Aliağa’da iş cinayetlerine karşı yüründü: 'İş cinayetlerine tahammülümüz kalmadı'

İzmir- Aliağa’da faaliyet gösteren HABAŞ Demir Çelik Fabrikası’nda meydana gelen patlamada işçilerin hayatını kaybetmesi ve çok sayıda işçinin yaralanması üzerine Aliağa Emek ve Demokrasi Platformu eylem yaptı. Zeytinli Park’ta bir araya gelinen eylemde, Aliağa Demokrasi Meydanı’na yürüdü. Açıklamayı platform adına Mustafa Gök okudu.

Eyleme KESK Genel Başkanı Ayfer Koçak, çeşitli emek ve meslek örgütleri, sendikalar, Aliağalı işçiler ve ilçe halkının yanı sıra Emek Partisi (EMEP) İzmir İl Örgütü, EMEP Genel Başkan Yardımcısı Selma Gürkan ve çeşitli siyasi partiler katıldı. Direnişteki Smart Solar işçileri de eylemde yer aldı.

Platform adına açıklamayı okuyan Mustafa Gök, HABAŞ’ta yaşanan patlamanın münferit bir kaza olmadığını vurgulayarak, “Yaşanan bu acı olay münferit bir kaza değil, göz göre göre gelen bir iş cinayetidir” dedi.

‘İşçileri bu koşullarda çalışmaya mahkûm edenler cinayetlerden sorumludur’

Aliağa’daki sanayi tesislerinde son haftalarda peş peşe yaşanan ölümlü iş cinayetlerine dikkat çeken Gök, “Sermayenin bitmek bilmeyen kâr hırsı, ertelenen bakımlar, eskimiş malzeme kullanımı, taşeronlaştırma zinciri ve hiçbir caydırıcılığı olmayan göstermelik cezalar, bu katliamların önünü açmaktadır. İşçileri güvencesiz, sağlıksız ve tam bir cehennemi andıran koşullarda çalışmaya mahkûm edenler bu cinayetlerin doğrudan sorumlusudur” ifadelerini kullandı. Her iş cinayetinin ardından sorumluların “kader”, “kaza” ve “fıtrat” söylemleriyle hesap vermekten kaçtığını belirten Gök, “İşçinin canını hiçe sayan bu sömürü politikalarına karşı sessiz kalmayacağız” dedi.

‘Nedenler bağımsız heyet tarafından araştırılsın’

Platformun taleplerini sıralayan Gök, HABAŞ patronu ve fabrika yöneticileri başta olmak üzere ihmali bulunan tüm yetkililerin ve denetim görevini yerine getirmeyen kamu görevlilerinin yargılanmasını istedi. Patlamanın nedenlerinin TMMOB ve ilgili meslek odalarının da yer alacağı bağımsız bir heyet tarafından araştırılmasını ve sonuçların kamuoyuyla paylaşılmasını talep etti.

Fabrikada işçi sağlığı ve iş güvenliği koşulları sağlanana kadar üretimin durdurulmasını isteyen Gök, bu süreçte işçilerin ücret ve yasal haklarının eksiksiz ödenmesi gerektiğini belirtti. İş güvenliği altyapısını sağlamayan tesislerin yeni yatırım ve kapasite artışı onaylarının da askıya alınmasını istedi.

Enkaz altında kalan işçilere ulaşılması için arama kurtarma çalışmalarının tüm imkânlar seferber edilerek kesintisiz sürdürülmesi gerektiğini ifade eden Gök, Aliağa’nın sağlık altyapısındaki eksikliklere de dikkat çekti.

Ağır sanayi tesislerinin bulunduğu ilçede yoğun bakım ve yanık ünitesi bulunan bir devlet hastanesinin olmamasını eleştiren Gök, “Son yaşanan olay göstermiştir ki Aliağa’da meslek hastanesi ihtiyacı artık bir zorunluluk olmuştur ve derhal bu hastanenin ilçemizde açılması gerekmektedir” ifadelerini kullandı.

‘Yetkili sendika sorumluluk alarak üretimi durdurmalıdır’

Gök, “İşçilerin yaşamı sermayenin kâr hırsına feda edilemez. Güvencesiz çalışma düzenine, denetimsizliğe ve cezasızlık kültürüne karşı alanlarda olmaya, bu davanın ve kurtarma çalışmalarının sonuna kadar takipçisi olmaya devam edeceğiz” dedi.

