‘LGBTİ’lerin örgütlenme hakları saldırı altında’

“Ailem Güvende” adıyla geçtiğimiz eylül ayında15 ilde LGBTİ’leri hedef alan operasyonlar düzenlendi. 100’ü aşkın kişi gözaltına alındı, tutuklandı, derneklere operasyon düzenlendi, sosyal medya hesaplarına erişim engelleri getirildi. Şimdi ise LGBTİ’lerin bir araya geldiği derneklerin fiili olarak işletilemez hale getirilmesiyle karşı karşıyayız.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, 12 Eylül’de başlayan “Ailem Güvende” operasyonları kapsamında hazırladığı 2 Kasım 2026 tarihli iddianameyle Sosyal Politika, Cinsiyet Kimliği ve Cinsel Yönelim Çalışmaları Derneğinin (SPoD) feshedilmesini istedi. Bunun duyurulmasının hemen ardından 11 Kasım’da akşam saatlerinde Lambdaİstanbul’un ofisi “İzinsiz lokal işletme” gerekçesiyle mühürlendi. Bunun peşinden HEVİ LGBTİ+ derneğinin de feshinin istendiği öğrenildi. Yapılan açıklamalarla ofisi mühürlenen Lambdaİstanbul’un da feshinin istendiği öğrenildi.

Onlarca kişi hâlâ tutuklu

12 Eylül’de yapılan operasyonlarda en az 81 kişi tutuklandı. 23 Ekim’de Ankara merkezli 7 ilde düzenlenen bir sonraki operasyon dalgasında 45 kişi gözaltına alındı. Bu gözaltılar sonucunda 10’u trans kadın olan 19 kişi tutuklandı. 3 Kasım’da ise İzmir’de başka bir saldırıyla karşı karşıya kalındı. Trans kadınlardan 12 kişi gözaltına alındı, 7 kişi tutuklandı. Geçtiğimiz günlerde 3, 12 Kasım’da 5 kişinin tahliye edilmesine rağmen hâlâ onlarca LGBTİ’nin tutukluluğu devam ediyor.

Lambdaİstanbul ofisinin mühürlenmesi sürecini gazetemize değerlendiren bir dernek gönüllüsü yürüttükleri faaliyetlere dair şöyle dedi: “Ofisimizin temel amacı, İstanbullu lubunyaların güvenle sosyalleşebileceği, bir araya gelebileceği ve nefes alabileceği bir alan yaratmaktı. Haftanın belirli günlerinde açtığımız alanımızda ziyaretçilerle sohbet ediyor, kütüphanemizdeki kitapları paylaşıyor, arşivimizi açıyor ve şehir dışından ya da yurt dışından gelen aktivistler ile lubunyalar için bir dayanışma ve iletişim merkezi oluyorduk. Bu ofis, İstanbul’da insanların rahatça nefes alabileceği nadir alanlardan biriydi ve kapatılması çok can sıkıcı” dedi.

Yaşananların münferit bir olay olmadığını, iktidarın sistematik bir politikası olduğunu belirten gönüllü, “Denetimlerde resmi yollarla herhangi bir açık veya hata bulunamayınca, 12 Eylül operasyonlarıyla gözaltılar ve tutuklamalar gerçekleştirildi. Şimdi ise mühürlemeler ve kapatılmalarla karşı karşıyayız. Bu durum, LGBTİ derneklerinin ve örgütlenme alanlarının kökünden kazınmaya çalışıldığı, rejimin bir cezalandırma politikasıdır. Bu baskılar yalnızca bizimle sınırlı kalmayıp, diğer dernekleri de kapsayan sistematik bir süreç olarak ilerlemektedir” diyerek dernek ofisinin mühürlenmesine karşın hukuki olarak gerekli itirazları yapacaklarını belirtti.

“Birlikte güçlenmemizi engellemek için alanlarımızı kapatmaya çalışan bu politikalara karşı sesimizi duyurmayı ve dayanışmayı sürdüreceğiz” diyen gönüllü 12 Eylül ve sonrasında gözaltına alınan tüm LGBTİ’lerin de serbest bırakılması çağrısını yaptı.

Danışmanlık hizmetleri ifadelerde soruldu

HEVİ LGBTİ+ Derneğinden Ameda ise fesih talebi sürecini şöyle değerlendirdi: “12 Eylül’de ‘Ailem Güvende’ operasyonunun başlangıçları, direkt olarak LGBTİ+ örgütlerine, LGBTİ+ hak savunucularına ve insan hakları savunucularına yönelik bir şiddetin başlangıcını doğurmuştu. Devlet yıllardır bizlere salladığı sopasını bir kez daha gösterdi.”

“HEVİ’nin Kürt kimliğini, Kürtçe, Arapça, Farsça dillerinde danışmanlık vermesini, bununla birlikte yine adının en başta HEVİ olması da dahil olmak üzere her şeyi ifadelerde sormuşlardı. Verdiğimiz danışmanlıkları LGBTİ+ varoluşuna özendirmek, LGBTİ+ propagandası yapmak üzerinden okunduklarını söyleyebiliriz” diye devam eden Ameda, ayrıca bu uzman hizmetlerin “ruhsatsız danışmanlık” olarak nitelendirildiğini, böylesi danışmanlıkların yalnızca bakanlık veya devlet tarafından verilmesi gerektiği söylenerek yargılandıklarını aktardı.

HEVİ’nin pandemi döneminde sağlık hakkı üzerine yazdığı hak ihlali raporunun ve diğer raporların doğrudan suç unsuru haline getirildiğini belirterek, “Hak ihlali yapmak değil, hak ihlalini duyurmanın, görünür kılmanın kendisini bir suç haline getirip HEVİ’yi aslında buradan da suçluyorlar” dedi.

Son olarak Lambda İstanbul ve SPoD gibi kurumlara da benzer şekilde fesih taleplerinin geldiğini hatırlatarak baskıların yaygınlaşmasını beklediklerini ifade etti.