Kültürpark Platformu: 'Basmane Çukuru Protokolü açıklansın'

İzmir – Geçmişi İzmir Yangınına kadar uzanan 103 yıllık “Basmane Çukuru” sorunu geçtiğimiz günlerde, AKP’li İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) arasında imzalanan “Gizli protokol” ile tekrar alevlendi. Kültürpark Platformu, yaşanan arazi mülkiyeti ve İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) ile yürüttüğü görüşmelere Bilirkişi Raporlarıyla yanıt verdi.

3 Bilirkişi Raporu 3 ayrı hesaplama

Basmane arazisiyle ilgili 2022, 2024 ve 2025 yıllarında hazırlanan üç ayrı bilirkişi raporunu kamuoyuyla paylaşan Kültürpark Platformu, “Her üç Bilirkişi Raporu da belediyenin tapu iptali ve tescil talebini haklı buldu ve tapunun belediyeye geri dönüşünden yana görüş bildirdi. Bilirkişiler arazinin mülkiyeti konusunda mutabakat içindeyken, yalnızca alacak miktarları konusunda farklı hesaplamalar yapmışlardır” bilgisini paylaştı.

"Burhan Özfatura döneminde kamu malı güvencesiz bırakıldı"

Basmane arazisi, 1997 yılında dönemin İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Burhan Özfatura tarafından kat karşılığı ihale sözleşmesiyle Güç Yapı İnşaat ve EGS Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş.'ye verildiğinin belirtildiği açıklamada, “kamu malı güvencesiz bırakıldı” yorumu yapıldı.

3 Temmuz 1997 tarihinde imzalanan sözleşmeyle yüklenicilerin 360 gün içerisinde 15 bin 131 metrekarelik sosyal ve kültürel alanı belediyeye teslim etmeyi taahhüt ettiğini hatırlatan platform, inşaat henüz başlamadan tapuların tamamının şirketlere devredildiğinin altı çizildi.

2022 yılında Tunç Soyer'in belediye başkanlığı döneminde sözleşmenin geriye etkili feshi, yüklenicilere devredilen tapuların iptali, taşınmazın tamamının belediye adına tescili ve teminat mektubunun nakde çevrilmesi talepleriyle İzmir 21. Asliye Hukuk Mahkemesi’ne dava açıldığı ve davada kapsamında 7 Aralık 2022, 22 Temmuz 2024 ve 6 Ekim 2025 tarihlerinde üç ayrı bilirkişi raporu hazırlandığı ifade edildi.

Bilirkişi: 3,9 Milyon alacak hesapladı

Açılan davada 6 Ekim 2025 tarihli 3. Bilirkişi Raporunda yüklenici şirket lehine 3 milyon 978 bin 987,3 dolar alacak hesabı yapılırken, bu tutarın ödenmesiyle birlikte taşınmazın belediye adına tescil edilmesinin mümkün olabileceğine yer verildi. Platformun, bu raporla ilgili değerlendirmesinde, “Bilirkişi raporlarında farklı alacaklara hükmedilmiş olunsa da sözleşmenin geriye doğru feshedilmesi ve tapuların tekrar belediye adına tescil edilmesi konusunda güçlü değerlendirmeler yer aldı. Mahkemenin de aksi yönde bir görüş vermesi mümkün değildir” değerlendirmesi yaptı.

Kahramanlar Otoparkı'nın yüklenicilerin Basmane arazisindeki hakları açısından gerekçe oluşturamayacağını da belirten platform, 22 Temmuz 2024 tarihli raporda otoparkın Yap-İşlet-Devret modeliyle gerçekleştirilmiş ve süresi tamamlanmış ticari bir iş olarak değerlendirildiğini aktardı.

Hukuki süreç devam ederken takastan vazgeçildi

Cemil Tugay'ın 2024 yılında belediye başkanı seçilmesinin ardından Basmane arazisine ilişkin sürecin devam etmediğini belirten Platform, “07 Aralık 2022 tarihli ilk Bilirkişi Raporunu değerlendirilmeye alınmadı. Tersine, konuyu Belediye Meclisi’ne getirerek 2024 yaz aylarında takas yetkisi peşinde koştu. Bu takas, Belediye’nin Basmane ’deki haklarıyla, Konak’a Belediye binası inşasının yapılması takasıydı” denildi.

“Kamusal haklarımızdan vazgeçmeyeceğiz”

Basmane arazisinin Kültürpark'ın ayrılmaz bir parçası olduğunu belirten Kültürpark Platformu, “Basmane Çukuru, kentin önemli hafıza alanlarından biridir. Bu taşınmazın geleceğine ilişkin kararların şeffaf ve katılımcı biçimde alınması gerekir. Meslek odaları ve kent paydaşlarının sürece dahil edilmesi gerekir, Basmane Çukuru kamunundur, kamusal haklarımızdan vazgeçmeyeceğiz” dedi.

Kültürpark Platformu açıklamada şu notları vurguladı:

"İzmir Barosu ve Kültürpark Platformu 10 Mart 2026’da “Belediye Meclisinin Başkana böyle bir yetki veremeyeceğine” dair bir dava açıldı açılan dava sürüyor.

24 Mayıs 2026’da CHP ikiye ayrılırken, 16 Haziran 2026’da sonuçlanması beklenen Büyükşehir Basmane Çukuru davası Hâkimin “izin kullandığı” gerekçesiyle, Kasım 2026 ayına ertelendi. Bundan 2 gün sonra Cemil Tugay CHP’den istifa etti.

Ardından 7 Ekim 2026’da AKP’ye geçti. AKP’ye transferinden tam 27 gün önce 10.09.2026’da sermayeye ilk hediyesini Basmane Çukuru protokolünü TMSF ile imzalayarak sundu. Protokol henüz açıklanmadı.

Basmane Çukuru’nun 15 gün sonra görülecek olan 'karar duruşmasından geri çekildi mi' bilinmiyor."