Yetkili sendika Türk Metal’e de seslenen Gök, “Yetkili sendika, inisiyatif ve sorumluluk alarak derhal üretimi durdurmalıdır” ifadelerini kullandı. Açıklama, “İş cinayetleri son bulsun, sorumlular hesap versin!” sözleriyle sona erdi.

Selma Gürkan: ‘HABAŞ işçinin kanı üzerinden büyüyor’

Basın açıklamasının ardından konuşan Emek Partisi (EMEP) Genel Başkan Yardımcısı Selma Gürkan, HABAŞ’ta yaşanan patlamanın göz göre göre geldiğini belirterek, “Bu bir kaza değil cinayettir. Daha geçen haftalarda üç işçi kardeşimiz yaşamını yitirdi. Son 10 yılda 28 işçi sadece HABAŞ’ta yaşamını yitirdi” dedi.

Patlamada yaşamını yitiren işçilerin sayısının artabileceğine ilişkin endişelerini dile getiren Gürkan, işçilerin daha önce tankların ağırlığına ve kolonların bu yükü taşıyamayacağına ilişkin raporlar hazırladığını belirtti. Gürkan, “İşçiler tarafından bu tankların ağırlığı kaldırmayacağı, tonajları kaldırmayacağı, kolonların bu ağırlığı taşımaya gücünün yetmeyeceğine dair raporlar hazırlanmış. Duyulmasına rağmen kolonlar bugün çöktü, 18 işçi kardeşimiz yaşamını yitirdi. Üstelik de bu sayının 18’le sınırlı kalmayacağı yönünde endişelerimiz var. 24 işçinin yaşamını yitirdiğine dair öngörüler var” diye konuştu.

HABAŞ’ın Türkiye’nin ve dünyanın büyük şirketleri arasında yer almasına dikkat çeken Gürkan, şirketin büyümesinin işçilerin emeği ve yaşamı pahasına gerçekleştiğini söyledi. Gürkan, “HABAŞ büyüyor. HABAŞ dünyanın en büyük 72 şirketi arasında yer almış. Türkiye’de 35 şirket arasında yer alıyor, en büyük 35 şirket arasında. Nasıl büyüyor? İşte işçilerin kanı, canı üzerinden büyüyor. İşçilerin yoğun emek sömürüsü üzerinden büyüyor” ifadelerini kullandı.

Fabrikadaki çalışma koşullarına dikkat çeken Gürkan, “8 saatlik çalışma düzeni yok, 12-14 saatlik çalışma düzeni var. Başka ne var? İşçilerin hakları yok. Ama ne var? Denetimsizlik var. Cezasızlık var” dedi. HABAŞ’ın AKP iktidarından teşvik ve destekler aldığını belirten Gürkan, şirketin yatırımlarını büyütürken işçi sağlığı ve iş güvenliği için gerekli önlemleri almadığını ifade etti.

‘Ailelerin yanında olacağız’

Patlamaya ilişkin hukuki sürecin takipçisi olacaklarını söyleyen Gürkan, sorumluların hesap vermesi için emek ve demokrasi güçlerinin örgütlü mücadelesinin önemine dikkat çekti. Gürkan, “Biliyoruz ki yargıyı da satın almaya çalışacaklar. Biliyoruz ki iktidardaki güçlerini bunun için kullanacaklar. İşte onların bu hesabını boşa düşürecek şey bizim bu cinayetlerin hesabını sormak üzere emek ve demokrasi güçleri olarak örgütlü bir biçimde ailelerin yanında olarak, ailelerin organizasyonunu sağlayarak, ailelerin birliğini sağlayarak HABAŞ patronlarından, bu katliamın sorumlularından, bu katliamın sorumlusı olan bakanlık bürokratlarından, iktidar siyasetçilerinden hesabı sormamızdır” diye konuştu.

HABAŞ patronlarının arkasında siyasi iktidarın bulunduğunu söyleyen Gürkan, “Ama HABAŞ patronları yalnız değildir. Onların arkasında bir güç vardır, cesaret aldıkları bir güç vardır. O cesaret aldıkları güç, işte teşvikleri aldıkları, vergi indirimini aldıkları, yatırımlar için destek aldıkları bu iktidardır, beslendikleri kaynaklar buralardır” ifadelerini kullandı. Gürkan, tüm ülkede Emek ve Demokrasi Güçleri olarak HABAŞ’ta yaşanan patlamanın takipçisi olacaklarını vurguladı.

