Şirintepe'deki gençler uyuşturucu kullanımına dair ne düşünüyor?

 

Emir YILDIRIM ve Ozan DEMİR

Eskişehir

 

Şekerim, gönderdiğin metindeki yazım ve noktalama yanlışlarını orijinal anlamına ve içeriğine tamamen sadık kalarak şu şekilde düzelttim:

Eskişehir’in işçi ve emekçilerin yoğun olarak yaşadığı mahallelerinden biri olan Şirintepe’de gençlere, son yıllarda giderek daha fazla gündeme gelen uyuşturucu sorununu nasıl gördüklerini sorduk. Uyuşturucunun gençlerin yaşamına nasıl yansıdığını, kullanımın nedenlerini ve mahallede nasıl konuşulduğunu anlamaya çalıştık.

Konuştuğumuz gençler, uyuşturucuyu yalnızca bireysel bir tercih olarak görmüyor; işsizlik, geleceksizlik, ekonomik sıkıntılar, sosyal olanakların yetersizliği ve arkadaş çevresinin etkisine dikkat çekiyor. Uyuşturucuya erişimin kolaylaşmasından kaygı duyan gençler, çözümün yalnızca cezalandırmaya dayanmaması gerektiğini belirtiyor.

“Ekonomik sorunlar kullanımda belirleyici”

İlk olarak Ezgi’yle konuşuyoruz. Ezgi, sorunun yalnızca bireysel tercihlerle açıklanamayacağını, gençlerin içinde bulunduğu sosyal koşulların yanı sıra popüler kültürün de etkili olduğunu düşünüyor. Sosyal medya aracılığıyla tüketim, gösteriş ve hızlı yaşamın özendirildiğini belirten Ezgi, uyuşturucunun da zaman zaman bu yaşam tarzının bir parçası gibi sunulduğunu söylüyor.

Bu durumun özellikle müzik ve sosyal medya üzerinden gençlere ulaştığını belirten Ezgi, “Gençler bunu havalı zannediyor. Sosyal medyada yapılan şarkılardan, idol aldıkları insanlardan kaynaklı olduğunu düşünüyorum. Uyuşturucu içiyor, rap yapıyor gibi şeyleri örnek alabiliyorlar” diyor.

Ezgi’ye göre ekonomik olarak dezavantajlı mahallelerde işsizlik, yoksulluk, eğitim imkanlarının sınırlılığı ve gelecek kaygısı gençleri daha savunmasız bırakıyor. “Ekonomik durumu kötü olan yerlerde daha fazla yaygınlaşıyor. Çünkü gençler kendilerini çaresiz ve umutsuz hissedebiliyor” diyor. Bunun yalnızca yoksul gençlerin sorunu olmadığını da ekleyen Ezgi, asıl tartışılması gerekenin gençleri uyuşturucuya yöneltebilecek koşullar olduğunu düşünüyor: “Gençlere yalnızca ‘uyuşturucu kullanmayın’ demek yeterli değil. Ücretsiz spor, kültür ve sanat alanları artırılmalı. Aileler de ekonomik baskı altında, bu sebeple sorumluluk yalnızca ailelere bırakılmamalı.”

“Çözüm cezalarla sınırlı tutulamaz”

Tuğba da uyuşturucu kullanımında arkadaş çevresi ve sosyal ortamların etkisine dikkat çekiyor. Eskişehir’de konser, bar ve park gibi alanlarda uyuşturucuyla karşılaşılabildiğini belirten Tuğba, bazı çevrelerde kullanımın “sertlik”, “güç ve gösteriş” üzerinden normalleştirilebildiğini söylüyor.

Ekonomik sorunların gençler üzerindeki baskıyı artırdığını belirten Tuğba, “İstediğin kadar düzgün bir bölüm okusan da aile ve çevre baskısı, iş bulamayacağım kaygısı çok etkili” diyor.

Okullarda yalnızca uyuşturucunun zararlarını anlatan seminerlerin yeterli olmadığını düşünen Tuğba, rehberlik hizmetlerinin güçlendirilmesini ve gençlerin sorunlarını anlatabilecekleri mekanizmalar oluşturulmasını istiyor. Mücadelenin polis operasyonları ve cezalarla sınırlı kalmaması gerektiğini vurguluyor.

