DEM Partili Heval Bozdağ’dan engellilerin emeklilikte yaşadığı mağduriyetin ve hak kayıplarının giderilmesi için kanun teklifi

DEM Parti Ağrı Milletvekili Heval Bozdağ 15 Ocak 2025 tarihinde yürürlüğe giren 7538 sayılı Kanun ile 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun geçici 87'nci maddesi ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun geçici 10'uncu maddesinin ikinci fıkrası kaldırılarak engelliliği nedeniyle vergi indiriminden yararlanma esasına dayalı emeklilik uygulamasına son verildiğini hatırlatarak. “Bunun yerine çalışma gücü kaybının Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından değerlendirilmesine dayanan yeni bir sistem getirilmiştir. Bu değişiklik nedeniyle daha önce engelli raporu ve vergi indirimi hakkı bulunan birçok engelli çalışan, emeklilik şartlarını fiilen sağlamış olmasına rağmen SGK tarafından yeniden değerlendirmeye tabi tutulmakta ve ‘çalışma gücü kaybı yoktur’ gerekçesiyle emeklilik hakkından yararlanamamaktadır. Söz konusu değişiklik, herhangi bir geçiş süreci öngörülmeden yürürlüğe konulmuştur. Yıllardır mevcut mevzuata göre sigortalılık ve prim koşullarını tamamlamaya çalışan, emekliliğine birkaç gün veya ay kalmış olan, sağlık kurulu raporu ve vergi indirim belgesi bulunan ya da SGK tarafından emeklilik tarihleri kendilerine bildirilmiş olan engelli çalışanlar bir anda farklı emeklilik koşullarına tabi tutulmuştur” dedi.

Engellileri çalışma yaşamının ve sosyal güvencenin dışına iten sağlamcı ve ayrımcı anlayışın kabul edilmez olduğunu belirten Heval Bozdağ; “Eşit, güvenceli ve erişilebilir bir yaşam haktır. Engellilerin yıllarca çalışarak, prim ödeyerek ve emeklilik planlarını buna göre yaparak kazandıkları haklar 7538 sayılı Kanun’la ellerinden alınmıştır. Emeklilik koşulları değiştirilmiş, belirsizlik ve mağduriyet büyütülmüştür. Engellilerin mevcut yasal düzenleme kapsamında emekli olabilmeleri fiilen mümkün değildir” dedi.

Bu hak kayıplarının giderilmesi, kazanılmış hakların korunması ve engelli yurttaşların emeklilik hakkına erişebilmesi için hazırladıklarını belirten Bozdağ şu teklifi Meclise sundu

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- 5510 sayılı Kanun'un geçici 10'uncu maddesinde yapılan değişiklikle 1 Ekim 2008 öncesinde sigortalı olan engelli çalışanların vergi indirimi esasına dayalı önceki emeklilik koşullarından yararlanmalarının yeniden sağlanması amaçlanmaktadır. Ayrıca sigortalıların ilk defa sigortalı oldukları tarihte tabi oldukları emeklilik koşullarının korunması ve hukuki güvenlik ilkesinin güvence altına alınması hedeflenmektedir.

MADDE 2- 7538 sayılı Kanun nedeniyle emeklilik başvurusu reddedilen veya aylığı kesilen kişilerin hak kayıplarının giderilmesi amaçlanmaktadır. Reddedilen başvuruların eski mevzuat hükümlerine göre yeniden değerlendirilmesi, hak kazananların aylıklarının hak ettikleri tarihten itibaren bağlanması ve kesilen aylıkların geçmişe dönük ödenmesi hedeflenmektedir.

MADDE 3- Yürürlük maddesidir.

MADDE 4- Yürütme maddesidir.

7538 SAYILI SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun geçici 10'uncu maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir:

"Bu Kanunun yürürlük tarihinden önce ilk defa sigortalı olan ve 4'üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında bulunan sigortalılardan engelliliği nedeniyle vergi indiriminden yararlananların yaşlılık aylığına hak kazanma koşulları, 15/1/2025 tarihinden önce yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerine göre belirlenir. Bu kapsamda bulunan sigortalıların emeklilik koşullarının belirlenmesinde ilk defa sigortalı oldukları tarihte tabi oldukları mevzuat hükümleri esas alınır.

MADDE 2- 5510 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir:

"GEÇİCİ MADDE ...- 7538 sayılı Kanun nedeniyle engelliliği sebebiyle vergi indiriminden yararlanarak yaşlılık aylığı bağlanması talebi reddedilenlerin başvuruları, başvuru tarihi itibarıyla 15/1/2025 tarihinden önce yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerine göre yeniden değerlendirilir. Yapılan değerlendirme sonucunda yaşlılık aylığına hak kazandığı tespit edilenlerin aylıkları, ilgili mevzuat hükümlerine göre aylığa hak kazandıkları tarihten itibaren bağlanır. Aynı nedenle aylığı kesilenlerin aylıkları, kesildiği tarih itibarıyla yeniden bağlanır ve kesilme tarihinden itibaren ödenmeyen aylıklar hak sahiplerine ödenir."

MADDE 3- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 4- Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.