DEÜ Hastanesi işçileri: HABAŞ’ın sorumluları hesap vermeli

İzmir — Türkiye Sağlık ve Sosyal Hizmet İşçileri Sendikası (Sağlık-İş) İzmir Şubesi, Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi’nde Aliağa HABAŞ Demir Çelik Fabrikası’nda 19 işçinin hayatını kaybetmesine ilişkin basın açıklaması düzenledi. Açıklamaya SES, Hep-Sen ve Türk Sağlık-Sen de destek verdi. Hastane içinde yapılan açıklamada basın metnini Sağlık-İş DEÜ İş yeri Temsilcisi Medine Demir okudu. Ortada cevaplanması gereken çok ciddi soruların, araştırılması gereken ihmallerin ve hesap vermesi gereken sorumluların olduğunu söyleyen Demir, yetkililere soru yöneltti:

• Bakım ve onarım çalışmaları öncesinde gerekli iş güvenliği tedbirleri alınmış mıdır?
• Kullanılan vincin teknik kontrolleri ve periyodik bakımları eksiksiz yapılmış mıdır?
• Doğal gaz ve oksijen hatlarının güvenliği yeterince sağlanmış mıdır?
• Çalışanların can güvenliğini koruyacak risk analizleri yapılmış mıdır?
• İş güvenliği uzmanlarının uyarıları dikkate alınmış mıdır?
• Daha önce yapılan denetimlerde hangi eksiklikler tespit edilmiş, bu eksiklikler giderilmiş midir?
• İşçilerin güvenliği mi, üretimin devamlılığı ve ekonomik çıkarlar mı öncelenmiştir?

“Asıl mesele denetimin yapılmış olması değil”

Denetimin yapılmış olmasının güvenliğin sağlanmış olduğu anlamına gelmediğini belirten Demir, “Yetkililer tarafından fabrikada iş sağlığı ve güvenliği uzmanlarının bulunduğu ve geçmiş dönemlerde denetimler gerçekleştirildiği ifade edilmektedir. Ancak burada asıl mesele kaç denetim yapıldığı değil, bu denetimlerin işçilerin hayatını koruyacak sonuçlar üretip üretmediğidir” dedi.

Bir iş yerinde uzmanların bulunmasının, denetim raporlarının hazırlanmasının veya mevzuatın kağıt üzerinde yerine getirilmesinin yeterli olmadığını vurgulayan Demir, “Önemli olan, işçinin vardiyasına sağ salim başlayıp evine sağ salim dönebilmesidir. Eğer bir fabrikada bakım çalışması sırasında yaşanan teknik bir arıza, onlarca insanın hayatını etkileyecek boyutta bir felakete dönüşüyorsa denetimlerin etkinliği ve iş güvenliği sisteminin işleyişi bütün yönleriyle sorgulanmalıdır” ifadelerini kullandı.

“Devletin sorumluluğu açıklama yapmak değildir”

Cumhurbaşkanı tarafından adli ve idari soruşturma başlatıldığının, ihmali ve sorumluluğu bulunan kişilerin ortaya çıkarılacağının açıklandığını söyleyen Demir, “İlgili bakanlar da bölgeye giderek incelemelerde bulunmuş, soruşturmanın sürdüğünü ve altı kişi hakkında gözaltı kararı bulunduğunu bildirmiştir. Elbette soruşturma başlatılması gereklidir. Ancak devletin sorumluluğu yalnızca facia meydana geldikten sonra bölgeye gitmek, açıklama yapmak ve soruşturma başlatmak değildir” diye konuştu.

Devletin asli görevinin böyle facialar yaşanmadan önce gerekli denetimleri yapmak, iş güvenliğini sağlamak ve emekçilerin yaşam hakkını korumak olduğunu belirten Demir, “Bizler devletin bu olay karşısındaki tutumunu yalnızca yapılan açıklamalarla değil, ortaya çıkarılacak gerçeklerle, şeffaflıkla ve atılacak somut adımlarla değerlendireceğiz. Soruşturmaların yalnızca birkaç çalışan veya teknik personelle sınırlı kalmaması, işletme yönetiminin, iş güvenliği sorumlularının, denetim mekanizmalarının ve varsa kamu görevlilerinin sorumluluğunun da araştırılması gerekmektedir” dedi.

“İşçiler, fabrikaların üretim rakamlarından ibaret değildir”

Hiç kimsenin sermayenin, makamın veya siyasi gücün arkasına saklanarak sorumluluktan kaçmaması gerektiğini vurgulayan Demir, “Aliağa, Türkiye’nin önemli sanayi merkezlerinden biridir. Ancak sanayileşmenin bedeli işçilerin canıyla ödenemez. Üretim, büyüme, ihracat ve ekonomik kazanç hiçbir zaman insan hayatının üzerinde tutulamaz. İşçiler, fabrikaların üretim rakamlarından ibaret değildir. Bizim istediğimiz ayrıcalık değil, anayasal bir hak olan yaşam hakkının korunmasıdır” dedi. Demir son olarak taleplerini sıraladı:

• Patlamanın meydana geliş nedeni bütün teknik ve bilimsel yönleriyle kamuoyuna açıklanmalıdır.
• Fabrikanın geçmiş iş güvenliği denetimleri, bakım kayıtları, risk analizleri ve tespit edilen eksiklikleri kamuoyuyla paylaşılmalıdır.
• Sorumluluğu bulunan işletme yöneticileri, iş güvenliği sorumluları ve ilgili kamu görevlileri dahil herkes hakkında gerekli incelemeler yapılmalıdır.
• Soruşturma bağımsız, tarafsız ve şeffaf biçimde yürütülmelidir.
• Hayatını kaybeden işçilerin ailelerinin maddi ve manevi hakları güvence altına alınmalı, yaralı işçilerin tedavi ve rehabilitasyon süreçleri eksiksiz karşılanmalıdır.
• Aliağa başta olmak üzere bölgedeki sanayi tesislerinde kapsamlı iş sağlığı ve güvenliği denetimleri gerçekleştirilmelidir.
• Benzer faciaların tekrar yaşanmaması için yalnızca kağıt üzerinde kalan değil, uygulanabilir ve yaptırımı olan tedbirler hayata geçirilmelidir.

Açıklamanın ardından söz alan Sağlık-İş İzmir Şube Başkanı Özgür Aslan, “Bugün işverenler yüksek kârlar sağlarken işçilere ölüm, yoksulluk ve keder kalıyor. Ağır çalışma koşulları ve düşük ücretlerle işçiler yaşamlarını sürdürmeye çalışıyor. Her yıl Türkiye’de 2 bin işçi hayatını kaybediyor. O yüzden bizler yoksulluğa, düşük ücrete, güvencesiz çalışmaya karşıyız. Örgütlenmek ve haklarımız için mücadele etmekten başka şansımız yok” dedi.

(Evrensel)