‘Yasalar uygulansın diye nöbet tutuyoruz’

Basın açıklamasının ardından söz alan DİSK Enerji-Sen Genel Başkanı Süleyman Keskin, 35 gündür fabrika önünde direnişte olan 85 işçinin mücadelesine dikkat çekti. İşçilerin Kod 46 gerekçesiyle işten çıkarıldığını belirten Keskin, “Seksen beş işçi arkadaşımız kapının önüne konuldu. Kod 46, yani hırsızlık gerekçesiyle işten çıkarıldılar. Şimdi o kapının önünde, bir çadırda nöbet tutmak zorundalar. Ama bu ülkenin bir tane yetkilisi çıkıp da ‘Burada ne oluyor?’ diye sormuyor” dedi.

İşçilerin 35 gündür 24 saat fabrika önünde nöbet tuttuğunu ifade eden Keskin, “Ne için tutuyoruz? Yasalar uygulansın diye. Bu memlekette yasa koyucuların çıkardığı yasalar uygulansın diye” diye konuştu. Yetkililerin görevlerini yerine getirmediğini söyleyen Keskin, “Görevlerini yerine getiremiyorlarsa bıraksınlar o koltukları. Bu memleketi emekçiler yönetsin!” ifadelerini kullandı.

İşçilerin mücadelesinden vazgeçmeyeceklerini vurgulayan Keskin, “Fabrika kapısındaki mücadelemizden de vazgeçmeyeceğiz. Memleketin dört bir yanında patronların kâr hırsı yüzünden can veren işçi kardeşlerimizin de hesabını sormaktan vazgeçmeyeceğiz” dedi.

‘Bir daha katliamlar yaşanmasın diye birleşmeliyiz’

İş cinayetlerine karşı mücadelenin yalnızca basın açıklamalarıyla sınırlı kalmaması gerektiğini belirten Keskin, “Bu bizim için yalnızca bir görev, yalnızca bir basın açıklaması değil. Bu bizim mücadelemizdir. Biz yan yana gelip bu alanlarda açıklama yapıp dağıldıktan sonra, yeniden bir katliam yaşandığında bir araya geleceksek bu katliamlar devam edecek. Bunu çok iyi biliyoruz” diye konuştu.

Patronların kâr hırsına karşı ortak mücadele çağrısı yapan Keskin, “Yan yana gelip omuz omuza vererek, gözü kârından başka hiçbir şey görmeyen patronların karşısına hep birlikte dikileceğiz. Bu cinayetlerin hesabının sorulmasından asla vazgeçmeyeceğiz” ifadelerini kullandı.

Keskin, HABAŞ patlamasına ilişkin hukuki sürecin de takipçisi olacaklarını belirterek, “Çavdar avukat arkadaşlarımız da hukuksal sürecin takipçisi olacaklar. Ailelerimize, bütün dostlarımıza ve arkadaşlarımıza çağrımızı duyurmalarını sağlayın. Avukat arkadaşlarımız bu sürecin de takipçisi olacaklar. Bir yandan da hukuksal mücadelemizi yürüteceğiz” dedi.

Ayfer Koçak: ‘HABAŞ sicili kabarık bir şirket’

Son olarak konuşan KESK Genel Başkanı Ayfer Koçak, HABAŞ’ın geçmiş yıllarda da iş cinayetleriyle gündeme geldiğini belirterek, “HABAŞ sicili çok kabarık bir şirket. 2017’den bugüne her yıl en az bir iş cinayetiyle gündeme gelmiş. 11 işçi arkadaşımızı kaybettiğimiz bir şirket bugüne kadar. Ve 2026’nın son iki ayında üç farklı, sözüm ona kaza gerçekleşiyor burada. Peki, tedbir?” dedi.

İş cinayetlerinin nedenlerinin bilindiğini söyleyen Koçak, HABAŞ’ın kendi çalışmalarında da taşeronlaşmanın arttığını ortaya koyduğunu ifade etti. Koçak, “2024’ten 2025’e geçerken kadrolu çalışan sayısındaki artışın iki katı kadar taşeron çalışan almışlar” diye konuştu.

Şirketin iş kazalarına yaklaşımını eleştiren Koçak, “Onlar cinayet ve işçilerin hayatlarına kastetme haliyle bakmıyorlar. Günlük iş kaybı olarak bakmışlar. Ama oradan bile baktıklarında şunu itiraf etmişler. Taşerondan, taşeron işçilerin çalışmış olduğu alanlardaki iş kazalarındaki artışın, HABAŞ’ın çalışanlarının çalıştığı alandaki kazalardan iki kat daha fazla olduğunu tespit etmişler” ifadelerini kullandı.

(Evrensel)