“Uyuşturucuyla mücadele için başka bir hayat sunmalı”

Caner, aile, arkadaşlık ve sosyal ilişkilerde yaşanan sorunların gençleri çıkmaza sürükleyebildiğini belirtiyor. “Bence gençlerin yaşadığı sorunlar onları bazı insanlara özenmeye itebiliyor. Zaten çoğu kişi ‘Derdimden içiyorum’ diyor. İnsan kendisini çıkışsız hissettiğinde, çevresindeki insanların davranışlarından daha kolay etkilenebiliyor” diyor.

Caner’in üzerinde durduğu bir diğer nokta ise gençlerin mahallede sosyalleşebileceği alanların yetersizliği. Şirintepe’de ücretsiz sosyal alanların sınırlı olduğunu belirterek, “Gençlerin gidip takılabileceği bir basketbol sahası, düzgün bir park bile yok. Olan yerler de her zaman güvenli değil. Sadece uyuşturucuyla mücadele etmek yetmez, gençlere uyuşturucunun dışında bir hayat da sunmak gerekiyor” ifadelerini kullanıyor.

Ekonomik sıkıntıların ve geleceksizliğin bu tabloyu ağırlaştırdığını belirten Caner, “Kesinlikle etkisi var. Zaten çoğu kişinin geleceği parlak olmuyor. İçinde umut yeşerebilecek herhangi bir hobi de edinemediği için dolaylı yoldan başlamış oluyor” diyor.

Caner, uyuşturucuya erişimin zorlaştırılması gerektiğini düşünüyor. Ancak bunun yalnızca polis operasyonlarıyla çözülemeyeceğini belirterek, denetimin yanı sıra gençlerin yaşam koşullarının da değiştirilmesi gerektiğini vurguluyor.

“Çevre faktörü çok kritik”

Ecem, özellikle arkadaş çevresi ve rol model eksikliğine dikkat çekiyor. “Bence sürü psikolojisi var. Mesela bir abileri oluyor, genelde hep onları örnek alıp arkalarından gidiyorlar” diyen Ecem, gençlerin kendilerini geliştirebilecekleri alanların yetersizliğinin bu durumu beslediğini düşünüyor. Hilal ise “özentilik ve merakın” gençleri uyuşturucuya yönelten önemli etkenler olduğunu söylüyor. Bir kez uyuşturucunun bulunduğu bir çevreye girildiğinde kullanımın normalleşmesinin ve gençlerin birbirini etkilemesinin kolaylaştığını belirtiyor. Bu cevap, akıllarımıza gençlerin uyuşturucuya nasıl bu kadar kolay erişebildiği, çevrelerine nasıl dahil olabildiği sorularını da getiriyor.

Ekonomik sorunların yanında geleceksizliğin de gençleri etkilediğini belirten Hilal, eğitimini tamamladıktan sonra iş bulamama ve ekonomik bağımsızlığını kazanamama kaygısının gençler üzerinde baskı oluşturduğunu söylüyor. Bazı gençlerin uyuşturucuyu “kafa dağıtmak, dertleri unutmak” için bir kaçış yolu olarak gördüğünü ifade ediyor.

Şirintepe’nin uyuşturucu konusunda kötü bir üne sahip olduğunu belirten Ecem, “Benim duyduğum hep ‘Şirintepe kötü, her köşede satılıyor’ şeklinde. Ekstra bir şey gözlemlemedik ama her yerde insanların abilerinin peşine takıldığı garip bir ortam var” diyor. Hilal ise mahallede uyuşturucunun daha çok kullanıcıların çevreye verdiği zararlar üzerinden konuşulduğunu belirtiyor.

Çözüm konusunda Ecem ve Hilal de diğer gençlerle benzer düşünüyor. Ecem, ailelerin yaşadığı ekonomik ve sosyal sorunlara da müdahale edilmesi gerektiğini söylerken Hilal, rehberlik hizmetlerinin güçlendirilmesini, gençlerin sosyal açıdan desteklenmesini ve uyuşturucunun gençlere ulaşmasını engelleyecek daha etkili denetim politikalarının uygulanmasını istiyor.

 

Gerçekleştirdiğimiz sohbet, uyuşturucuyla mücadelenin yalnızca operasyonlarla sınırlı olmadığını çok daha net görmemizi sağladı. Asıl çözüm, gençleri uyuşturucuya sürükleyen yoksulluğun ve geleceksizliğin esas kaynağını görerek vereceğimiz bütünlüklü bir mücadele olacaktır.