Abu Dabi'de Rusya-Ukrayna görüşmeleri: Esir takasında anlaşma, toprak sorununda uzlaşma yok

Rusya, Ukrayna ve ABD heyetleri, Ukrayna savaşının sona erdirilmesi amacıyla Birleşik Arap Emirlikleri'nin başkenti Abu Dabi'de 10-11 Kasım tarihlerinde bir araya geldi. ABD'nin arabuluculuğunda gerçekleştirilen görüşmelerin ikinci gününde insani konular, savaş sonrası güvenlik düzenlemeleri ve çatışmaların sınırlandırılması ele alındı.

İki gün süren temasların ardından ABD Başkanı Donald Trump'ın özel temsilcisi Steve Witkoff ve damadı Jared Kushner, Rusya ve Ukrayna arasında şimdiye kadarki en büyük savaş esiri takaslarından birinin gerçekleştirilmesi konusunda anlaşmaya varıldığını açıkladı. ABD'li yetkili Kushner, takas edilecek kişilerin sayısının ertesi gün netleştirileceğini bildirdi. Rus heyeti başkanı Vladimir Medinskiy ve Ukrayna heyeti başkanı Rüstem Umerov da anlaşmayı doğruladı.

Witkoff ve Kushner'in 12 Kasım’da Moskova'ya giderek Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile görüşmesi, ardından Dublin'de Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile bir araya gelmesi bekleniyor.

Esir takası konuşuldu

Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, ilk günün ardından yaptığı açıklamada 1000'e 1000 veya 1500'e 1500 kişilik takas seçeneklerinin gündeme geldiğini belirtmişti.

Ukrayna tarafı, Rusya tarafından alıkonulan sivillerin ve Ukrayna'dan götürülen çocukların geri dönüşünü de müzakerelerin insani boyutunun önemli başlıkları arasında gösterdi.

İkinci günün sonunda açıklanan anlaşma, müzakerelerin somut sonuçlarından biri oldu. Ancak takasın kapsamı ve uygulanma takvimi henüz kesinleşmedi.

Donbas ve NATO üyeliği anlaşmazlığı sürüyor

Görüşmelerin önündeki en önemli engellerden biri toprak meselesi. Rusya, Ukrayna'nın doğusundaki Donbas bölgesinin tamamı üzerindeki taleplerinden geri adım atmış değil. Moskova ayrıca Ukrayna'nın tarafsız statü benimsemesini ve NATO'ya katılmamasını istiyor.

Rusya, Ukrayna topraklarının yaklaşık beşte birini kontrol ediyor.

Ukrayna yönetimi ise ordusunun savunduğu topraklardan vazgeçmeyeceğini belirtiyor. Zelenskiy, toprak meselesinin iki ülke liderleri düzeyinde ele alınması gerektiğini savunuyor.

Taraflar ayrıca savaşın sona ermesinin ardından Ukrayna'nın güvenliğinin nasıl sağlanacağı konusunda da farklı pozisyonlara sahip. Kiev yönetimi, uzun vadeli ve işleyebilir güvenlik garantileri talep ediyor.

Avrupa'nın masadaki rolü tartışmalı

Ukrayna heyeti, ABD, İngiltere, Fransa, Almanya, İtalya, NATO ve Avrupa Komisyonu temsilcileriyle de görüştü.

Ukrayna Dış İstihbarat Servisi Başkanı ve heyet başkanı Rüstem Umerov, Avrupa ülkeleriyle yapılan toplantılarda tarafların pozisyonlarının karşılaştırıldığını ve sonraki adımların koordine edildiğini açıkladı.

Ancak Rusya, Avrupa temsilcileriyle doğrudan temas kurulmasına sıcak bakmadı. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Rus heyetinin Abu Dabi'deki Avrupalı temsilcilerle görüşmediğini ve böyle bir temasın planlanmadığını bildirdi.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, savaşın ayrıntılarından önce daha geniş bir Avrupa güvenlik çerçevesinin ele alınmasını istiyor. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ise daha kapsamlı güvenlik görüşmelerinin ancak ateşkesin ardından yapılabileceğini savunuyor.

Müzakereler devam ederken çatışmalar da sürdü

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, ilk günkü görüşmeleri verimli olarak nitelendirirken savaşın sona erdirilmesi konusunda ilerleme sağlanmasının zaman alacağını belirtti.

Buna karşın müzakereler devam ederken sahadaki çatışmalar da sürdü. Rusya, Ukrayna'nın enerji altyapısına yönelik saldırılarını devam ettirdi. Ukrayna Başbakanı Sergiy Koretskiy, ülkenin dört orta bölgesindeki altı büyük elektrik trafo merkezinin vurulduğunu açıkladı. Ukrayna enerji şirketi Naftogaz da Dnipropetrovsk bölgesindeki bir tesisin insansız hava aracı saldırısında hasar gördüğünü bildirdi.

Rusya Savunma Bakanlığı ise Ukrayna'ya ait yüzlerce insansız hava aracının düşürüldüğünü duyurdu. Rusya'nın Ust-Luga petrol ihracat limanında saldırı sonucu yangın çıktığı ve üç çalışanın yaralandığı bildirildi.

(Dış Haberler)