İşçiler ve gençler mücadeleyi büyütmeye çağırıyor: Fransa’da işçiler 17 Kasım’da yeniden greve çıkacak

Strasbourg — Fransa’da sendikaların 5 Kasım’da gerçekleştirdiği genel grevin ardından, hükümetle ücret artışlarıyla ilgili 9 Kasım’da toplantı yapıldı. Hükümetin teklifi dalga geçer gibiydi: Aylık 24 avroya denk gelen yüzde 1.6’lık artış. İşçilerin ve sendikaların bu orana yanıtı 17 Kasım’da yeniden greve çıkma kararı almak oldu.

CGT Genel Sekreteri Sophie Binet, hükümetin aslında zam yapma taraftarı olmadığını ancak yükselen toplumsal öfke karşısında bu sınırlı artışı açıklamak zorunda kaldığını söyledi. Ancak bu adım, ücretler konusundaki temel sorunları ortadan kaldırmıyor.

Sendikalar arasında izlenecek mücadele yöntemi konusunda ise farklılıklar bulunuyor. Uzlaşmacı CFDT Sendikasının Genel Sekreteri Marylise Léon, önceliğin iş kollarında hızlı bir şekilde ücret görüşmelerinin başlatılması olduğunu savunurken, CGT Genel Sekreteri Sophie Binet, gerçek kazanımların ancak grev ve kitlesel mücadeleyle elde edilebileceğini söylüyor. CGT, Solidaires ve FSU, 17 Kasım’da kamu ve özel sektörde grev ve gösteri çağrısı yaptı. CGT ayrıca çalışanların işyerlerinde bir araya gelerek genel kurullar düzenlemesini, taleplerini tartışmasını ve grev kararını konuşmasını istedi.

Asgari ücretteki artış neden yeterli değil?

Hükümetin açıkladığı yüzde 1.6’lık asgari ücret artışı ilk bakışta bir iyileştirme gibi sunulsa da gerçekte çalışanların yaşadığı geçim sıkıntısına çözüm getirmiyor.

Çünkü açıklanan artışın önemli bir bölümü, zaten ocak ayında otomatik olarak yapılması gereken zamdan kaynaklanıyor. Hükümetin gerçek ek katkısı ise aylık yalnızca 5-8 arası avro düzeyinde. Sophie Binet’in “Biz dilenmeye, kırıntılarla yetinmeye gelmedik” denesinin nedeni de bu.

Sorun yalnızca asgari ücretle çalışanların gelirinin düşük olması da değil. Tüm ücretlerin enflasyon karşısında erimesi ve alım gücünün azalması. CGT’nin asgari ücretteki artışın diğer ücret gruplarına da yansıtılmasını, tüm ücret artışlarında asgari ücret artışının taban olarak kabul edilmesini istemesinin nedeni de bu.

Kaynak yok yalanı

Hükümetin ücret artışları için gerekli kaynakların bulunmadığı iddiası ise gerçeği yansıtmıyor. Sendikalar, şirketlerin kâr marjlarının ve büyük sermayenin dağıttığı temettülerin yüksekliğine dikkat çekerek, ücretlerin artırılması için kaynakların şirket kârlarından karşılanabileceğini söylüyor.

Binet, 9 Kasım’da France İnter radyosunda yaptığı açıklamada kaynağa ilişkin bir başka gerçeğe de dikkat çekti: “Büyük şirketlere koşulsuz kamu desteği sağlanırken çalışanlara yalnızca birkaç avroluk artış önerilmesi kabul edilemez!” Ücretlerin alım gücünün korunması kadar kamu hizmetlerine yeterli bütçe ayrılması ve kemer sıkma politikalarının geri çekilmesi de temel talepler arasında.

Gerçek kazanımlar için grev ve mücadele çağrısı

5 Kasım’da 1.6 milyon kişinin katıldığı gösteriler, hükümetin geri adım atmak zorunda kalmasında belirleyici oldu. Bu süreçte birçok işyerinde ücret görüşmelerinin başlaması da mücadelenin sonuç almaya başladığını gösterdi.

