelmişken, işçi sınıfını ve emekçi yığınları milyonluk kitleler halinde hareketlendiremeden bu iktidarın saldırılarını püskürtmek olanaksız değilse de oldukça zor olacaktır.