Eğitim-İş'ten öğrenci yemeği raporu: 15 yaşındaki her beş öğrencinin biri maddi imkânlar nedeniyle en az bir öğün atlıyor

Eğitim-İş tarafından hazırlanan “Öğrencinin Yemeği Kamunun Sorumluluğu” başlıklı raporda, Türkiye’de 15 yaşındaki her beş öğrenciden birinin maddi imkânsızlıklar nedeniyle haftada en az bir öğün atladığı ve bu oranla Türkiye’nin OECD ülkeleri arasında ilk sırada yer aldığı belirtildi. Raporda, bütün devlet okullarında her öğrenciye okul günlerinde ücretsiz ve sıcak bir öğün yemek verilmesi önerildi.

Eğitim-İş, “Öğrencinin Yemeği Kamunun Sorumluluğu” başlıklı raporu yayımladı. Konuyla ilgili yapılan yazılı açıklamada, merkezi yönetim bütçesinin yüzde 1,36’sının ayrılması halinde okul öncesi ve zorunlu eğitim kapsamındaki 15,2 milyon öğrencinin tamamına bir eğitim yılı boyunca her okul günü ücretsiz bir öğün yemek verilebileceği belirtildi.

Türkiye’de 15 yaşındaki her beş öğrenciden birinin maddi imkansızlıklar nedeniyle haftada en az bir öğün atladığı ve bu oranla Türkiye’nin OECD ülkeleri arasında ilk sırada yer aldığı ifade edilen raporda, Avrupa İstatistik Ofisi’nin 2025 verilerine yer verilerek 18 yaş altındaki çocukların yüzde 37,6’sının yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında bulunduğu ve Türkiye’nin bu alanda Avrupa ülkeleri arasında ilk sırada olduğu kaydedildi.

Raporda, TÜİK’in 2022 verilerine göre her gün et, tavuk veya balık tüketebilen çocukların oranının yüzde 12,7 olduğu belirtildi.

Okul yemeğinin bir sosyal yardım değil, eğitim hakkının ayrılmaz bir parçası olduğu belirtilen raporda, öğrencilere sağlıklı beslenme koşullarının sağlanmasının devletin anayasal yükümlülüğü olduğu vurgulanarak "Yıllardır öne sürülen 'bütçe yetersiz, kaynak yok' mazeretlerini kabul etmiyoruz. Ortada bir kaynak sorunu yoktur; açık, bilinçli bir siyasi tercih vardır" ifadeleri kullanıldı.

"Yemekhaneler çocukların birlikte ve acele etmeden yemek yiyebileceği ferahlıkta olmalıdır"

Raporda, şu talep ve öneriler sıralandı:

• "Bütün devlet okullarında, istisnasız her öğrenciye, her okul günü bir öğün ücretsiz ve sıcak yemek verilmelidir. Bu hak yasayla güvence altına alınmalı; hükümetlerin değişmesiyle ortadan kalkmayacak bir düzenleme yapılmalıdır. Program, MEB bütçesinde kendine ait ve kalıcı bir kalem olarak yer almalıdır.
• Ücretsiz, güvenli ve kolay erişilebilir içme suyu programın ayrılmaz parçası olmalıdır. Menüler bağlayıcı bir ulusal beslenme standardına göre beslenme uzmanlarınca hazırlanmalı; çölyak, diyabet ve besin alerjisi gibi gereksinimler için güvenli alternatifler sunulmalıdır.
• Yemekhaneler çocukların birlikte ve acele etmeden yemek yiyebileceği ferahlıkta olmalı; okul yemeği programları ayrıca çocukların sosyalleşmelerine ve okulda kurdukları ilişkilere destek olacak şekilde kurgulanmalıdır.
• Bir öğün yemek, bu ülkenin karşılayamayacağı bir yük değildir. Çocukların aç kalması ise karşılayamayacağımız bir maliyettir."

(ANKA)