Sendikalar, bu tablonun korunması ve genişletilmesi gerektiğini söylüyor.

CGT Genel Sekreteri Sophie Binet, 17 Kasım’ın yalnızca bir günlük eylem olarak kalmaması gerektiğini, kamu ve özel sektör çalışanlarının birlikte mücadele etmesinin önemini vurguladı: “Çünkü hükümet ve patronlarla yapılan görüşmelerde toplumsal baskı olmadan gerçek kazanımlar sağlanamıyor. Ücret müzakerelerinin sonuç vermesi için grevlerin ve kitlesel eylemlerin sürmesi gerekiyor.”

CGT yayımladığı bildiride 17 Kasım eylemlerinin temel hedeflerinden biri de işçi ve gençlik hareketinin ortak mücadelesini güçlendirmek olduğunu vurgularken, Révolution Permanente’nin aktardığına göre bazı şehirlerde, meslekler arası genel kurullar (AG interprofessionnelles) düzenlenmesi yönündeki girişimler de yaygınlaşıyor. Bu toplantılar, tabandaki güçleri bir araya getirip mücadeleyi koordine etmeyi, mücadeleyi genişletip kitleselleştirmeyi ve genel grevin örgütlenmesini hedefliyor.

Öğrenciler de memnun değil

İşçi sendikalarının ardından hükümetle görüşen öğrenci ve lise örgütleri de toplantıdan somut sonuçlar elde edemedi. Başbakan Sébastien Lecornu, öğrenci temsilcileriyle yaptığı görüşmede, gençlerin taleplerine karşılık verecek yeni ve kapsamlı bir çözüm açıklamadı. Union étudiante, Union syndicale lycéenne, UNEF ve FAGE gibi öğrenci ve lise örgütlerinin temsilcileri, hükümetin yaklaşımını yetersiz buldu.

Öğrencilerin en önemli eleştirilerinden biri, üniversiteye geçiş ve yerleştirme sistemi Parcoursup konusunda hükümetin gerçek bir değişiklik önermemesi oldu.

Hükümet, Parcoursup sisteminin 2027’den itibaren aşamalı olarak dönüştürüleceğini, 2028’de ise tamamen değiştirileceğini açıkladı. Ancak bu açıklama, daha önce de gündeme getirilmiş vaatlerin tekrarlanmasından ibaret kaldı.

Union étudiante Genel Sekreteri Éloïse Lefebvre-Milon, hükümetin öğrencilerin taleplerini hâlâ ciddiye almadığını vurguladı.

Toplantıda ayrıca okul tatillerinde telafi dersleri düzenlenmesi ve lise öğrencilerinin katılım mekanizmalarının yeniden yapılandırılması gibi öneriler de gündeme geldi. Ancak bu uygulamaların hangi kaynaklarla hayata geçirileceği konusunda somut açıklamalar yapılmadı.

Buna karşılık hükümet, okul işgallerine ve protestolara katılan öğrencilere yönelik yaptırım tehdidini sürdürdü. Öğrencilerin ve örgütlerinin yanıtı ise mücadeleyi sürdürme kararı oldu.

Union syndicale lycéenne Başkanı Ryad Rani, gençlere seslenerek mücadelenin bırakılmaması gerektiğini söyledi. Rani, eylemlerin devam etmesinin ve hükümet üzerindeki baskının artırılmasının önemine dikkat çekti.

Öğrenci ve lise örgütleri, cumartesi günü yeniden sokaklara çıkma çağrısı yaparken, 17 Kasım’daki ulusal seferberliğe de katılacaklarını duyurdu.

Eğitim sendikaları da gençlik hareketine destek veriyor. Snes-FSU Genel Sekreteri Sophie Vénétitay, grev, yürüyüş ve kitlesel buluşmaların birlikte örgütlenmesi gerektiğini belirterek, gençlik hareketinin yeniden güç kazanmasının önemini vurguladı.